Świadczenie uzupełniające 2024 (tzw. 500 plus dla niesamodzielnych dorosłych). Od 1 marca próg świadczeniowy wynosi 2419,33 zł [Komunikat Prezesa ZUS]

• Świadczenie uzupełniające dla osób dorosłych niezdolnych do samodzielnej egzystencji (tzw. 500+ dla niesamodzielnych) 
• Próg świadczeniowy 2024
• Wysokość świadczenia uzupełniającego. Nie zawsze będzie to 500 zł
• Jak uzyskać 500 plus dla niesamodzielnego dorosłego? Konieczny jest wniosek
• Obowiązki informacyjne. O czym należy zawiadomić ZUS?

Świadczenie uzupełniające dla osób dorosłych niezdolnych do samodzielnej egzystencji (tzw. 500+ dla niesamodzielnych) 

Od kilku lat Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznaje i wypłaca świadczenie uzupełniające dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji. Świadczenie to wynosi 500 zł miesięcznie i potocznie zwane jest "500+ dla niesamodzielnych". Takiej potocznej nazwy używa także ZUS w swoich komunikatach informacyjnych. Aby otrzymać to świadczenie, trzeba spełnić kilka warunków. Jednym z nich jest wiek, który wynosi minimum 18 lat. Zatem jest to świadczenie przeznaczone dla osób pełnoletnich (dorosłych). W odróżnieniu od "zwykłego" 500 plus (od 2024 roku: 800 plus) dla dzieci.

Kolejnymi warunkami otrzymania świadczenia "500+ dla niesamodzielnych" jest zamieszkiwanie na stałe w Polsce i legitymowanie się:
-  orzeczoną przez lekarza orzecznika ZUS niezdolnością do samodzielnej egzystencji lub 
- wydanym przed 1 września 1997 r. przez komisję lekarską do spraw inwalidztwa i zatrudnienia orzeczeniem o zaliczeniu do I grupy inwalidów – jeśli nie upłynął okres, na jaki orzeczono inwalidztwo. 

Próg świadczeniowy 2024

Prawo do świadczenia 500+ dla niesamodzielnych zależy ponadto od łącznej wysokości przysługujących danej osobie świadczeń pieniężnych finansowanych ze środków publicznych. 
Łączna kwota brutto emerytury, renty albo innych świadczeń pieniężnych finansowanych ze środków publicznych lub świadczeń z zagranicznej instytucji właściwej do spraw emerytalno-rentowych nie może aktualnie przekroczyć 2157,80 zł. 
Natomiast od 1 marca 2024 r., po waloryzacji kwota ta zostanie podniesiona - informuje Krystyna Michałek, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa kujawsko-pomorskiego. 
W komunikacie z 14 lutego Prezes ZUS ogłosił (Na podstawie art. 2 ust. 4 ustawy z dnia 31 lipca 2019 r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji - Dz. U. z 2023 r. poz. 156, 535, 1429 i 2760) że od 1 marca 2024 r. kwota miesięczna uprawniająca do świadczenia uzupełniającego wynosi 2419,33 zł.

Katalog (wykaz) świadczeń finansowanych ze środków publicznych mających wpływ na prawo i wysokość świadczenia uzupełniającego dostępny jest na stronie ZUS. Są tam różnego rodzaju zasiłki, emerytury, renty, stypendia, świadczenia i dofinansowania. Łącznie wykaz ten liczy aktualnie 83 pozycje. Świadczenia finansowane ze środków publicznych to np. emerytury czy renty wypłacane przez ZUS, KRUS i inne organy. Do tej grupy zaliczają się również świadczenia z pomocy społecznej o charakterze innym niż jednorazowe, np. zasiłki stałe, dodatek mieszkaniowy. 
Do dochodu brane są również pod uwagę świadczenia otrzymywane z zagranicznych instytucji właściwych do spraw emerytalno-rentowych.  

Nie jest natomiast wliczany np. dodatek i zasiłek pielęgnacyjny, dodatek dla sieroty zupełnej, dodatek kombatancki czy też ryczałt energetyczny. Nie są wliczane także świadczenia o charakterze jednorazowym, np. zasiłki socjalne lub zasiłek pogrzebowy. Pod uwagę nie jest brane świadczenie wspierające, czy renta rodzinna przyznana po zmarłym rodzicu osobom, które stały się całkowicie niezdolne do pracy przed ukończeniem 16 roku życia lub w czasie nauki w szkole przed ukończeniem 25 roku życia.

Wysokość świadczenia uzupełniającego. Nie zawsze będzie to 500 zł

Świadczenie w pełnej kwocie, czyli 500 zł na rękę (co miesiąc) mogą otrzymać osoby, które nie mają świadczeń pieniężnych finansowanych ze środków publicznych lub suma tych świadczeń nie przekracza 1657,80 zł brutto (do 29 lutego 2024 r.). Jeśli suma tych świadczeń wynosi więcej niż 1657,80 zł, a nie przekracza 2157,80 zł brutto, to wysokość świadczenia uzupełniającego będzie pomniejszana zgodnie z zasadą złotówka za złotówkę. 
Będzie to różnica między kwotą 2157,80 zł, a łączną kwotą przysługujących świadczeń. Na przykład, jeżeli suma pobieranych świadczeń w styczniu wynosi 1800 zł brutto, to świadczenie uzupełniające jest przyznawane w kwocie 357,80 zł - wyjaśnia Krystyna Michałek, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa kujawsko-pomorskiego. . 

Jak uzyskać 500 plus dla niesamodzielnego dorosłego? Konieczny jest wniosek

Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie wypłaca świadczenia uzupełniającego z urzędu, potrzebny jest wniosek (formularz ESUN). Jeśli nie posiadamy orzeczenia o niezdolności do samodzielnej egzystencji lub ważnego orzeczenia 
o zaliczeniu do I grupy inwalidów (wydanego przed 1997 r. przez komisję lekarską do spraw inwalidztwa i zatrudnienia), to do wniosku należy dołączyć zaświadczenie o stanie zdrowia na druku OL-9, dokumentację medyczną oraz inne dokumenty mające znaczenie dla wydania orzeczenia  o niezdolności do samodzielnej egzystencji.

We wniosku ESUN trzeba podać następujące informacje:

Dane identyfikacyjne: imię i nazwisko, obywatelstwo, imię ojca, PESEL – a jeśli wnioskodawca go nie posiada: serię i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość, datę urodzenia oraz płeć.
Dane adresowe: adres zameldowania, adres zamieszkania i adres do korespondencji - jeśli są inne niż adres zameldowania.
Informacje, czy wnioskodawca ma przyznane prawo do świadczeń pieniężnych finansowanych ze środków publicznych lub aktualnie stara się o takie świadczenie:
- rodzaj świadczenia (np. emerytura lub renta z tytułu niezdolności do pracy),
- wysokość świadczenia,
- nazwa instytucji, która wypłaca świadczenie i miejscowość, w której znajduje się jej siedziba.
Informacje, czy wnioskodawca ma przyznane prawo do świadczeń z zagranicznej instytucji właściwej do spraw emerytalno-rentowych lub aktualnie starasz się o takie świadczenie:
- rodzaj świadczenia (np. emerytura lub renta z tytułu niezdolności do pracy),
- wysokość świadczenia,
- nazwę państwa i zagranicznej instytucji, która wydaje decyzję w tej sprawie.

Inne informacje, które mają wpływ na rozpatrzenie wniosku:
- jeśli wniosek o świadczenie uzupełniające 500+, został złożony jeszcze w innym niż ZUS organie rentowym – trzeba podać nazwę tej instytucji oraz miejscowość, w której znajduje się jej siedziba,
- oświadczenie czy aktualnie wnioskodawca przebywa w areszcie śledczym lub zakładzie karnym.
- jeśli wnioskodawca nie posiada polskiego obywatelstwa, powinien wskazać, czy ma prawo pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i daty graniczne tego prawa.

Oczywiście konieczny jest też podpis wnioskodawcy pod wypełnionym wnioskiem.

Od negatywnej decyzji ZUS można się odwołać do sądu okręgowego – sądu pracy i ubezpieczeń społecznych – właściwego ze względu na miejsce zamieszkania wnioskodawcy. Można to zrobić za pośrednictwem ZUS (na piśmie, ustnie do protokołu w placówce ZUS, zwykłą pocztą albo przez PUE ZUS na formularzu POG). Termin na złożenie odwołania to miesiąc od dnia doręczenia decyzji. Po upływie tego terminu decyzja ZUS o nieprzyznaniu świadczenia uzupełniającego stanie się prawomocna i nie można jej zaskarżyć do sądu.

Przegląd prasy i portali na INFOR.PL Subskrybuj nas na YOUTUBE!

Obowiązki informacyjne. O czym należy zawiadomić ZUS?

Osoby, które otrzymują świadczenie 500+ dla niesamodzielnych mają obowiązek powiadomić ZUS o wszelkich zmianach, które mają wpływ na prawo do świadczenia uzupełniającego lub na jego wysokość.  W szczególności dotyczy to sytuacji:
- uzyskania prawa do świadczenia pieniężnego finansowanego ze środków publicznych, w tym także do świadczenia o charakterze emerytalno-rentowym, które przyzna KRUS lub inny organ emerytalny oraz pobierania takiego świadczenia,
- zwiększenia się kwoty świadczenia finansowanego ze środków publicznych, które wypłaca podmiot inny niż ZUS (np. KRUS czy ośrodek pomocy społecznej),
- tymczasowego aresztowania albo odbywania kary pozbawienia wolności (nie dotyczy odbywania tej kary w systemie dozoru elektronicznego),
- utraty obywatelstwa czy też prawa do legalnego pobytu stałego w Polsce,
- zmiany miejsca zamieszkania poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Podstawa prawna: Ustawa z 31 lipca 2019 r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji.