Odprawa emerytalna

Pracownica nabędzie prawo do odprawy emerytalnej wraz z ustaniem stosunku pracy w związku z rozwiązaniem umowy o pracę z upływem terminu, na jaki została zawarta. Muszą więc Państwo wypłacić odprawę.

Pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty z tytułu niezdolności do pracy lub emerytury, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na rentę lub emeryturę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia.

Należy zwrócić uwagę, że ustawodawca uzależnia nabycie prawa do odprawy od ustania, a nie od rozwiązania stosunku pracy. Musi więc istnieć jedynie pewien związek czasowy (niekoniecznie przyczynowy) między ustaniem tego stosunku a przejściem na emeryturę lub rentę. Taki związek istnieje zarówno wtedy, gdy przejście to następuje bezpośrednio po ustaniu stosunku pracy, jak i wówczas, kiedy pracownik np. przechodzi na emeryturę lub rentę po pewnym czasie od ustania stosunku pracy, ale bezpośrednio po okresie nieprzerwanego pobierania zasiłku chorobowego, zapoczątkowanego jeszcze w trakcie zatrudnienia.

W zasadzie zastosowany przez strony tryb rozwiązania umowy o pracę, powodujący ustanie stosunku pracy, nie ma wpływu na zagadnienia związane z odprawą emerytalną czy rentową. Rozwiązanie umowy o pracę (skutkujące ustaniem istniejącego stosunku pracy) spowodowane upływem czasu, na jaki została zawarta, nie wyklucza związku między tymi zdarzeniami a przejściem na emeryturę.

Taki szeroki sposób traktowania związku między ustaniem stosunku pracy a przejściem na emeryturę czy rentę wielokrotnie przedstawiał w swoich orzeczeniach Sąd Najwyższy (np. w wyroku z 20 września 2005 r., II PK 20/05, OSNP 2006/15-16/230). Z sentencji tych wyroków wynika jednoznacznie, że do nabycia prawa do odprawy emerytalnej czy rentowej nie jest wymagane rozwiązanie stosunku pracy w drodze wypowiedzenia umowy lub porozumienia stron wyłącznie z powodu przejścia pracownika na rentę lub emeryturę. Argumentem przemawiającym za tak szeroką interpretacją związku między ustaniem stosunku pracy a przejściem na świadczenie emerytalne lub rentowe jest powszechny i jednorazowy (w zamierzeniu ustawodawcy) charakter odprawy. Niewątpliwie celowe jest umożliwienie realizacji tego prawa wszystkim pracownikom przechodzącym na emeryturę czy rentę.

Odprawa emerytalna przysługuje pracownikowi zarówno w razie przejścia na „normalną” emeryturę, jak i wcześniejszą. Pracownik nie nabywa natomiast prawa do odprawy emerytalnej w związku z ustaniem stosunku pracy i jednoczesnym nabyciem prawa do świadczenia przedemerytalnego.

Wewnątrzzakładowe źródła prawa pracy (np. układ zbiorowy pracy czy regulamin wynagradzania) mogą przewidywać odprawę w wyższej wysokości. Pracownik, który już raz otrzymał taką odprawę, nie może ponownie nabyć do niej prawa.