REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Na jakich zasadach można podnosić kwalifikacje pracowników, jeżeli przestały obowiązywać przepisy dotyczące szkoleń

Renata Majewska
Niezależny ekspert z zakresu prawa pracy, prawnik, doświadczony szkoleniowiec w dziedzinie prawa pracy, w tym w praktycznym rozliczaniu wynagrodzeń. Autorka licznych artykułów poświęconych praktycznym aspektom stosowania prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Autorka licznych artykułów publikowanych w: Monitorze Prawa Pracy i Ubezpieczeń, Dzienniku Gazeta Prawna.

REKLAMA

Od 11 kwietnia 2010 r. nie weszła w życie nowelizacja Kodeksu pracy dotycząca podnoszenia kwalifikacji pracowników. Natomiast tylko do 10 kwietnia 2010 r. obowiązywały dotychczasowe przepisy regulujące kwestię szkoleń pracowników, czyli art. 103 Kodeksu pracy oraz wydane na jego podstawie rozporządzenie z 12 października 1993 r. w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji i wykształcenia ogólnego dorosłych (Dz.U. Nr 103, poz. 472 ze zm.). Nie ma zatem obecnie przepisów, które regulowałyby odbywanie szkoleń pracowników.

W wyroku z 31 marca 2009 r. (K 28/08; Dz.U. Nr 58, poz. 485) Trybunał Konstytucyjny zakwestionował jako sprzeczne z ustawą zasadniczą przepisy dotyczące podnoszenia kwalifikacji przez pracowników. Uchybienie polegało na tym, że art. 103 Kodeksu pracy „nie zawiera ani szczegółowo wskazanego zakresu spraw przekazanych do uregulowania w rozporządzeniu, ani wytycznych co do treści aktu wykonawczego”. Aby dać szansę ustawodawcy na naprawienie błędu, TK odroczył utratę mocy obowiązującej przepisów o podnoszeniu kwalifikacji o rok, czyli do 10 kwietnia 2010 r. Jednak Parlament nie zdążył do tego czasu uchwalić nowych przepisów, dlatego przepisy zgodne z Konstytucją RP o szkoleniach pracowników nie wejdą w życie 11 kwietnia br. (obecnie w Sejmie trwają prace nad projektem nowelizacji przepisów dotyczących podnoszenia kwalifikacji pracowników). Opóźnienie wyniesie prawdopodobnie 2 miesiące, ale przez ten czas nie będzie praktycznie żadnych przepisów prawa pracy określających wzajemne relacje między dokształcającymi się osobami a pracodawcami finansującymi im naukę.

Autopromocja

Szkolenia pracowników, którzy podjęli naukę przed uchyleniem przepisów

Brak przepisów w zakresie szkoleń pracowników nie oznacza jednak, że przez czas, kiedy nie będą obowiązywały żadne regulacje, firmy nie mogą na swój koszt posyłać pracowników na szkolenia i zawierać z nimi umów obejmujących te kwestie. Nadal wolno im to robić w tym okresie, z tym że na kilka sposobów.

Pracodawcy i zatrudnieni u nich pracownicy, których łączy umowa o podnoszeniu kwalifikacji zawarta na podstawie dotychczasowego uchylonego rozporządzenia, powinni kontynuować współpracę na zasadach określonych w tej umowie. Stosują zatem dotychczasowe regulacje, m.in. maksymalnie 3 lata odpracowania dofinansowania u pracodawcy, ograniczone możliwości domagania się od pracownika zwrotu pieniędzy wyłożonych na naukę. Żadna nowelizacja nie powinna anulować bowiem umów tylko dlatego, że przepisy stanowiące podstawę ich nawiązania okazały się niekonstytucyjne.

Istnieje również kategoria przedsiębiorców, którzy przed 11 kwietnia 2010 r. finansowali naukę pracownika ze skierowaniem lub bez skierowania, ale nie w ramach pisemnej umowy. Rozporządzenie z 12 października 1993 r. wymagało bowiem zawarcia umowy jedynie od pracodawcy, który skierował pracownika na naukę w formie:


  • szkolnej,
  • pozaszkolnej — jeśli firma zamierza zobowiązać uczestnika szkolenia do odpracowania u niej pewnego okresu, a w razie niedotrzymania zobowiązania — do oddania części kosztów poniesionych na jego naukę.

Ta grupa pracodawców musi po 10 kwietnia 2010 r. przestrzegać ustnych ustaleń zawartych z pracownikiem, którego wspomaga w doskonaleniu zawodowym.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Jest również możliwe, że zakład uregulował zasady dofinansowania nauki pracowników w regulaminach pracy, wynagradzania czy funduszu szkoleniowego. Dokumenty te stanowią tzw. wewnątrzfirmowe źródła prawa pracy i wiążą obydwie strony (art. 9 § 1 Kodeksu pracy).

Dokształcanie pracowników w czasie nieobowiązywania przepisów o szkoleniach

Firma, która zamierza dofinansować kształcenie zatrudnionego pracownika na podstawie umowy po 10 kwietnia 2010 r., zawiera ją zgodnie z Kodeksem cywilnym, czyli na zasadzie swobody umów. Strony mogą bowiem ułożyć stosunek prawny według swego uznania, tak aby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego (art. 3531 Kodeksu cywilnego). Dlatego pracodawca i pracownik nie muszą tym razem odwoływać się do rozporządzenia z 12 października 1993 r.

Ryzykowne jest również konstruowanie cywilnej umowy o podnoszenie kwalifikacji zawodowych pracownika na koszt firmy w sposób ewidentnie niekorzystny dla pracownika. Istnieje bowiem niebezpieczeństwo, że sądy zakwalifikują taką umowę jako naruszającą zasady współżycia społecznego (art. 5 Kodeksu cywilnego) i unieważnią ją w tej części. Będzie to dotyczyło zapewne postanowień umowy np. nakazujących zatrudnionemu odpracowanie kosztów poniesionych przez zakład na jego naukę przez 10 lat po jej zakończeniu (dotychczas było maksymalnie 3 lata) albo zwrot pieniędzy w każdej sytuacji rozwiązania stosunku pracy (rozporządzenie ściśle limitowało możność domagania się zwrotu).

WAŻNE!

Firmy nadal mają prawo po 10 kwietnia 2010 r. posyłać pracowników na naukę na swój koszt i zawierać z nimi umowy ustalające ich prawa i obowiązki w tym zakresie.


Jest jednak wątpliwe, czy w czasie nieobowiązywania przepisów o dokształcaniu firmy będą chciały szkolić pracowników. Będzie tak dlatego, że świadczenia wydane przez pracodawcę na kształcenie zatrudnionego przestały od 11 kwietnia br. być zwolnione z podatku dochodowego oraz ze składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Podatku i składek nie odprowadza się bowiem od wartości świadczeń przyznanych przez pracodawcę na podnoszenie kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych, ale wyłącznie na podstawie odrębnych przepisów (§ 2 ust. 1 pkt 29 rozporządzenia z 18 grudnia 1998 r. oraz art. 21 ust.1 pkt 90 updof). Wyjątek stanowią wynagrodzenia za urlop szkoleniowy oraz za zwolnienia z części dnia pracy przysługujące pracownikom dokształcającym się w formach pozaszkolnych, z tytułu których podatki i składki należy płacić. Skoro od 11 kwietnia 2010 r. nie ma rozporządzenia z 12 października 1993 r., brakuje odrębnych przepisów, według których pracodawcy udzielają zatrudnionym pomocy w dokształcaniu. Dlatego dofinansowania podlegają od tej daty opodatkowaniu i oskładkowaniu. Zmienić to może decyzja ustawodawcy, np. zaniechanie poboru podatku od tych świadczeń, zmiana rozporządzenia składkowego czy wprowadzenie w życie nowelizacji Kodeksu pracy z mocą wsteczną od 11 kwietnia 2010 r. O wprowadzeniu nowych przepisów w zakresie szkoleń pracowników poinformujemy w najbliższych numerach MPPiU po ich uchwaleniu przez Parlament.

Podstawa prawna:

  • art. 9 § 1, uchylony art. 103 Kodeksu pracy,
  • uchylone rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 12 października 1993 r. w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji i wykształcenia ogólnego dorosłych (Dz.U. Nr 103, poz. 472 ze zm.),
  • art. 5, art. 3531 Kodeksu cywilnego,
  • § 2 ust. 1 pkt 29 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz.U. Nr 161, poz. 1106 ze zm.),
  • art. 21 ust. 1 pkt 90 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Szkolenia policjantów i skoszarowanie: ważny komunikat MSWiA

    Szkolenia w systemie skoszarowanym w Policji mogą odbywać jedynie osoby realizujące w Policji powszechny obowiązek obrony, albo funkcjonariusze odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w nadzwyczajnych okolicznościach jak np. w stanie klęski żywiołowej. Wynika z tego, że policjanci odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w zwykłych okolicznościach nie mogą być szkoleni w systemie skoszarowanym. Jak być powinno? Komenda Główna Policji zadeklarowała szczegółową analizę postanowień aktów wewnętrznych obowiązujących w poszczególnych jednostkach szkoleniowych. Szykują się kontrole!

    Zatrudnianie cudzoziemców. Zezwolenie na pracę ma aż sześć typów: A, B, C, D, E, S. Który wybrać?

    Zezwolenie na pracę to dokument legalizujący pracę w Polsce cudzoziemca, który nie jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia. Polskie przepisy przewidują zezwolenia sześciu typów. Rodzaj zezwolenia na pracę, który musi posiadać cudzoziemiec zależy od tego, przez jaki okres zamierza pracować w Polsce, jaki charakter ma mieć jego praca, oraz – czy będzie pracował dla podmiotu polskiego, czy zagranicznego.

    Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych

    Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych - to zagadnienie okazało się problematyczne, na etapie ubiegania się o wykonywanie zawodu lekarza, pielęgniarki, położnej czy dentysty. W związku z tym Minister Zdrowia Izabela Leszczyna rozważy propozycję zmiany legislacyjnej w zakresie składanego oświadczenia co do prowadzonego postępowania karnego przeciwko osobom mającym wykonywać zawód medyczny. Być może dojdzie do zmiany w sprawie procedury otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów oraz pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania tych zawodów.

    Szukasz dobrej pracy? Pamiętaj o liście motywacyjnym. Musi być profesjonalnie przygotowany!

    List motywacyjny to dokument, w którym składająca go osoba wyjaśnia, z jakich powodów ubiega się np. o zatrudnienie. Chociaż złożenie listu motywacyjnego nie zawsze jest wymagane przez potencjalnego pracodawcę, to warto mu pokazać, że składającemu naprawdę zależy na podjęciu zatrudnienia.

    REKLAMA

    Pracownicy naukowi dostaną podwyżki o 30%. Profesor zarobi co najmniej 9370 zł miesięcznie, profesor uczelni – 7777,10 zł, adiunkt – 6840,10 zł, inny nauczyciel akademicki – 4685 zł [Wyrównanie od 1 stycznia 2024 r.]

    Wynagrodzenia pracowników naukowych pójdą w górę. Minister nauki Dariusz Wieczorek podpisał rozporządzenie, dzięki któremu podwyżki otrzymają pracownicy naukowi zatrudnieni na uczelniach publicznych oraz w Polskiej Akademii Nauk. Wynagrodzenie zasadnicze profesora wzrośnie z 7210 zł do 9370 zł. Naukowcy dostaną podwyżki z wyrównaniem od 1 stycznia 2024 r.

    Urząd do spraw kombatantów ma nowego szefa. Został nim Lech Parell

    Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ma nowego szefa. Po odwołaniu Jana Józefa Kasprzyka premier Donald Tusk powołał na to stanowisko Lecha Parella. Akt powołania wręczyła mu minister rodziny, pracy i polityki społecznej.

    Asystencja osobista. Ustawa wyczekiwana przez osoby z niepełnosprawnościami

    W Polsce jest ponad 3 mln osób z niepełnosprawnościami, które mają prawne potwierdzenie niepełnosprawności. Poziom zatrudnienia tych osób odbiega od innych państw europejskich. Brakuje też dla nich i ich rodzin systemowego wsparcia w środowisku lokalnym. Z tego względu tak bardzo wyczekiwane jest wprowadzenie ustawy o asystencji osobistej.

    Ruchomy czas pracy – rozkład czasu pracy wygodny dla pracodawcy i pracownika

    Rozkład czasu pracy może przewidywać różne godziny rozpoczynania pracy w dniach, które zgodnie z tym rozkładem są dla pracowników dniami pracy. Dzięki wprowadzeniu ruchomego czasu pracy pracownicy mogą – przy zachowaniu 8-godzinnej normy dobowej – rozpoczynać i kończyć pracę o różnych porach w poszczególnych dniach.

    REKLAMA

    Zakwaterowanie dla pracowników delegowanych do pracy za granicę bez podatku – wyrok NSA

    Zapewnienie pracownikowi delegowanemu, zwłaszcza na krótki czas, nieodpłatnego zakwaterowania i pokrycia kosztów podróży nie powoduje powstania po jego stronie przychodu opodatkowanego podatkiem dochodowym od osób fizycznych – wyrok NSA z 1 sierpnia 2023 r. (II FSK 270/21).

    Jak pracodawca może zareagować na przyprowadzanie przez pracownika dziecka do pracy

    Pracownica zatrudniona w sklepie kolejny raz przyprowadziła do pracy 5-letniego syna. Tłumaczyła to tym, że syn ma katar i nie mógł iść do przedszkola, a pracownica nie ma już urlopu na żądanie. W sklepie 5-latek siedzi sam na zapleczu, kiedy pracownica pracuje, co budzi nasze duże obawy o bezpieczeństwo takiego rozwiązania. Ponadto pracownica nie skupia się w pełni na pracy, tylko co chwilę oddala się ze stanowiska pracy na zaplecze, żeby sprawdzić, co z dzieckiem. Co możemy zrobić w tej sytuacji? Czy możemy ukarać ją upomnieniem lub naganą albo zwolnić, żeby w jej miejsce zatrudnić w pełni efektywnego pracownika? Czy możemy wprowadzić w regulaminie pracy regulację zakazującą przychodzenia do pracy z dzieckiem?

    REKLAMA