Kategorie

Czy można wprowadzić równoważny system czasu pracy podczas okresu rozliczeniowego

Marek Rotkiewicz
Marek Rotkiewicz
Czy można wprowadzić równoważny system czasu pracy podczas okresu rozliczeniowego/fot. Shutterstock
Czy można wprowadzić równoważny system czasu pracy podczas okresu rozliczeniowego/fot. Shutterstock
fot. Shutterstock
Przepisy prawa pracy nie zawierają żadnych bezpośrednich ograniczeń w zakresie momentu wprowadzenia nowego systemu czasu pracy.
Reklama

Chcemy zmienić system czasu pracy na równoważny. Teraz pracownicy pracują w systemie podstawowym, w 4-miesięcznym okresie rozliczeniowym. Mają różne rozkłady dni pracy w tygodniu, gdyż firma działa przez 7 dni w tygodniu. Niektórzy pracownicy przez kilka tygodni pracują po 6 dni, a później mają skrócone tygodnie pracy. Czy w związku z tym możemy zmienić system czasu pracy w trakcie okresu rozliczeniowego? - pyta Czytelnik z Poznania.

Nie ma przeciwwskazań do zmiany systemu czasu pracy w trakcie trwającego okresu rozliczeniowego. Należy jednak zwrócić uwagę, że kontynuowanie okresu rozliczeniowego w systemie równoważnym musiałoby być związane nie tylko z koniecznością takiego rozłożenia czasu pracy, by zgadzał się wymiar czasu pracy i liczba dni wolnych od pracy na przestrzeni całego okresu rozliczeniowego. Musi również istnieć uzasadnienie dla stosowania 4-miesięcznego okresu rozliczeniowego. Stosowanie bowiem okresu rozliczeniowego dłuższego niż miesięczny w systemie równoważnym jest dopuszczalne tylko w szczególnych przypadkach.

Przepisy prawa pracy nie zawierają żadnych bezpośrednich ograniczeń w zakresie momentu wprowadzenia nowego systemu czasu pracy. Zatem nie ma problemu z dokonaniem takiej zmiany w trakcie okresu rozliczeniowego i w niektórych przypadkach także w praktyce nie będzie to prowadziło do żadnych nieprawidłowości.

Reklama

W przedstawionej sytuacji stosowany jest system podstawowy z 4-miesięcznym okresem rozliczeniowym czasu pracy i zmienną tygodniową liczbą dni (a tym samym również godzin) pracy. Zmiana systemu czasu pracy nie może skutkować przekroczeniem wymiaru czasu pracy w okresie rozliczeniowym oraz naruszeniem zasady przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy i liczby dni wolnych wynikającej z liczby niedziel i świąt. Już samo to może powodować problemy. W omawianym przypadku system równoważny zostałby bowiem wprowadzony wówczas, gdy pracownicy przepracują już pewną liczby dni pracy w okresie rozliczeniowym. W konsekwencji planując pracę w dalszej części okresu rozliczeniowego, konieczne byłoby dokładne uwzględnienie dotychczas przepracowanej liczby godzin oraz dni pracy przez pracowników. Nie jest to jednak problem. Planowanie czasu pracy w następnych częściach okresu rozliczeniowego musiałoby po prostu uwzględniać realny czas przepracowany przed zmianą systemu czasu pracy.

Jeżeli pracodawca zmieni system czasu pracy w trakcie okresu rozliczeniowego, musi ułożyć grafik czasu pracy na pozostałą część tego okresu tak, aby nie doszło do przekroczenia norm czasu pracy.

Druga kwestia to możliwość kontynuowania 4-miesięcznego okresu rozliczeniowego. W podstawowym systemie czasu pracy z mocy prawa można stosować 4-miesięczny okres rozliczeniowy. W systemie równoważnego czasu pracy można stosować co do zasady okres rozliczeniowy trwający nie dłużej niż 1 miesiąc (art. 135 § 1 Kodeksu pracy). Dłuższy okres rozliczeniowy można wprowadzić:

  • w szczególnie uzasadnionych przypadkach - wówczas może być on przedłużony, nie więcej jednak niż do 3 miesięcy,
  • przy pracach uzależnionych od pory roku lub warunków atmosferycznych - wówczas okres rozliczeniowy może być przedłużony, nie więcej jednak niż do 4 miesięcy,
  • gdy jest to uzasadnione przyczynami obiektywnymi lub technicznymi albo dotyczącymi organizacji pracy - wówczas okres rozliczeniowy może zostać wydłużony maksymalnie do 12 miesięcy.

Polecamy: Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń

Jeżeli u danego pracodawcy nie działa związek zawodowy albo działająca organizacja związkowa nie wyraziła zgody na ustalenie lub zmianę okresów rozliczeniowych czasu pracy, 3- i 4-miesięczne okresy rozliczeniowe w systemie równoważnym można stosować dopiero po uprzednim zawiadomieniu właściwego inspektora pracy (art. 150 § 2 Kodeksu pracy). Zatem w takim przypadku pracodawca samodzielnie (bez konieczności konsultowania tego np. z przedstawicielami pracowników) wprowadza jeden z wydłużonych okresów rozliczeniowych, co musi zostać jednak poprzedzone obligatoryjnym przekazaniem informacji właściwemu miejscowo inspektorowi pracy.

Natomiast wprowadzenie maksymalnie 12-miesięcznego okresu rozliczeniowego jest dopuszczalne w:

  • układzie zbiorowym pracy lub porozumieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi; jeżeli nie jest możliwe uzgodnienie treści porozumienia ze wszystkimi zakładowymi organizacjami związkowymi, pracodawca uzgadnia treść porozumienia z organizacjami związkowymi reprezentatywnymi, albo
  • porozumieniu zawieranym z przedstawicielami pracowników, wyłonionymi w trybie przyjętym u danego pracodawcy - jeżeli u pracodawcy nie działają zakładowe organizacje związkowe.

Przy braku istnienia wskazanych powyżej przesłanek nie będzie możliwe stosowanie dłuższego niż 1-miesięczny okresu rozliczeniowego. Wykluczyłoby to kontynuację trwającego dotychczas okresu rozliczeniowego. Wówczas, aby zmienić system czasu pracy, należałoby zakończyć dotychczasowy okres rozliczeniowy. W takim przypadku nie można byłoby przenieść rozliczeń (np. oddawania dni wolnych za pracę po 6 dni w tygodniu) na dalszy okres, gdyż zakończyłby się okres rozliczeniowy, a rozliczenia tego rodzaju są dokonywane na przestrzeni jednego okresu rozliczeniowego. Należałoby zatem zapłacić pracownikom wynagrodzenie wraz z dodatkami za pracę nadliczbową, jeżeli w wyniku wcześniejszego zakończenia okresu rozliczeniowego pozostałyby nierozliczone czasem wolnym godziny nadliczbowe.

Systemy i rozkłady czasu pracy oraz przyjęte okresy rozliczeniowe czasu pracy ustala się w:

  • układzie zbiorowym pracy,
  • regulaminie pracy,
  • obwieszczeniu, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy (art. 150 § 1 Kodeksu pracy).

Zmiany regulaminu lub obwieszczenia (zdecydowanie najczęściej w nich znajdują się regulacje dotyczące czasu pracy) wchodzą w życie po upływie 2 tygodni od podania ich do wiadomości pracowników.

Podstawa prawna:

art. 1043 § 1, art. 129, art. 130, art. 135, art. 150 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 917; ost. zm. Dz.U. z 2018 r. poz. 2432).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - projekt ustawy

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - komisje sejmowe pozytywnie zaopiniowały projekt ustawy. Projekt reguluje zasady tworzenia, organizowania i działania kas w zakładach pracy.

    Pracownicy PIP z dodatkowym urlopem wypoczynkowym

    Dodatkowy urlop wypoczynkowy zostanie przyznany niektórym pracownikom PIP. Ile dni?

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. - ponowne przeliczenie

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. będą ponownie przeliczone. Takie rozwiązanie przewiduje nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. - projekt

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. przewiduje projekt nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym. Co się zmieni?

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 - stanowisko PIP

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 są celowe i zasadne, lecz mają charakter dobrowolny. To oficjalne stanowisko PIP na temat szczepień pracowników.

    Pracownik niepełnosprawny - zwolnienie lekarskie, czas pracy

    Pracownik niepełnosprawny - jakie ma uprawnienia? Jakie są zasady przebywania na zwolnieniu lekarskim? Jaki jest wymiar czasu pracy pracownika niepełnosprawnego? Co z urlopem wypoczynkowym?

    5 korzyści z audytu wynagrodzeń

    Audyt wynagrodzeń przynosi liczne korzyści. Poniższy artykuł omawia 5 najważniejszych z nich.

    Badania do celów sanitarno-epidemiologicznych

    Badania sanitarno-epidemiologiczne to dodatkowa weryfikacja zdrowotna wymagana do pracy, przy wykonywaniu której istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.

    Reforma rynku pracy w Polsce

    Reforma rynku pracy w Polsce jest częścią Krajowego Planu Odbudowy. Jakie zmiany zakłada nowy model polityki zatrudnienia?

    Zakaz noszenia hidżabu w miejscu pracy - wyrok TSUE

    Hidżab w miejscu pracy - pod pewnymi warunkami można wprowadzić zakaz noszenia hidżabu w pracy. Tak zdecydował TSUE w swoim wyroku. Krytykuje go Prezydent Turcji.

    Ile osób odbiera telefony służbowe na urlopie?

    Telefon służbowy na urlopie? Ile osób odbiera je podczas urlopowego wypoczynku?

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - czerwiec i II kwartał 2021

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - ile wyniosło w czerwcu i II kwartale 2021 r.? GUS podaje kwoty.

    Niedziela handlowa - sierpień 2021

    Niedziela handlowa - sierpień 2021 ma aż 5 niedziel. Czy 1 sierpnia, 8 sierpnia, 15 sierpnia, 22 sierpnia lub 29 sierpnia to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    Nowy pracownik zdalny - jak mu pomóc?

    Nowy pracownik zdalny może mieć wiele trudności z wdrożeniem się do pracy w nowej firmie. Jak mu pomóc?

    Zapisanie nowego pracownika do PPK - 90 dni zatrudnienia

    Zapisanie nowego pracownika do PPK wymaga 90 dni zatrudnienia. Co wlicza się do tego okresu według ustawy o PPK?

    Praca podczas upałów – zalecenia PIP

    Praca podczas upałów - jakie są zalecenie PIP? Po pierwsze, pracodawca zapewnia zimne napoje. Po drugie, wentylację i klimatyzację w pomieszczeniach pracy. PIP zaleca także skracanie czasu pracy.

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu w gastronomii - Niemcy

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu to rozwiązanie dla sektora gastronomii w Niemczech. Czy to pomoże na niedobory kadrowe?