Czy trzeba naliczyć składki od kary umownej z tytułu niezawarcia przedwstępnej umowy o pracę

RADA

Nie należy zgłaszać do ubezpieczeń osoby, z którą nie została podpisana umowa o pracę. Od kary umownej za niezawarcie umowy o pracę z kandydatem do pracy nie powinni Państwo naliczać składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.

UZASADNIENIE

 Tytułem do ubezpieczeń jest umowa o pracę. Nie jest nim natomiast umowa przedwstępna, na podstawie której przyszły pracodawca i pracownik zobowiązują się podpisać umowę o pracę.

Płatnik składek ma obowiązek naliczyć i zapłacić składki na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy (FP) oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP) od przychodu tylko wówczas, gdy jest to przychód z tytułu, który jest równocześnie tytułem do ubezpieczeń.

WAŻNE!

Od kary umownej z tytułu niezawarcia umowy o pracę nie należy naliczać składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, FP oraz FGŚP.

Katalog obowiązkowych tytułów do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego określa art. 6 ust. 1 ustawy o systemowej oraz art. 66 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Przedwstępna umowa o pracę zawarta przez pracodawcę z kandydatem na pracownika nie jest tytułem do obowiązkowych ubezpieczeń. Taka umowa nie stanowi również tytułu do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych.

Obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu podlegają natomiast pracownicy. Pracownik jest objęty tymi ubezpieczeniami w okresie od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania tego stosunku prawnego. Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne pracownika stanowi przychód z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy w rozumieniu przepisów podatkowych.

O tym, czy świadczenie jest przychodem ze stosunku pracy, decyduje okoliczność, czy może je otrzymać wyłącznie pracownik, czy także inna osoba niezwiązana (aktualnie lub w przeszłości) z pracodawcą (tak np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 maja 1994 r., sygn. SA/Łd 465/94 czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 10 lutego 2005 r., sygn. I SA/Wr 1038/03).

Zobowiązanie do zapłacenia kary umownej na rzecz kandydata na pracownika powstaje po stronie niedoszłego pracodawcy tylko wówczas, gdy uchyli się on od zawarcia przyrzeczonej umowy o pracę. Dlatego przychód dla niedoszłego pracownika z tytułu kary umownej nie jest przychodem z tytułu stosunku pracy w rozumieniu przepisów podatkowych. Wypłacenie kary umownej nie ma związku ze stosunkiem pracy, ponieważ do jego nawiązania nie doszło.

Podstawa prawna

• art. 4 pkt 4 i pkt 9, art. 6 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1, art. 18 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 20 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU z 2007 r. nr 11, poz. 74 ze zm.),
• art. 66 ust. 1 oraz art. 81 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.).