Jakie okresy podróży służbowej zaliczyć do czasu pracy

RADA

Do czasu pracy pracowników powinni Państwo zaliczyć czas podróży w godz. od 14.00 do 16.00 w piątek oraz czas faktycznej pracy, czyli godziny od 22.00 w piątek do 2.00 w sobotę, a także godziny od 8.00 rano do 14.00 w sobotę.

UZASADNIENIE

Podróżą służbową jest wykonywanie - na polecenie pracodawcy - zadań służbowych (pracy) poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, albo poza stałym miejscem świadczenia pracy. Czas podróży służbowej można podzielić na 3 okresy:

• czas dojazdu do miejsca świadczenia pracy,

• czas świadczenia pracy,

• czas powrotu do stałego miejsca świadczenia pracy lub zamieszkania pracownika.

Czas podróży służbowej nie jest równoznaczny z czasem pracy pracownika, gdyż czas dojazdu do miejsca, w którym praca jest świadczona i czas powrotu do miejsca stałego wykonywania pracy lub miejsca zamieszkania pracownika nie jest czasem pracy, chyba że okres ten pokrywa się z czasem pracy wynikającym z rozkładu czasu pracy danego pracownika lub w tym czasie pracownik wykonywał pracę.

Zatem w przedstawionej przez Państwa sytuacji czasem pracy będzie czas między godz. 14.00 a 16.00 w piątek oraz okresy między godz. 22.00 w piątek a 2.00 w sobotę i między 8.00 a 14.00 w sobotę.

Do prawidłowego rozliczenia czasu pracy konieczne jest ustalenie, od kiedy dla pracownika rozpoczyna się i kończy doba pracownicza rozumiana jako 24 kolejne godziny, zaczynając od godziny, w której pracownik rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy. W przedstawionym przypadku doba pracownicza serwisantów rozpoczyna się o godzinie 8.00 w piątek, a następna w sobotę od godziny 8.00.

Mając to na uwadze, praca serwisantów od godziny 22.00 w piątek do 2.00 w sobotę oraz od godziny 8.00 do 14.00 w sobotę będzie pracą w nadgodzinach. Przy czym praca od godziny 22.00 w piątek do 2.00 w sobotę jest pracą w tej samej dobie pracowniczej.

Zasadniczo za pracę w nadgodzinach pracownikowi przysługuje czas wolny, a w razie jego nieudzielenia, dodatek z tytułu pracy w nadgodzinach. W przedstawionych przez Państwa okolicznościach w zamian za pracę wykonywaną w godzinach od 22.00 w piątek do 2.00 w sobotę powinni Państwo udzielić pracownikowi - na jego wniosek - czasu wolnego w takim wymiarze, jaki przepracował, tj. w wymiarze 4 godzin. Jeśli udzielą Państwo czasu wolnego bez wniosku pracownika, wówczas powinien on być przyznany w proporcji 1:1,5 za każdą godzinę pracy, czyli powinno to być 6 godzin.

W przypadku gdy nie udzielą Państwo pracownikowi czasu wolnego, są Państwo zobowiązani do wypłacenia mu normalnego wynagrodzenia za przepracowane godziny wraz z dodatkiem z tytułu pracy w nadgodzinach. Jego wysokość będzie wynosiła 50% wynagrodzenia, a gdyby praca była wykonywana w godzinach, które są u Państwa w zakładzie określane jako pora nocna (z pytania nie wynika, w jakich godzinach obowiązuje u Państwa pora nocna) - dodatek będzie wynosił 100%. Gdyby praca była wykonywana w porze nocnej, pracownicy powinni otrzymać jeszcze dodatek do wynagrodzenia za każdą godzinę pracy w porze nocnej w wysokości 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Za pracę w sobotę między godz. 8.00 a 14.00 powinni Państwo udzielić pracownikowi, w terminie z nim uzgodnionym, całego dnia wolnego do końca okresu rozliczeniowego. W przypadku gdy nie udzielą Państwo dnia wolnego, powinni Państwo wypłacić pracownikom wynagrodzenie za każdą godzinę wraz ze 100% dodatkiem z tytułu pracy w nadgodzinach.

• art. 77⁵, art. 132, art. 151¹ § 1 i § 2, art. 151², art. 151³, art, 151⁷ § 1, art. 151⁸ § 1 Kodeksu pracy.

Piotr Matwiejczyk

specjalista w zakresie prawa pracy i ubezpieczeń społecznych

Orzecznictwo uzupełniające:

• Czas dojazdu i powrotu z miejscowości stanowiącej cel pracowniczej podróży służbowej (oraz ewentualnego pobytu w miejscowości) nie jest pozostawaniem do dyspozycji pracodawcy w miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy, lecz w zakresie przypadającym na godziny normalnego rozkładu czasu pracy podlega wliczeniu do jego normy (nie może być od niej „odliczony”), natomiast w zakresie wykraczającym poza rozkładowy czas pracy ma w sferze regulacji czasu pracy i prawa do wynagrodzenia doniosłość o tyle, o ile uszczupla limit gwarantowanego pracownikowi czasu odpoczynku. (Wyrok Sądu Najwyższego z 26 czerwca 2005 r., II PK 265/04, OSNP 2006/5-6/76)