REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kontrola zwolnienia lekarskiego - upoważnienie i protokół kontroli

Anna Mrugas
ekspert z zakresu prawa pracy
Kontrola zwolnienia lekarskiego - upoważnienie i protokół kontroli. / Fot. Fotolia
Kontrola zwolnienia lekarskiego - upoważnienie i protokół kontroli. / Fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Kontrola zwolnienia lekarskiego to uprawnienie przysługujące płatnikowi składek na podstawie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. W celu przeprowadzenia kontroli niezbędne jest upoważnienie, a w przypadku wykrycia nieprawidłowości należy sporządzić protokół kontroli. Protokół stanowi podstawę do wstrzymania wypłaty zasiłku chorobowego.
rozwiń >

Uprawnienie płatnika do kontroli zwolnień lekarskich

Uprawnienie dla płatnika składek do kontroli ubezpieczonych korzystających ze zwolnień lekarskich od pracy wynika z art. 68 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 z późn. zm.). Przepisy dotyczące kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy stosuje się odpowiednio do zasiłków chorobowych, świadczenia rehabilitacyjnego i zasiłków opiekuńczych.

REKLAMA

REKLAMA

Szczegółowe zasady i tryb prowadzenia tych kontroli określa rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich (Dz.U. Nr 65, poz. 743).

Kontrola formalna

Kontrola formalna zaświadczeń lekarskich polega na sprawdzeniu, czy zaświadczenie:

  • nie zostało sfałszowane,
  • zostało wydane zgodnie z obowiązującymi ww. przepisami rozporządzenia.

Rekomendowany produkt: Komplet Podatki - Prawo Pracy i ZUS

REKLAMA

Jeżeli w wyniku dokonanej kontroli zachodzi podejrzenie, że zaświadczenie lekarskie zostało sfałszowane, płatnik składek występuje do lekarza leczącego o wyjaśnienie sprawy. W przypadku zaś podejrzenia, że zaświadczenie lekarskie wydane zostało niezgodnie z przepisami dotyczącymi zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich, płatnik składek występuje o wyjaśnienie do terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Istota kontroli

Kontrola prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu choroby polega na ustaleniu, czy ubezpieczony w okresie orzeczonej niezdolności do pracy:

  • nie wykonuje pracy zarobkowej,
  • nie wykorzystuje zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem.

Zadaj pytanie: FORUM

W przypadku zwolnienia z powodu konieczności sprawowania opieki kontrola polega ponadto na ustaleniu, czy poza ubezpieczonym (pracownikiem) nie ma innych członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, mogących zapewnić opiekę – nie dotyczy to sprawowania opieki nad chorym dzieckiem w wieku do 2 lat.

Osoby kontrolujące

Do prowadzenia kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy powinny być wyznaczane osoby nienaruszające dyscypliny pracy, niekarane za nadużywanie zwolnień lekarskich oraz cieszące się dobrą opinią wśród pracowników. Takie osoby muszą być wyposażone w imienne upoważnienie, wystawione przez płatnika składek według podanego WZORU.

Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli zwolnień lekarskich - WZÓR

Miejsce kontroli

Kontrole prowadzone są w miejscu zamieszkania, miejscu czasowego pobytu lub miejscu zatrudnienia osoby kontrolowanej.

Osoby kontrolowane

Kontrolą prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy powinni być objęci przede wszystkim pracownicy, co do których zachodzi podejrzenie niewłaściwego wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy, oraz pracownicy korzystający często z krótkotrwałych zwolnień lekarskich, których stosunek do pracy oraz dyscyplina pracy budzą zastrzeżenia (np. pracownicy karani uprzednio pozbawieniem prawa do zasiłku w związku z niewłaściwym wykorzystywaniem zwolnień lekarskich od pracy, za udział w bójce lub zakłócanie porządku publicznego, pobytem w izbie wytrzeźwień, a także często zmieniający pracę, samowolnie ją porzucający, oraz ci, z którymi uprzednio rozwiązano stosunek pracy bez wypowiedzenia).

Nieprawidłowe wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego - protokół

W razie stwierdzenia w trakcie kontroli, że:

  • ubezpieczony wykonywał pracę zarobkową,
  • ubezpieczony wykorzystywał zwolnienie lekarskie od pracy niezgodnie z jego celem,
  • poza ubezpieczonym są inni członkowie rodziny pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym, mogący zapewnić opiekę,

osoby kontrolujące sporządzają PROTOKÓŁ, w którym podają, na czym polegało nieprawidłowe wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego od pracy. Protokół należy przedłożyć ubezpieczonemu w celu wniesienia przez niego uwag. Sporządzony protokół stanowi podstawę do wstrzymania wypłaty zasiłku chorobowego za cały okres objęty kontrolowanym zaświadczeniem lekarskim o czasowej niezdolności do pracy.

Protokół kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich - WZÓR

Utrata prawa do zasiłku chorobowego

Ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z jego celem traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia. Zasiłek chorobowy nie przysługuje również, gdy zaświadczenie lekarskie zostało sfałszowane. Wątpliwości, czy zwolnienie lekarskie było wykorzystywane niezgodnie z jego celem, czy też nie, rozstrzyga właściwa jednostka organizacyjna ZUS. W razie potrzeby ZUS uzyskuje opinię lekarza leczącego i w przypadku sporu wydaje decyzję, od której przysługują określone w odrębnych przepisach środki odwoławcze.

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Ważna granica 6 miesięcy zatrudnienia pracownika tymczasowego. Wówczas pracodawca musi umożliwić wykorzystanie urlopu, także na żądanie

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego pracownika tymczasowego są odmienne od generalnych reguł prawa pracy. Ważna jest tutaj granica 6 miesięcy zatrudnienia. Od tego momentu pracodawca musi umożliwić wykorzystanie urlopu, także 4 dni na żądanie pracownika. Co pracodawca powinien ustalić z agencją pracy tymczasowej? Kto udziela dni wolnych, a kto wypłaca ekwiwalent?

Zanim przyjdzie PIP. Kim jest społeczny inspektor pracy i jakie ma uprawnienia?

Społeczna inspekcja pracy kontroluje przestrzeganie całego prawa pracy, ze szczególnym uwzględnieniem przepisów bhp. Choć podlega zakładowym organizacjom związkowym, a nie pracodawcy, to dzięki stałej obecności w zakładzie społeczny inspektor pracy może wykryć zagrożenia i uchybienia, zanim zrobi to inspektor PIP. Wyjaśniamy, jakie uprawnienia ma społeczna inspekcja pracy (SIP), czym różni się od Państwowej Inspekcji Pracy i czego pracodawca może od niej oczekiwać.

Karty żywieniowe do 450 zł miesięcznie bez składek ZUS. Jakie warunki musi spełnić pracodawca?

Karty żywieniowe do 450 zł miesięcznie na każdego pracownika bez składek ZUS. Kiedy i jakie posiłki dla pracowników zwolnione są ze składek ZUS? Jakie warunki musi spełnić pracodawca? Przedstawione zagadnienie i interpretacje ZUS w tym zakresie tłumaczy ekspert Marcin Stanecki.

„Tak się nie pracuje!” - rusza kampania i badanie absurdów w pracy oczami pracowników

Procedury, które zamiast pomagać komplikują pracę. Spotkania, na których nikt niczego nie ustala. Wielopoziomowe akceptacje prostych decyzji. Odpowiedzialność bez realnego wpływu na rozwiązania. Takie sytuacje mogą wydawać się pojedynczymi problemami, ale w wielu organizacjach stają się codziennością. - Chcę sprawdzić, jak te absurdy wyglądają z perspektywy pracowników, dlaczego wciąż się utrzymują i jakie mają konsekwencje. Z zebranych doświadczeń powstanie Polska Mapa Absurdów w Pracy 2026, czyli raport prezentujący 10 najczęściej wskazywanych zjawisk oraz rekomendacje, czym zastąpić nieskuteczne praktyki”- mówi Magda Maroń, ekspertka HR oraz współczesnej kultury pracy, pomysłodawczyni kampanii.

REKLAMA

Tydzień pracy tylko do czwartku czy 26 dni dodatkowego urlopu – jak przepisy nowego kodeksu pracy skrócą czas pracy

Jeszcze sześć tygodni potrwa firmowany przez ministerstwo pracy pilotaż skróconego czasu pracy. 78 pracodawców i około 5 tys. pracowników testuje skrócenie czasu pracy, umownie określane jako czterodniowy tydzień pracy. Czy przesądzi on, że wkrótce wszystkie piątki będą wolne od pracy tak jak dziś wolne są wszystkie soboty – mamy pracować krócej, ale za te same pieniądze.

Czy ignorowanie pracownika podczas spotkań, przerywanie mu i uciszanie może stanowić mobbing?

W związku ze zmianami Kodeksu pracy, które weszły w życie 5 listopada 2026 r. powstaje wiele pytań o nową definicję mobbingu. Czy mieści się w niej ignorowanie pracownika podczas spotkań, przerywanie mu i uciszanie?

Godziwe i wypłacane na czas wynagrodzenie warunkiem sine qua non dla osób po 45. roku życia

Pokolenie X to osoby między 45 a 59 rokiem życia, zwane także generacją sandwich. To pracownicy, którzy muszą łączyć pracę z opieką nad dorastającymi dziećmi i starzejącymi się rodzicami. Czego oczekują od pracy? Work-life balance jest dla nich mniej ważny. Są w momencie życia, kiedy godziwe i wypłacane na czas wynagrodzenie staje się warunkiem sine qua non.

Pracownicy pokolenia Z w zdecydowanej większości myślą o zmianie pracy przez napięcia międzypokoleniowe. Z czego wynikają konflikty?

Aż 71% pracowników pokolenia Z myślało o zmianie pracy przez napięcia międzypokoleniowe w miejscu zatrudnienia. To coraz liczniejsza grupa na rynku pracy i warto przeciwdziałać odpływowi talentów. W tym celu należy zbadać, z czego wynikają konflikty. Jak pracodawca może poprawić współpracę międzypokoleniową w firmie?

REKLAMA

Jeśli odejdą, będzie katastrofa. Chodzi o pracowników od 45. do 59. roku życia

Jeśli ci pracownicy odejdą z firmy, będzie katastrofa. Chodzi o osoby od 45. do 59. roku życia. To pokolenie X czyli najliczniejsza i najbardziej znacząca grupa na rynku pracy. Jak ją rozumieć i wspierać jako pracodawca?

Środa 11 listopada kusi, by wziąć 2 dni L4 i mieć 5 dni wolnego. Ostrzeżenie przed tzw. mostkowaniem

W tym roku 11 listopada, a więc Święto Niepodległości Polski wypada w środę. Taka sytuacja kusi część pracowników do wzięcia 2 dni L4 w celu zapewnienia sobie 5 dni wolnego od pracy. Ekspert ostrzega więc pracodawców przed tzw. mostkowaniem.

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA