Kategorie

Procedura ujawniania choroby zawodowej

Katarzyna Wrońska-Zblewska
W przypadku zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej przez pracownika pracodawca musi powiadomić o tym przypadku inspekcję sanitarną oraz z nią współdziałać w celu potwierdzenia lub wykluczenia tej choroby.
Reklama

Wbrew powszechnemu przekonaniu choroba zawodowa to nie każde schorzenie, które powstało w okresie zatrudnienia lub w miejscu pracy. Za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych „narażeniem zawodowym”.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie „w przypadku wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych (czyli u pracownika) w okresie zatrudnienia choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych nie mają zastosowania jakiekolwiek terminy określone w tym wykazie. Nie zawsze te objawy mogą być natychmiast trafnie rozpoznane przez służbę zdrowia i wymagają dodatkowych badań, obserwacji itp., co wiąże się z upływem czasu. Może się przecież zdarzyć, że objawy choroby zawodowej nastąpiły w okresie zatrudnienia, nasiliły się w okresie późniejszym, np. po przejściu pracownika na emeryturę i trwają nieprzerwanie przez wiele lat, zaś były pracownik po prostu nie wie, że są to objawy choroby zawodowej. Ustawodawca nie zakreśla byłemu pracownikowi jakichkolwiek terminów do zgłoszenia podejrzenia, rozpoznania czy stwierdzenia choroby zawodowej” (uzasadnienie wyroku z 19 listopada 2009 r., III SA/Lu 464/09, niepubl.). Ten sam sąd podkreślił, że udokumentowane objawy chorobowe mogą wynikać z różnych dokumentów, np. zaświadczeń lekarskich, historii choroby, zwolnień, książeczek ubezpieczeniowych, w których dokumentowane są różne wpisy, czy też dokumentacji rentowej pracownika itp.


•  Podejrzenie i zgłoszenie wystąpienia choroby zawodowej

Gdy pracodawca uzyska informację o podejrzeniu wystąpienia choroby zawodowej, w pierwszej kolejności powinien sprawdzić, czy dane schorzenie, na które skarży się zatrudniony (lub były pracownik), znajduje się w wykazie chorób zawodowych. Jedynie takie schorzenie, które zostało ujęte w tym wykazie, może zostać uznane za chorobę zawodową.

Reklama

Następnie, jeśli schorzenie znajduje się w wykazie chorób zawodowych, pracodawca uruchamia procedurę obejmującą dokonanie zgłoszenia podejrzenia wystąpienia choroby zawodowej właściwym organom oraz współdziałanie z tymi organami w procesie zmierzającym do ustalenia, czy rzeczywiście zatrudniony cierpi na chorobę zawodową.

Osobami zobowiązanymi do niezwłocznego zgłoszenia każdego podejrzenia wystąpienia choroby zawodowej właściwemu organowi są pracodawca oraz lekarz uprawniony do rozpoznania choroby zawodowej. Zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej może również dokonać pracownik lub były pracownik, który podejrzewa, że występujące u niego objawy mogą wskazywać na taką chorobę, przy czym pracownik aktualnie zatrudniony zgłasza podejrzenie za pośrednictwem lekarza sprawującego nad nim profilaktyczną opiekę zdrowotną.

Zgłoszenia dokonuje się właściwemu państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu oraz właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy. Właściwość wymienionych organów ustala się według miejsca, w którym praca jest lub była wykonywana, lub według krajowej siedziby pracodawcy – gdy dokumentacja dotycząca narażenia zawodowego gromadzona jest w tej siedzibie. Zgłoszenia należy dokonać niezwłocznie w formie pisemnej na formularzu stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia. W przypadku gdy choroba zawodowa ma ostry przebieg lub istnieje podejrzenie, że była przyczyną śmierci pracownika, zgłoszenia dokonuje się dodatkowo w formie telefonicznej.

Nieumyślne niedopełnienie obowiązku zgłoszenia podejrzenia wystąpienia choroby zawodowej jest wykroczeniem przeciwko prawom pracownika, za które pracodawcy grozi kara grzywny w wysokości od 1000 do 30 000 zł. Natomiast umyślne niedopełnienie tego obowiązku jest przestępstwem, za które grozi kara grzywny do 180 stawek dziennych albo kara ograniczenia wolności.

Podstawa prawna:

  • art. 235 § 1, art. 2351, art. 283 § 2 pkt 6 Kodeksu pracy,
  • art. 221 Kodeksu karnego,
  • § 3 rozporządzenia RM z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (DzU nr 105, poz. 869),
  • załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 1 sierpnia 2002 r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób (DzU nr 132, poz. 1121).

•  Rejestr wystąpienia choroby zawodowej

Pracodawca ma obowiązek prowadzenia rejestru obejmującego przypadki stwierdzonych chorób zawodowych i podejrzeń o takie choroby. Każdy przypadek podejrzenia wystąpienia choroby zawodowej, jak również każdy przypadek stwierdzenia takiej choroby powinien zostać odnotowany przez pracodawcę w takim rejestrze.

Podstawa prawna:

  • art. 235 § 4 Kodeksu pracy.

•  Uzupełnienie informacji na wniosek lekarza

Właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, kieruje pracownika lub byłego pracownika na badania. Ich celem jest wydanie orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania.

Uprawniony lekarz orzeka o rozpoznaniu albo o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej na podstawie:

  • wyników przeprowadzonych badań lekarskich,
  • dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika,
  • dokumentacji przebiegu zatrudnienia,
  • oceny narażenia zawodowego.

W przypadku gdy lekarz uzna, że zakres informacji zawartych w ww. dokumentacji związanej z przebiegiem zatrudnienia jest niewystarczający do wydania orzeczenia, zwraca się do pracodawcy o uzupełnienie tych informacji. Może zażądać informacji obejmujących przebieg oraz organizację pracy zawodowej pracownika (byłego pracownika), w tym pracę w godzinach nadliczbowych, dane o narażeniu zawodowym (w tym wyniki pomiarów czynników szkodliwych wykonanych na stanowiskach pracy, na których pracownik był zatrudniony), stosowane przez pracownika środki ochrony indywidualnej. W przypadku gdy pracownik był narażony na czynniki o działaniu uczulającym (alergeny) – lekarz może także żądać przekazania próbki substancji w ilości niezbędnej do przeprowadzenia badań diagnostycznych. Pracodawca ma obowiązek dostarczenia lekarzowi wymienionych informacji.

Podstawa prawna:

  • § 4 ust. 1, § 6 ust. 1 i 5 pkt 1 rozporządzenia RM z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (DzU nr 105, poz. 869).

•  Obowiązki pracodawcy związane z rozpoznaniem choroby zawodowej

W przypadku gdy u pracownika lub byłego pracownika uprawniony lekarz rozpoznał chorobę zawodową, pracodawca jest zobowiązany:

  • ustalić przyczyny powstania choroby zawodowej oraz charakter i rozmiar zagrożenia tą chorobą, działając w porozumieniu z właściwym państwowym inspektorem sanitarnym,
  • przystąpić niezwłocznie do usunięcia czynników powodujących powstanie choroby zawodowej i zastosować inne niezbędne środki zapobiegawcze,
  • zapewnić realizację zaleceń lekarskich.

Pracodawca ma również obowiązek przesłania pisemnego zawiadomienia o skutkach choroby zawodowej do Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi oraz do właściwego państwowego inspektora sanitarnego. Do Instytutu przesyła się je niezwłocznie po zakończeniu postępowania mającego na celu ustalenie uszczerbku na zdrowiu lub niezdolności do pracy w związku ze stwierdzoną chorobą zawodową pracownika lub byłego pracownika. Takie zawiadomienie powinno zostać sporządzone według wzoru z załącznika nr 10 do rozporządzenia Ministra Zdrowia.

Podstawa prawna:

  • art. 235 § 3 i 5 Kodeksu pracy,
  • załącznik nr 10 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 1 sierpnia 2002 r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób (DzU nr 132, poz. 1121).

•  Analizowanie przyczyn występowania chorób zawodowych

Pracodawca ma obowiązek dokonywania systematycznych analiz przyczyn chorób zawodowych i innych chorób związanych z warunkami środowiska pracy. Musi też na podstawie wyników tych analiz stosować właściwe środki zapobiegawcze. Przy ustalaniu częstotliwości analiz pracodawca powinien uwzględnić warunki pracy, a także częstotliwość występowania chorób zawodowych oraz absencji chorobowych niespowodowanych chorobami zawodowymi, lecz mogących być skutkiem warunków pracy.

Podstawa prawna:

  • art. 236 Kodeksu pracy.
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online na praca.gov.pl

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii przygotowuje projekt ustawy o zawieraniu i rozliczaniu umów w sposób elektroniczny przez niektórych pracodawców. Ustawa ta ma pozwolić mikroprzedsiębiorcom, rolnikom, a także osobom fizycznym, zatrudniającym pracowników, czy zleceniobiorców, na zawieranie umów o pracę i umów zlecenia według gotowych szablonów na portalu praca.gov.pl. Ten nowy sposób zawierania ww. umów ma być dodatkową opcją dla wspomnianych pracodawców i zleceniodawców. Zawsze będzie można zatrudnić pracownika czy zleceniobiorcę w tradycyjny sposób. Projekt ten ma zostać przyjęty przez Radę Ministrów w III kwartale 2021 r.

    Wypadki przy pracy - I kwartał 2021 [GUS]

    Wypadki przy pracy - GUS podał dane za I kwartał 2021 r. Czy liczba wypadków spadła w porównaniu do roku 2020?

    HR-owca portret własny 2021 [RAPORT]

    HR-owca portret własny 2021 - raport przedstawia jak HRowcy radzili sobie w pandemii, jakie mają zadania, wyzwania i motywacje. Jak oceniają swoją pracę?

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r.

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r. - ile wynosi Mindestlohn? Ile wynosi netto?

    Urlop rodzinny na opiekę nad rodzicami lub wnukami

    Urlop rodzinny - 12 miesięczny urlop na opiekę nad chorymi rodzicami bądź wnukami dla babci lub dziadka to nowa propozycja urlopu. Czy będzie wprowadzony do Kodeksu pracy?

    Składka zdrowotna - Nowy Ład

    Składka zdrowotna a Nowy Ład - jaka zmiana w naliczaniu składki na ubezpieczenie zdrowotne została przewidziana od 2022 r.?

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika przewidziana jest w projekcie ustawy o zmianie ustawy kodeksowej. Jaka miałaby być nowa definicja pracownika?

    Jedna płaca minimalna dla całego kraju to złe rozwiązanie?

    Płaca minimalna - jedna kwota dla całego kraju to złe rozwiązanie? Przedsiębiorcy proponują wprowadzenie minimalnego wynagrodzenia za pracę na poziomie 50% średniej płacy w danym regionie.

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Czego dotyczy? Kto na niej skorzysta?

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?