REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kto straci, a kto zyska na reformie emerytalnej

Dariusz Noszczak
Prawnik z ponad 10-letnim doświadczeniem, specjalista w dziedzinie prawa ubezpieczeń społecznych, w tym m.in. świadczeń emerytalno-rentowych. Autor wielu publikacji poświęconych tej tematyce, doświadczony wykładowca i szkoleniowiec.

REKLAMA

Nowelizacja z 11 maja 2012 r. (tzw. ustawa wiekowa) wprowadziła nie tylko zmiany związane z podwyższeniem wieku emerytalnego wymaganego do uzyskania emerytury. Ustawa ta zmodyfikowała również w pewnym stopniu zasady ustalania wysokości świadczeń.

Od stycznia 2013 r. obowiązują zmienione zasady ustalania wysokości emerytur i rent. Stracą na nich emeryci, którzy pobierali wcześniejszą emeryturę, a zyskają osoby ubiegające się o rentę z tytułu niezdolności do pracy.

Autopromocja

Straci ten, kto miał wcześniejszą emeryturę

Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r. w związku z ukończeniem powszechnego wieku emerytalnego mogą nabyć prawo do tzw. nowej emerytury przewidzianej w art. 24 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (tzw. ustawy emerytalnej). Świadczenie to jest ustalane w wyniku podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez tzw. średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danej osoby. Podstawą obliczenia emerytury jest zaś suma zwaloryzowanego kapitału początkowego oraz składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych na indywidualnym koncie ubezpieczonego w ZUS z uwzględnieniem ich waloryzacji.

Emeryturę przewidzianą w art. 24 ustawy emerytalnej może uzyskać również osoba, która jest już uprawniona do wcześniejszej emerytury. W świetle dotychczasowych przepisów fakt pobierania tej pierwszej nie miał żadnego znaczenia dla ustalenia wysokości drugiej emerytury. Zmieniło się to jednak od 1 stycznia br. w wyniku wspomnianej nowelizacji z 11 maja 2012 r. Ustawa zmieniająca przewiduje, że podstawa obliczenia emerytury przyznawanej na podstawie art. 24 ustawy emerytalnej pomniejszana jest o kwoty pobieranych wcześniejszych emerytur przyznanych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przed osiągnięciem wieku emerytalnego (zarówno na podstawie ustawy emerytalnej i przepisów obowiązujących przed wejściem jej w życie, jak i na zasadach określonych w art. 88 Karty Nauczyciela). Podstawa obliczenia emerytury będzie też pomniejszana o kwoty pobieranych emerytur częściowych (świadczeń wprowadzonych wspomnianą nowelizacją, które będą mogły być przyznawane przed ukończeniem wydłużonego wieku emerytalnego). We wszystkich przypadkach pomniejszenie będzie uwzględniało kwoty pobranych świadczeń w wysokości przed odliczeniem zaliczki na podatek dochodowy i składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Zadaj pytanie na: Forum Kadry

Nowe regulacje mają zastosowanie do emerytur przyznawanych na podstawie art. 24 ustawy emerytalnej, do których prawo powstało po 31 grudnia 2012 r. Oznacza to, że osoby, które najpóźniej w grudniu 2012 r. spełniły warunki wymagane do uzyskania tego świadczenia i zgłosiły wniosek o jego przyznanie, będą miały je ustalone według zasad obowiązujących przed 1 stycznia 2013 r. W ten sposób unikną pomniejszenia podstawy obliczenia tego świadczenia o kwoty pobranych wcześniejszych emerytur. Pozostałe osoby zostaną już objęte nowymi regulacjami. Są one dla nich niekorzystne, szczególnie wtedy, gdy wcześniejszą emeryturę, przysługującą w dość znacznej wysokości, pobierały przez długi okres (np. przez kilka lat). Muszą się wtedy liczyć ze znacznym zmniejszeniem emerytury przyznawanej po ukończeniu powszechnego wieku emerytalnego.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

PRZYKŁAD

Hanna L. od października 2008 r. jest uprawniona do wcześniejszej emerytury. Pod koniec grudnia 2012 r. ukończyła powszechny wiek emerytalny wynoszący 60 lat i jeszcze tego samego dnia wystąpiła z wnioskiem o emeryturę przysługującą z tytułu osiągnięcia tego wieku. W związku z tym ZUS ustalił wysokość tego świadczenia na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2012 r., tj. bez pomniejszania podstawy jej obliczenia o kwoty pobranej wcześniejszej emerytury. Z uwagi na to, że kwota składek na ubezpieczenie emerytalne (z uwzględnieniem ich waloryzacji) wyniosła 47 560 zł, kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego – 430 520 zł, a średnie dalsze trwanie życia dla osoby w wieku 60 lat – 254,8 miesięcy, obliczenie emerytury wyglądało następująco:

E = 47 560 zł + 430 520 zł : 254,8 miesięcy = 1876,30 zł.


Mieszana emerytura dla kończących wiek w 2014 r.

Zgodnie z art. 183 ustawy emerytalnej niektórym osobom urodzonym po 31 grudnia 1948 r. emerytura może zostać obliczona częściowo według starych zasad (na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej) oraz częściowo według nowych zasad (w myśl art. 26 ustawy emerytalnej), jeśli taki sposób wyliczenia jest korzystniejszy od obliczenia emerytury całkowicie „po nowemu”. Zastosowanie mieszanego wariantu obliczenia emerytury jest uzależnione od spełnienia przez wnioskodawcę określonych warunków, do których należy m.in. ukończenie w określonych latach wieku emerytalnego (powszechnego lub wcześniejszego). Zgodnie z dotychczasowymi przepisami ZUS mógł ustalić emeryturę w mieszanej wysokości osobom, które wiek ten ukończyły w latach 2009–2013.

W wyniku nowelizacji z 11 maja 2012 r. emerytura mieszana będzie mogła być ustalona również tym osobom, które wymagany wiek emerytalny ukończą w 2014 r. Podobnie jak dla kończących wiek emerytalny w 2013 r. emerytura ta zostanie obliczona w 20% według starych zasad oraz w 80% według nowych zasad.

Konieczny wyższy staż do minimum

Nowa emerytura przyznawana po ukończeniu powszechnego wieku emerytalnego może być podwyższona do najniższego świadczenia tylko wtedy, gdy wnioskodawca udowodnił minimalny okres składkowy i nieskładkowy. Staż ten wynosi obecnie 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Ustawodawca uznał jednak, że wraz ze zrównaniem powszechnego wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn, powinien być również zrównany okres składkowy i nieskładkowy, który umożliwia podwyższenie emerytury do kwoty najniższego świadczenia. W związku z tym nowelizacja z 11 maja 2012 r. przewiduje stopniowe wydłużanie z 20 do 25 lat okresu składkowego i nieskładkowego uprawniającego kobiety do emerytury w minimalnej wysokości. Długość tego stażu uzależniona jest od roku, w którym osoba przechodząca na to świadczenie ukończyła (ukończy) wymagany wiek emerytalny (patrz tabela 1).

Tabela 1

Rok ukończenia wieku emerytalnego
przewidzianego w art. 24 ust. 1a
ustawy emerytalnej

Okres składkowy
i nieskładkowy gwarantujący
najniższą emeryturę

do 31 grudnia 2013 r.

20 lat

2014–2015

21 lat

2016–2017

22 lata

2018–2019

23 lata

2020–2021

24 lata

po 31 grudnia 2021 r.

25 lat

PRZYKŁAD

Maria K. urodziła się 2 grudnia 1954 r. Powszechny wiek emerytalny wydłużony nowelizacją z 11 maja 2013 r. wyniesie w jej przypadku 60 lat i 8 miesięcy. Wiek ten ukończy w sierpniu 2015 r. W związku z tym staż składkowy i nieskładkowy, który musi udowodnić, aby mieć zagwarantowaną co najmniej najniższą emeryturę, wynosi 21 lat.

Więcej na ten temat przeczytasz w płatnej części serwisu w artykule: Zmiany w ustalaniu wysokości emerytur i rent

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Będzie więcej niedziel handlowych. Wyższe wynagrodzenia pracowników. Skutki VAT

W Sejmie znajduje się projekt ustawy nowelizującej ustawę o ograniczeniu handlu w niedziele i święta. Znacznie zwiększy się liczba niedziel, w które handel będzie dozwolony. Ustawa rozszerzy też wynagrodzenia i inne uprawnienia pracownicze z tytułu pracy w niedzielę. Jakie byłyby skutki zwiększenia liczby handlowych niedziel w zakresie podatku VAT?

Wyrok SN: Zmarły nie skorzystał z emerytury. Trzy lata. Wdowa ma gwarantowaną wypłatę z emerytury

Wdowa otrzyma świadczenie będące udziałem w kapitale wypracowanym przez zmarłego emeryta. Uzasadnieniem gwarantowanej wypłaty jest nieskorzystanie przez emeryta ze swojego kapitału.

Zostań urzędnikiem służby cywilnej. Zgłoszenia do 31 maja 2024 r. Niższa opłata i nowe kursy

Do 31 maja 2024 r. można zgłaszać się do postępowania kwalifikacyjnego w służbie cywilnej. Wysokość opłaty została obniżona. Dodano też nowe kursy w Systemie e-learningowym służby cywilnej.

Premier D. Tusk: W 2025 r. pensja minimalna około 4515 zł (brutto). 3407,35 zł (netto). Koniec wysokich podwyżek pensji, emerytur, zasiłków?

I koniec ten wymusza po prostu spadająca inflacja. Ostatnie lata przyzwyczaiły nas do corocznych podwyżek pensji, zasiłków, emerytur. Chyba musimy sobie przypomnieć, że 12% podwyżki pensji hurtem dla wszystkich "rok w rok", nie jest normalne w zrównoważonej gospodarce.

REKLAMA

Wiek emerytalny do zmiany czy zrównania: emerytura z ZUS dla kobiet dopiero po ukończeniu 65 roku życia, a dla mężczyzn

Wiek emerytalny kobiet jest do zmiany - to prawie przesądzone. Argumenty są dużej wagi: dyskryminacja - bo mężczyzn dotyczy wiek emerytalny pięć lat wyższy i ekonomiczne - kobiety z tego powodu dostają dużo niższe emerytury. Bardziej dyskusyjna jest kwestia czy ogólnie wiek emerytalny powinien być podwyższony.

Gdzie in vitro refundowane? W jakich miastach jest dofinansowanie do in vitro? [wykaz placówek]

Wreszcie! Wiele par na to czekało - wiadomo już gdzie in vitro jest refundowane. Jest szczegółowy wykaz miast i placówek. Tych miejsc jest łącznie 58! Najwięcej placówek jest w Krakowie, Warszawie, Poznaniu i w Katowicach. Łączna suma przyznanych kwot na 2024 rok wynosi 359,135,885.00 zł. W latach 2024-2028” łącznie ma zostać przeznaczone 2,5 mld zł. 

Zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego

Czy jest zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego? Komu przysługuje zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego? Kiedy przysługuje zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego? Jak uzyskać zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego?

Pasek wynagrodzeń na prywatny adres email pracownika. Czy to zgodne z prawem?

Pasek wynagrodzeń na prywatny adres email pracownika. Czy to zgodne z prawem? W praktyce powstaje wiele wątpliwości jakie dane pracowników i do jakich celów może wykorzystywać pracodawca. Okazuje się, że przepisy nie są restrykcyjne, ale najważniejsza jest dobrowolna zgoda pracownika.

REKLAMA

Wypłata świadczenia urlopowego w 2024 roku a wpłata na PPK

Czy od wypłacanego w 2024 roku pracownikom świadczenia urlopowego pracodawca ma obowiązek naliczać wpłaty do PPK?

Ile płacą w komisji wyborczej do europarlamentu 2024?

Kiedy wybory do europarlamentu? W jakich godzinach są wybory do europarlamentu? Ile płacą w komisji wyborczej do europarlamentu 2024? Jak głosować w wyborach do europarlamentu? Czy członkom komisji przysługuje zwrot kosztów dojazdu?

REKLAMA