REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Nie każde nienależne świadczenie z ZUS trzeba zwrócić. Kluczowe są pouczenia

 e-file sp. z o.o.
Producent aplikacji i rozwiązań pomocnych w biznesie oraz w kontaktach z urzędami
Nie każde nienależne świadczenie z ZUS trzeba zwrócić. Kluczowe są pouczenia
Nie każde nienależne świadczenie z ZUS trzeba zwrócić. Kluczowe są pouczenia
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

W dziedzinie ubezpieczeń społecznych należy odróżnić "świadczenie nienależne" od "świadczenia nienależnie pobranego", a więc pobranego przez osobę, której przypisać można określone cechy dotyczące stanu jej świadomości co do zasadności pobierania świadczenia, w tym w szczególności działanie w złej wierze, z premedytacją - wyjaśnił Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w wyroku z 9 marca 2023 r.

ZUS wzywa do zwrotu nienależnego świadczenia. Ale czy to było faktycznie świadczenie nienależne?

W analizowanym przez Sąd stanie faktycznym wnioskodawca pobierał przez szereg miesięcy rentę socjalną. Osiąganie przychodów z innych źródeł może mieć jednak wpływ na zmniejszenie lub zawieszenie prawa do renty socjalnej. Tak stało się w przypadku wnioskodawcy i dlatego ZUS wystąpił do niego z wezwaniem do zwrotu świadczenia nienależnego. Sąd Okręgowy w Krośnie podzielił stanowisko ZUSu. 
Natomiast Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, rozpoznając sprawę na skutek apelacji wnioskodawcy, nabrał wątpliwości, czy istotnie w analizowanej sprawie doszło do pobrania świadczenia nienależnego w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. 

Autopromocja

Zabrakło jasnych pouczeń

Wnioskodawca w apelacji słusznie zarzucił, że nie doszło do prawidłowego, czyli jasnego i precyzyjnego, pouczenia go przez ZUS, jakie okoliczności powodują zawieszenie prawa do renty socjalnej. Lektura kolejnych decyzji i pism organu rentowego doręczanych wnioskodawcy skłoniła Sąd Apelacyjny do podzielenia tego zarzutu. W szczególności w kolejnych decyzjach nie znalazły się pouczenia o treści odnoszącej się wprost do przychodu stanowiącego zadeklarowaną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne w rozumieniu ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

W kluczowej decyzji ustalającej wysokość renty socjalnej znalazło się jedynie ogólne pouczenie i przypomnienie o obowiązku informowania ZUS o okolicznościach mających wpływ na wysokość renty. Brak było innych dodatkowych informacji czy pouczeń skierowanych do wnioskodawcy, z których by wynikało, że winien on postrzegać swój przychód mający wpływ na możliwość pobierania renty socjalnej jako przychód stanowiący zadeklarowaną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. A zatem ubezpieczony nie został prawidłowo pouczony o skutkach przekroczenia w danym miesiącu granicznej kwoty przychodu. 

Warto odnotować, że z orzecznictwa Sądu Najwyższego płynie zasada, iż pouczenie o okolicznościach, których wystąpienie spowoduje brak prawa do świadczeń musi być na tyle zrozumiałe, aby pobierający świadczenie mógł je odnieść do własnej sytuacji

Co istotne, takie rozumienie obowiązku zamieszczenia prawidłowego, czyli jasnego i precyzyjnego, pouczenia realizuje zasadę prawdy obiektywnej, którą organ ma obowiązek uwzględnić w prowadzonym postępowaniu administracyjnym poprzez podejmowanie wszelkich czynności niezbędnych do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. 
Ponadto od 1 czerwca 2017 r., gdy przedmiotem postępowania jest w szczególności ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, organy administracji mają obowiązek rozstrzygania na korzyść strony wątpliwości interpretacyjnych, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. 

Sąd Apelacyjny podkreślił, że inne rozumienie właściwego pouczenia oznaczałoby, że Państwo zastawiło pułapkę na obywatela - jednocześnie nie informując go i nie uprzedzając o bardzo dotkliwych konsekwencjach, co w szczególności w odniesieniu do osoby pobierającej rentę socjalną jest w państwie demokratycznym nie do zaakceptowania. 

Nie było pouczenia - nie ma nienależnie pobranych świadczeń. A zatem nie trzeba nic zwracać

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wyraźnie stanowi, iż za nienależnie pobrane świadczenia uważa się między innymi świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Zatem ewentualna wiedza osoby ubezpieczonej, która mogła być uzyskana ze źródeł innych niż pouczenie, nie została wskazana w przepisach definiujących nienależnie pobrane świadczenia. Organ rentowy nie może przerzucać na ubezpieczonego obowiązku aktualizowania swojego stanu wiedzy

Dlatego też w analizowanym przypadku Sąd Apelacyjny jednoznacznie stwierdził, że wnioskodawca nie został prawidłowo pouczony o okolicznościach powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do renty socjalnej. W tym stanie rzeczy nie można stawiać mu zarzutu, iż nienależnie pobrał świadczenie, działając w złej wierze. Konsekwencją tego jest brak obowiązku zwrotu renty socjalnej za okresy, w których faktycznie stała się ona dla wnioskodawcy świadczeniem nienależnym

Podstawa prawna: 
- art. 10 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (t.j. Dz.U.2023.2194 ze zm.),
- art. 104 i 138 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U.2023.1251 ze zm.).
Źródło: wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt: I AUa 709/21.

 

Dalszy ciąg materiału pod wideo
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Źródło zewnętrzne
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(1)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • Chory
    2023-12-05 13:30:04
    Zus to niech przywruci te renty co pozabierali chorym mnie w wieku 56 zabrali rente bo sie nie ma znajomosci w zus powinna byc kontrola i tym co sie niw nalezy zabrac a chorym dac tak jest w ZUS KIELCE
    0
QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Jak uzyskać świadczenie wspierające z ZUS: wnioski, terminy, kwoty

Świadczenie wspierające jest formą pomocy dla osób niepełnosprawnych. W 2024 r. świadczenie dostępne jest dla osób z niepełnosprawnościami z najwyższymi poziomami potrzeby wsparcia, tj. od 87 do 100 punktów. Jak wygląda procedura uzyskania świadczenia wspierającego?

28 lutego 2024 r. upływa termin przekazania ubezpieczonym informacji ZUS IMIR

Płatnicy składek są zobowiązani do sporządzenia informacji rocznej (ZUS IMIR) dotyczącej ubezpieczonych, za których w 2023 r. rozliczali składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. Ww. informację należy przekazać ubezpieczonym do 28 lutego 2024 r.

1780,96 najniższej emerytury, renty rodzinnej i renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz renty socjalnej od 1 marca 2024

Są już znane kwoty najniższych świadczeń z ZUS i KRUS, które będą należne od 1 marca 2024 r.! Będzie to przykładowo: 1780,96 najniższej emerytury, renty rodzinnej i renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz renty socjalnej. Skąd taki wzrost i na czym polega waloryzacja świadczeń emerytalno-rentowych? Czy trzeba złożyć wniosek o waloryzację emerytury? Jakie świadczenia podlegają waloryzacji? Czy będzie 13 i 14 emerytura w 2024? 

Dofinansowanie z ZUS na poprawę BHP. Można dostać nawet 300000,00 zł dofinansowania!

ZUS organizuje konkurs na projekty dotyczące utrzymania zdolności do pracy przez cały okres aktywności zawodowej realizowane w 2025 r. (Konkurs nr 2024.01). Można zdobyć dofinansowanie w wysokości 300000,00 zł. Wnioski o dofinansowanie należy składać od 26 lutego do 27 marca 2024 r.

REKLAMA

Szkolenia policjantów i skoszarowanie: ważny komunikat MSWiA

Szkolenia w systemie skoszarowanym w Policji mogą odbywać jedynie osoby realizujące w Policji powszechny obowiązek obrony, albo funkcjonariusze odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w nadzwyczajnych okolicznościach jak np. w stanie klęski żywiołowej. Wynika z tego, że policjanci odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w zwykłych okolicznościach nie mogą być szkoleni w systemie skoszarowanym. Jak być powinno? Komenda Główna Policji zadeklarowała szczegółową analizę postanowień aktów wewnętrznych obowiązujących w poszczególnych jednostkach szkoleniowych. Szykują się kontrole!

Zatrudnianie cudzoziemców. Zezwolenie na pracę ma aż sześć typów: A, B, C, D, E, S. Który wybrać?

Zezwolenie na pracę to dokument legalizujący pracę w Polsce cudzoziemca, który nie jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia. Polskie przepisy przewidują zezwolenia sześciu typów. Rodzaj zezwolenia na pracę, który musi posiadać cudzoziemiec zależy od tego, przez jaki okres zamierza pracować w Polsce, jaki charakter ma mieć jego praca, oraz – czy będzie pracował dla podmiotu polskiego, czy zagranicznego.

Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych

Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych - to zagadnienie okazało się problematyczne, na etapie ubiegania się o wykonywanie zawodu lekarza, pielęgniarki, położnej czy dentysty. W związku z tym Minister Zdrowia Izabela Leszczyna rozważy propozycję zmiany legislacyjnej w zakresie składanego oświadczenia co do prowadzonego postępowania karnego przeciwko osobom mającym wykonywać zawód medyczny. Być może dojdzie do zmiany w sprawie procedury otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów oraz pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania tych zawodów.

Szukasz dobrej pracy? Pamiętaj o liście motywacyjnym. Musi być profesjonalnie przygotowany!

List motywacyjny to dokument, w którym składająca go osoba wyjaśnia, z jakich powodów ubiega się np. o zatrudnienie. Chociaż złożenie listu motywacyjnego nie zawsze jest wymagane przez potencjalnego pracodawcę, to warto mu pokazać, że składającemu naprawdę zależy na podjęciu zatrudnienia.

REKLAMA

Pracownicy naukowi dostaną podwyżki o 30%. Profesor zarobi co najmniej 9370 zł miesięcznie, profesor uczelni – 7777,10 zł, adiunkt – 6840,10 zł, inny nauczyciel akademicki – 4685 zł [Wyrównanie od 1 stycznia 2024 r.]

Wynagrodzenia pracowników naukowych pójdą w górę. Minister nauki Dariusz Wieczorek podpisał rozporządzenie, dzięki któremu podwyżki otrzymają pracownicy naukowi zatrudnieni na uczelniach publicznych oraz w Polskiej Akademii Nauk. Wynagrodzenie zasadnicze profesora wzrośnie z 7210 zł do 9370 zł. Naukowcy dostaną podwyżki z wyrównaniem od 1 stycznia 2024 r.

Urząd do spraw kombatantów ma nowego szefa. Został nim Lech Parell

Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ma nowego szefa. Po odwołaniu Jana Józefa Kasprzyka premier Donald Tusk powołał na to stanowisko Lecha Parella. Akt powołania wręczyła mu minister rodziny, pracy i polityki społecznej.

REKLAMA