Kategorie

Postanowienie SN z dnia 13 maja 2004 r. sygn. II UZ 13/04

Kasacja, w której ubezpieczony domaga się - przez uwzględnienie spornych okresów składkowych i nieskładkowych - przyznania prawa do emerytury na podstawie art. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), w miejsce emerytury przyznanej na podstawie art. 28 tej ustawy, przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.

Kasacja, w której ubezpieczony domaga się - przez uwzględnienie spornych okresów składkowych i nieskładkowych - przyznania prawa do emerytury na podstawie art. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), w miejsce emerytury przyznanej na podstawie art. 28 tej ustawy, przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.

Przewodniczący SSN Krystyna Bednarczyk

Sędziowie SN: Beata Gudowska (sprawozdawca), Zbigniew Myszka

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 maja 2004 r. sprawy z wniosku Anny P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w W. o emeryturę, na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 5 grudnia 2003 r. [...]

uchylił zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 24 stycznia 2002 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu oddalił odwołanie Anny P. od decyzji Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania jej prawa do emerytury.

Reklama

Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 2 października 2003 r. zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji oraz poprzedzającą go decyzję i przyznał ubezpieczonej prawo do emerytury po ustaleniu stażu ubezpieczenia wynoszącego 18 lat, 5 miesięcy i 25 dni i spełnieniu warunków określonych w art. 28 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 162, poz. 1118 ze zm., obecnie jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353). Dalej idącą apelację oddalił, gdyż nie uwzględnił okresu od dnia 1 stycznia 1941 r. do dnia 1 października 1945 r., ani jako okresu pracy przymusowej, ani jako okresu pracy w gospodarstwie rolnym.

W kasacji ubezpieczona wnosiła o uwzględnienie spornego okresu jako składkowego i przyznanie emerytury na podstawie art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Jako wartość przedmiotu zaskarżenia wskazała kwotę 7.200 zł.

Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2003 r. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację jako niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia, niższą niż określona w art. 3921 zdanie pierwsze k.p.c.

W zażaleniu ubezpieczona wniosła o uchylenie postanowienia, zarzucając, że Sąd drugiej instancji błędnie zakwalifikował przedmiot kasacji jako żądanie zmiany wysokości świadczenia. Podniosła, że przyznano jej emeryturę na podstawie art. 28 tej ustawy, przy stażu piętnastoletnim, podczas gdy od początku wykazywała dwudziestoletni okres ubezpieczenia, który - w jej ocenie - stanowił o prawie do emerytury z art. 27 ustawy o emeryturach i rentach, i nadal takiej emerytury się domaga. Przedmiotem zaskarżenia nie jest więc wysokość przyznanego świadczenia, lecz prawo do emerytury innej, niż przyznana. Wywodziła, że kasacja jest dopuszczalna bez względu na wskazaną wartość przedmiotu zaskarżenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Reklama

Zgodnie z art. 3921 § 1 k.p.c., o dopuszczalności kasacji w sprawach o prawa majątkowe przesądza wartość przedmiotu zaskarżenia, zarówno gdy chodzi o świadczenie, jak o ustalenie czy o ukształtowanie prawa lub stosunku prawnego. Od tej zasady - w zdaniu drugim przytoczonego przepisu - przewidziane są wyjątki dla spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych. W sprawach, które dotyczą przyznania i wstrzymania emerytury lub renty lub objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Sprawą o przyznanie emerytury jest sprawa, w której zgłoszono roszczenie o ustalenie prawa do świadczenia, które wynika ze spełnienia wymagań określonych w konkretnym przepisie ustawy z zakresu prawa ubezpieczenia społecznego. Z nabyciem prawa do emerytury określonej w tym właśnie przepisie wiążą się różne skutki, sprowadzone nie tylko do wysokości świadczenia.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu było ustalenie prawa do emerytury wcześniejszej przysługującej ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., które mogło wynikać zarówno z art. 27, jak też z art. 28 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS.

W ocenie Sądu Apelacyjnego, ubezpieczona przez ukończenie 60 roku życia i udowodnienie 15 lat okresów składkowych i nieskładkowych, spełniła warunki przewidziane w art. 28 ustawy. Nie spełniła jednak warunków dla nabycia prawa do emerytury na podstawie art. 27 ustawy, który wymaga wykazania 20 lat ubezpieczenia, i tego właśnie, a nie wysokości emerytury, zależnej od stażu ubezpieczenia, dotyczy część oddalająca wyroku. Emerytura oparta na art. 27 ustawy jest innym świadczeniem niż wynikające z art. 28. Odróżnia je przede wszystkim to, że - zgodnie z art. 54 ustawy - emerytury wynikającej z art. 28 nie podwyższa się do kwoty emerytury najniższej, natomiast ubezpieczonemu spełniającemu warunki do uzyskania emerytury na podstawie art. 27, który kontynuował ubezpieczenie emerytalne i rentowe po osiągnięciu przewidzianego w tym przepisie wieku emerytalnego, na wniosek złożony po dniu 31 grudnia 2008 r., może być obliczona emerytura na podstawie art. 26, jeżeli okaże się wyższa niż obliczona zgodnie z art. 53 ustawy.

W konsekwencji skarżąca ma interes prawny w tym, by jej prawo do emerytury opierało się na innej podstawie prawnej niż przyjęta w niedostatecznie korzystnym dla niej wyroku. Dążąc do tego żąda przyznania prawa do innej emerytury, co czyni jej kasację dopuszczalną bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.

W tym stanie rzeczy orzeczeno jak w sentencji (art. 39318, art. 39319 k.p.c. w związku z art. 386 § 1 i art. 397 § 2 k.p.c.).

Źródło: Orzeczenia Sądu Najwyższego - Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. netto

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny orzekł, że obniżenie renty inwalidzkiej byłym funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa PRL jest zgodne z konstytucją.

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?