Czy pracownikom zatrudnionym w uciążliwych warunkach można wydawać talony zamiast posiłków

RADA

Nie, wartość talonów obiadowych wydawanych pracownikom wykonującym pracę w szczególnie uciążliwych warunkach jest zwolniona ze składek i podatku.

UZASADNIENIE

Pracownikom zatrudnionym w szczególnie uciążliwych warunkach pracodawca jest zobowiązany zapewnić nieodpłatnie odpowiednie posiłki i napoje – jeżeli jest to niezbędne ze względów profilaktycznych (art. 232 Kodeksu pracy). Pracodawca zapewnia posiłki wydane ze względów profilaktycznych w formie jednego dania gorącego oraz napoje, których rodzaj i temperatura powinny być dostosowane do warunków wykonywania pracy.

Posiłki powinny być wydawane pracownikom przez pracodawcę w miejscu pracy. Jeśli natomiast pracodawca nie może zapewnić posiłków w miejscu pracy, powinien umożliwić korzystanie z nich w punktach gastronomicznych albo udostępnić pracownikom produkty i zapewnić warunki samodzielnego przyrządzenia posiłku.

WAŻNE!

Jeżeli pracodawca nie ma możliwości wydawania posiłków ze względu na rodzaj wykonywanej przez pracownika pracy lub ze względów organizacyjnych, może zapewnić w czasie pracy korzystanie z takich posiłków w punktach gastronomicznych albo umożliwić przyrządzenie posiłku przez pracownika z otrzymanych produktów.

Pracodawca wypełni obowiązek zapewnienia profilaktycznych posiłków dla pracowników, jeżeli przekaże im kupony, talony, bony do realizacji w punktach gastronomicznych.

Wartość wydanych pracownikom talonów obiadowych na posiłki profilaktyczne jest zwolniona ze składek i podatku. Do podstawy wymiaru składek oraz podstawy opodatkowania pracodawca nie dolicza:

• wartości świadczeń rzeczowych wynikających z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy oraz ekwiwalentów za te świadczenia, wypłacanych zgodnie z przepisami wydanymi przez radę ministrów lub właściwego ministra,

• wartości otrzymanych przez pracowników bonów, talonów, kuponów lub innych dowodów uprawniających do otrzymania na ich podstawie napojów bezalkoholowych, posiłków oraz artykułów spożywczych, w przypadku gdy pracodawca, mimo ciążącego na nim obowiązku wynikającego z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, nie ma możliwości wydania pracownikom posiłków i napojów bezalkoholowych (§ 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia składkowego, art. 21 ust. 1 pkt 11 i pkt 11b ustawy o pdof).

PRZYKŁAD

Dla pracowników zatrudnionych bezpośrednio przy budowie drogi pracodawca wprowadził godzinną przerwę obiadową. Pracodawca nie ma warunków do przygotowania posiłków pracownikom, dlatego pracownicy otrzymują talony na kwotę 15 zł, za które mogą dostać obiad w sąsiadującym z budową barze. Wydawanie talonów wynika z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy. Ich wartości pracodawca nie dolicza więc do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia oraz podstawy opodatkowania.

Rodzaje posiłków oraz wymagania, jakie powinny spełniać, przypadki i warunki ich wydawania określa rozporządzenie w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów.

Podstawa prawna:

• art. 232 Kodeksu pracy,

• rozporządzenie z 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów (DzU nr 60, poz. 279),

• § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe (DzU nr 161, poz. 1106 ze zm.),

• art. 21 ust. 1 pkt 11 i pkt 11b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.).