Kategorie

Czas pracy wyznaczony zadaniami

Ewa Przedwojska
Ewa Przedwojska
Zadaniowy czas pracy jest szczególnym systemem czasu pracy. Nie obowiązuje w nim ani rozkład, ani ewidencja czasu pracy. Miernikiem wykonywanej pracy nie jest czas, ale faktycznie wykonane zadanie.

Pracodawca może wprowadzić zadaniowy czas pracy w przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy lub jej organizacją albo miejscem wykonywania pracy (art. 140 k.p.).

W doktrynie przyjmuje się, że pracodawcy mogą stosować zadaniowy czas pracy, gdy:

praca może być wykonywana w dowolnym miejscu i czasie,

praca może być wykonywana poza normalnym rytmem funkcjonowania zakładu pracy i nie jest ściśle związana z pracą innych pracowników,

kontrola czasu poświęconego wykonywaniu pracy jest utrudniona bądź niemożliwa,

praca polega na osiągnięciu konkretnych, wymiernych rezultatów,

określenie momentu rozpoczynania i zakończenia pracy jest utrudnione lub niemożliwe,

wykonanie pracy zależy od trudnych do przewidzenia okoliczności i uwarunkowań,

zapotrzebowanie na daną pracę jest zmienne.

Takie warunki spełniają najczęściej wszelkiego rodzaju prace twórcze, wytwórcze, konstrukcyjne bądź wykonywane na stanowiskach samodzielnych (często w systemie zadaniowym pracują np. handlowcy).

Kto ustala czas pracy

Reklama

Z kodeksowej definicji wynika, że czas pracy pracownika zatrudnionego w tym systemie nie jest określony godzinowo, a tylko wymiarem zadań należących do jego obowiązków. Pracownik ma zatem pełną swobodę ustalania godzin, w jakich będzie pracował, a pracodawca wskazuje jedynie, jakie zadania powinien wykonać w ustalonym wymiarze czasu pracy.

Należy jednak pamiętać, że w zadaniowym czasie pracy nie chodzi o wyznaczanie pracownikowi zadań na bieżąco, np. na poszczególne dni pracy. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego konieczne jest określenie zakresu tych zadań w akcie kreującym treść stosunku pracy, najczęściej w umowie o pracę lub w zakresie czynności danego pracownika.

Wykonywanie codziennie poleceń przełożonego w określonym przez pracodawcę czasie uniemożliwia przyjęcie, że czas pracy pracownika określają zadania (wyrok SN z 4 sierpnia 1999 r., I PKN 181/99, OSNP 2000/22/810). W takim przypadku nie jest on bowiem faktycznie zatrudniony w zadaniowym systemie czasu pracy. Również samo określenie przez strony czasu pracy jako zadaniowego nie jest podstawą do stosowania omawianego przepisu (art. 140 k.p.), jeżeli nie jest to uzasadnione rodzajem pracy i jej organizacją.

Jak wprowadzić zadaniowy czas pracy

Reklama

Ustawodawca nie określa wprost zasad wprowadzania zadaniowego czasu pracy. Dlatego należy stosować w tym względzie art. 150 k.p. Zgodnie z tym przepisem zadaniowy czas pracy powinien być wprowadzony w układzie zbiorowym pracy, w regulaminie pracy lub w obwieszczeniu pracodawcy, jeżeli nie jest on objęty układem pracy lub nie jest zobowiązany do wydania regulaminu pracy. Może też być wprowadzony w umowie o pracę z konkretnym pracownikiem. W tym wypadku pracodawca musi określić wymiar czasu pracy, w jakim pracownik będzie zatrudniony.

Należy pamiętać, że przed podjęciem decyzji o wprowadzeniu zadaniowego czasu pracy pracodawca powinien porozumieć się z pracownikiem w kwestii dotyczącej ustalenia czasu pracy niezbędnego do wykonywania powierzonych mu zadań, uwzględniając obowiązujący go wymiar czasu pracy art. 140 k.p. zd. drugie). Treść tych uzgodnień powinna się potem znaleźć w umowie o pracę podpisanej z tym pracownikiem.


Wymiar czasu pracy

Zgodnie z art. 140 k.p. przy ustalaniu czasu na wykonanie zadania pracodawca ma „uwzględnić wymiar czasu pracy wynikający z norm określonych w art. 129 k.p.”, a więc 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy. Przepis ten nakłada na pracodawcę obowiązek ustalenia zakresu obowiązków konkretnego pracownika w taki sposób, aby pracownik obiektywnie, przy dołożeniu należytej staranności i sumienności był w stanie wykonać je w ramach wskazanych wyżej norm czasu pracy. Oceny, czy rozmiar zadań jest adekwatny do wymiaru czasu (możliwy do wykonania w ramach norm czasu pracy), należy dokonywać, mając na względzie przeciętną dobrą wydajność pracy (wyrok SN z 17 lutego 2004 r., I PK 377/03, OSNP 2004/24/422).

Oczywiście normy czasu pracy wynikające z art. 129 k.p. nie przesądzają, że pracownik musi się ich ściśle trzymać.

Ważne!

Istotą zadaniowego czasu pracy jest swoboda w wykonywaniu pracy, która zakłada, że pracownik sam decyduje, kiedy i jak długo ją wykonuje. Zadania te mają być jednak wykonane prawidłowo i w terminie.

Odniesienie do norm czasu pracy przewidzianych w art. 129 k.p. ma na celu ochronę pracownika przed nakładaniem na niego zadań, których nie będzie w stanie wykonać we wskazanych tym przepisem normach. Ustalenie przez pracodawcę większego zakresu obowiązków, którego obiektywnie nie da się wykonać w tych normach, stanowi naruszenie przepisów o czasie pracy.

Przykład

W umowie o pracę ustalono, że pracownik będzie wykonywał u klienta 9 prezentacji produktu dziennie. Każda prezentacja zajmuje około 1 godziny. A zatem tak ustalony wymiar zadań będzie nieprawidłowy, ponieważ będzie naruszał ustawowe normy czasu pracy (8 godzin pracy i 40 na tydzień).

Nadgodziny

Zgodnie z orzecznictwem zlecanie pracownikowi zadań, których wykonanie w ramach normalnych norm czasu pracy jest niemożliwe, trzeba kwalifikować jako równoznaczne z poleceniem świadczenia pracy w czasie przekraczającym normy czasu pracy, czyli pracy nadliczbowej (wyrok SN z 10 września 1998 r., I PKN 301/98, niepubl.). Również samo nazwanie czasu pracy zadaniowym nie wyłącza stosowania przepisów o wynagrodzeniu za pracę w godzinach nadliczbowych (wyrok SN z 4 sierpnia 1999 r., I PKN 181/99, OSNP 2000/22/810). Jeżeli dojdzie do przekroczenia norm przewidzianych w art. 129 k.p., pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za pracę ponadnormatywną obliczone według zasad wynikających z art. 1511 i nast. k.p.

Zadaniowy na pół etatu

W zadaniowym systemie czasu pracy można zatrudniać pracowników na część etatu. Artykuł 140 k.p. nie uzależnia bowiem wprowadzenia tego systemu od wymiaru czasu pracy, w jakim ma być zatrudniony pracownik, lecz od rodzaju lub organizacji pracy, względnie miejsca jej wykonywania.

Ważne jest więc, aby pracodawca odpowiednio zmniejszył wymiar zadań wyznaczonych pracownikowi zatrudnionemu w niepełnym wymiarze czasu pracy, tj. proporcjonalnie do rozmiaru etatu (np. 1/4, 1/2 czy 3/4).

Ewa Przedwojska

asystent sędziego Sądu Najwyższego

w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r. - takie rozwiązanie proponuje Senat. Sprawdź, ile wzrośnie wynagrodzenie lekarzy, pielęgniarek, położnych i innych pracowników medycznych.

    Ile osób w Polsce pracuje zdalnie? [GUS]

    Praca zdalna - ile osób w Polsce pracuje zdalnie? Gdzie najwięcej osób pracuje z domu?

    Płaca minimalna - średnie wynagrodzenie w powiecie

    Płaca minimalna będzie zależała od powiatu? Proponuje się, aby wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła tyle, ile średnie wynagrodzenie w powiecie.

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w 2021 r.?

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w III kwartale 2021 r.? Znamy nowy wskaźnik waloryzacji podstawy wymiaru zasiłku chorobowego.

    Powrót do pracy stacjonarnej czy praca zdalna?

    Powrót do pracy stacjonarnej - czy Polacy chcą wracać do biur? Czy praca zdalna zostanie? Jakie wyzwania stoją przed pracodawcami i pracownikami?

    12 czerwca - Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci

    Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci przypada na 12 czerwca. Pandemia COVID-19 wpłynęła negatywnie na to zjawisko.

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją już funkcjonuje

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Jakie kwestie reguluje?

    Odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - wszystko, co musisz wiedzieć

    Jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - komu i kiedy przysługuje? Kto je wypłaca? Jak odwołać się od decyzji ZUS?

    PPK: stan oszczędności można sprawdzać na bieżąco

    PPK - stan oszczędności na swoim rachunku w PPK można sprawdzać na bieżąco. Jak to zrobić?

    Nowy Ład – kalkulator wynagrodzeń 2022

    Nowy Ład - kalkulator wynagrodzeń w 2022 r. pozwala obliczyć wysokość wynagrodzeń dla umów o pracę. Jak Nowy Ład wpływa na wysokość płacy minimalnej w 2022 r.? Wyższa kwota wolna od podatku powoduje brak podatku przy minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Ile wyniesie najniższa krajowa?

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r.

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r. - to rozwiązanie dla wszystkich medyków. Co ze wzrostem wynagrodzeń do 2027 r.?

    Przedłużenie kadencji organów związków zawodowych

    Przedłużenie kadencji organów statutowych związków zawodowych, organizacji przedsiębiorców i społecznych inspektorów pracy przewiduje projekt nowelizacji ustawy covidowej.

    Bezrobocie w maju 2021 r. najniższe w UE

    Bezrobocie w maju 2021 r. - ile wyniosła szacowana stopa bezrobocia rejestrowanego? Czy Polska ma najniższe bezrobocie w UE?

    Doradca podatkowy - zarobki 2021

    Doradca podatkowy - jakie są zarobki w 2021 r.? Gdzie zarabia się najlepiej? Jak zrobić szybką karierę w podatkach? Oto kilka wskazówek.

    Zatrudnienie programisty - rekrutować seniora czy juniora?

    Zatrudnienie programisty może stać się prawdziwym wyzwaniem. Polskie firmy muszą konkurować o najlepszych specjalistów z pracodawcami z Zachodu. Jak w takiej sytuacji zatrudnić dobrego programistę?

    4 cechy, jakie powinien posiadać dobry program do obsługi PPK

    Obsługa PPK może być albo koszmarem działu kadr, albo procesem, o którym, jak o oddychaniu, po prostu się nie myśli. Wszystko zależy od tego, jakie oprogramowanie (i czy w ogóle) wspomaga dział personalny w realizacji zadań związanych z obsługą PPK. Jaki zatem powinien być program, który pozwoli na sprawną realizację PPK bez nadmiernego obciążania pracowników?

    PPK w firmie - jak wdrożyć?

    PPK w firmie - jak wdrożyć Pracownicze Plany Kapitałowe dla swoich pracowników? Co powinien zawierać program do obsługi PPK? Kto może oszczędzać w PPK?

    Regionalizacja płacy minimalnej - rekomendacje

    Regionalizacja płacy minimalnej i powiązanie jej z obiektywnym parametrem ekonomicznym to rekomendacje raportu, którego partnerem jest Biuro Rzecznika MŚP.

    Czerwiec 2021 - godziny pracy, dni wolne

    Czerwiec 2021 - godziny pracy i dni wolne czyli jaki jest wymiar czasu pracy. Kalendarz czerwca w 2021 r. zawiera 1 święto wolne od pracy.

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021 r. ma 4 niedziele. Czy 13 czerwca, 20 czerwca lub 27 czerwca jest niedziela handlowa? Kalendarz niedziel handlowych.