Kategorie

Pożyczki z funduszu świadczeń socjalnych

Ewa Preis
Fundusz socjalny pracodawcy mogą przeznaczyć nie tylko na działalność socjalną. Część jego środków może być wykorzystana na pomoc mieszkaniową dla pracowników.

Przeznaczenie zakładowego funduszu świadczeń socjalnych reguluje art. 1 ust. 1 ustawy 4 marca 1994 r. o funduszu świadczeń socjalnych (DzU z 1996 r. nr 70, poz. 335 ze zm.). Ma on służyć wyłącznie finansowaniu działalności socjalnej organizowanej na rzecz osób uprawnionych do korzystania z funduszu oraz dofinansowaniu obiektów socjalnych będących w posiadaniu pracodawców.

Działalnością socjalną - zgodnie z definicją zawartą w ustawie o funduszu socjalnym - są usługi świadczone przez pracodawców na rzecz różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej, udzielanie pomocy materialnej - rzeczowej lub finansowej, a także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe na warunkach określonych umową stron.

Wprawdzie do działalności socjalnej ustawa zalicza udzielanie pracownikom ze środków socjalnych pożyczek, to jednak nie nakłada obowiązku wydzielenia środków na cele mieszkaniowe. O przeznaczeniu tych środków na potrzeby mieszkaniowe decyduje obowiązujący u pracodawcy regulamin. W regulaminie mogą więc się znaleźć zapisy dotyczące udzielanej pomocy na cele mieszkaniowe. Pomoc ta może mieć charakter zwrotny bądź bezzwrotny.

W regulaminie funduszu powinno być dokładnie określone, w jakich sytuacjach pracownik może ubiegać się o pomoc zwrotną, a w jakich o pomoc bezzwrotną. Pomoc bezzwrotna może być przyznana przykładowo na pokrycie wydatków związanych z eksploatacją mieszkania, takich jak: czynsz najmu, opłaty eksploatacyjne, energia elektryczna, gazowa, zakup opału itp.

Przepisy ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych nie określają celów i potrzeb mieszkaniowych, jak również nie limitują wysokości środków, jakie mogą być przeznaczone na finansowanie tych potrzeb dla osób uprawnionych.

Zakłady pracy same więc decydują o formach pomocy na cele mieszkaniowe, a także o jej wysokości, co oznacza, że ze środków funduszu może być udzielana pomoc m.in. na:

• budowę lokalu mieszkalnego w domu wielorodzinnym bądź budowę domu jednorodzinnego,

• remont, adaptację bądź modernizację posiadanego mieszkania,

• uzupełnienie wkładu mieszkaniowego w spółdzielni mieszkaniowej,

• wykup zajmowanego lokalu mieszkalnego,

• modernizację i przebudowę pomieszczeń niemieszkalnych na lokal mieszkalny,

• przystosowanie mieszkania lub domu do potrzeb osób niepełnosprawnych lub osób o ograniczonej sprawności fizycznej, które nie są jednak uznane za osoby niepełnosprawne,

• pomoc finansową na zmniejszenie bieżących wydatków mieszkaniowych.

Jeżeli w regulaminie przewidziano udzielanie pożyczek zwrotnych, powinny też znaleźć się tam ustalenia, co do warunków spłaty.

Pracownik, który uzyskał pożyczkę zwrotną, wyraża na piśmie zgodę na jej potrącenie z wynagrodzenia za pracę, nagród, premii lub zasiłku chorobowego.

Zwrotna pomoc ze środków funduszu przeznaczona może zostać tylko na cele mieszkaniowe. Nie można zatem w regulaminie gospodarowania środkami socjalnymi przewidywać możliwości udzielania pożyczek na inne cele, co oznacza, że nie mogą to być np. pożyczki udzielane na zakup pralki czy lodówki, jak też pożyczki udzielane w przypadku zaistnienia indywidualnych zdarzeń losowych. Wydatki te wykraczałyby poza definicję działalności socjalnej, a tym samym dokonywane by były w sposób niezgodny z przepisami o zfśs.

Przykład

Pracownik urzędu wojewódzkiego zwrócił się do pracodawcy o przyznanie ze środków funduszu socjalnego pożyczki z tytułu zaistnienia zdarzenia losowego, jakim była kradzież sprzętu komputerowego. Pracodawca jako administrator funduszu odmówił takiej pożyczki. Postąpił zgodnie z obowiązującymi przepisami z uwagi na to, że środki zakładowego funduszu świadczeń socjalnego, w tym przypadku, mogą być przeznaczone tylko na cele mieszkaniowe.

Zdarzają się sytuacje, że pracownicy po jakimś czasie od udzielenia pożyczki na pomoc mieszkaniową występują o jej umorzenie. Należy jednak pamiętać, że umorzenie pożyczki, jako forma pomocy socjalnej bezzwrotnej, może dotyczyć wyłącznie pracownika znajdującego się w złej sytuacji materialnej, rodzinnej czy życiowej.

Umorzona kwota, jako przychód pracownika, obciążona jest podatkiem dochodowym, natomiast nie odprowadza się od niej składek na ubezpieczenia społeczne.

Przykład

Zmarł mój mąż, który był pracownikiem zakładu komunalnego, i pozostało do spłacenia 2200 zł pożyczki udzielonej mężowi z funduszu socjalnego. Aktualnie trwa postępowanie spadkowe. Pracodawca męża żąda natychmiastowego zwrotu pożyczki od poręczycieli, mimo że obowiązujący w tym zakładzie regulamin przewiduje w razie śmierci pracownika umorzenie pozostałej niespłaconej części pożyczki. Działania pracodawcy w tym przypadku są niezgodne z zapisami regulaminu i poręczyciele mogą odmówić spłaty pozostałej części pożyczki.

Jeśli umorzenie pożyczki nastąpi w czasie, kiedy podatnik nie jest już pracownikiem pracodawcy, uzyskane świadczenie pieniężne z tytułu umorzenia pożyczki jest przychodem z innych źródeł, określonych w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dlatego były pracodawca nie ma obowiązku poboru podatku z tytułu umorzonej pożyczki, ma natomiast obowiązek sporządzenia informacji PIT-8C, w której wykaże wartość umorzonej kwoty.

Pracodawca, będący administratorem środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, powinien zabezpieczyć spłatę pożyczek udzielonych z funduszu socjalnego przez poręczenie innego pracownika.

Pracodawcy, u których działa zakładowy fundusz świadczeń socjalnych, spotykają się czasem z sytuacją, kiedy odchodzi z pracy pracownik, któremu udzielono pożyczki na cele mieszkaniowe. Powstaje wtedy pytanie, czy pracownik powinien do dnia rozwiązania stosunku pracy spłacić zadłużenie wobec funduszu, czy też dalej obowiązują miesięczne terminy spłaty rat - ustalone w umowie pożyczki.

Dla rozstrzygnięcia tego problemu kluczowe będą zapisy regulaminu zfśs i samej umowy pożyczki. Jeżeli w tych dokumentach nie przewidziano możliwości natychmiastowej wymagalności pożyczki w sytuacji rozwiązania umowy o pracę, to będzie obowiązywać dalej spłata w miesięcznych ratach zgodnie z ustalonym harmonogramem.

Ustanowienie w regulaminie zfśs natychmiastowej wymagalności pożyczki niezależnie od sposobu rozwiązania umowy (za wypowiedzeniem przez pracodawcę, bez wypowiedzenia itp.) nie jest prawidłowe. Wątpliwe w kontekście zasad współżycia społecznego jest bowiem żądanie od pracownika natychmiastowej spłaty pożyczki w przypadku zwolnienia go bez jego winy (np. z przyczyn ekonomicznych). Także sprzeczne z prawem rozwiązanie umowy o pracę nie uzasadnia natychmiastowej wymagalności pożyczki udzielonej z zfśs (wyrok SN z 18 kwietnia 2001 r., I PKN 359/00, OSNP 2003/3/60).

Ewentualne trwałe zaprzestanie przez byłego pracownika spłacania pożyczki mieszkaniowej upoważnia pracodawcę do rozpoczęcia jej egzekwowania od żyranta.

Ewa Preis

radca prawny

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.