REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kiedy roszczenia pracownicze ulegają przedawnieniu

Kryspina Polewaczyk

REKLAMA

Prawo do żądania wypłaty zaległych świadczeń pracowniczych jest ograniczone czasowo. Możliwość dochodzenia np. zaległego wynagrodzenia ulega przedawnieniu po upływie 3 lat od dnia, w którym świadczenie stało się wymagalne.

Terminy przedawnienia roszczeń, wynikające z Kodeksu pracy, są określone w sposób wiążący i nie podlegają skróceniu czy wydłużeniu. W związku z powyższym pracownik po upływie określonego w ustawie terminu nie będzie mógł w sposób skuteczny domagać się spełnienia przez pracodawcę jego obowiązków (np. zapłaty wynagrodzenia), jeżeli ten przed sądem skorzysta z zarzutu przedawnienia.

REKLAMA

Autopromocja

Należy dodać, że termin przedawnienia wskazany w art. 291 § 1 k.p. dotyczy każdego roszczenia, którego podstawą jest stosunek pracy nawiązany na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania bądź spółdzielczej umowy o pracę, a odnosi się do roszczeń zarówno majątkowych (np. roszczenie o wynagrodzenie, nagrodę jubileuszową), jak i niemajątkowych (np. roszczenie o zaległy urlop).

Wymagalność roszczeń

Za początek biegu okresu przedawnienia, wynikającego z art. 291 § 1 k.p., uznaje się dzień, w którym roszczenie pracownika stało się wymagalne, tzn. dzień, w którym pracownik może skutecznie żądać spełnienia świadczenia. Co do zasady do obliczenia terminu przedawnienia przyjmuje się termin 3-letni, ale okres ten w zależności od rodzaju roszczenia może być różnie liczony. Jeżeli jednak termin spełnienia świadczenia pracowniczego nie został określony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, dniem wymagalności jest dzień, w którym dłużnik został wezwany do jego wykonania (art. 455 k.c. w zw. z art. 300 k.p.).

Przedawnienie roszczenia o wynagrodzenie

Roszczenie pracownika o wynagrodzenie staje się wymagalne w dniu, w którym powinna nastąpić jego wypłata (tzn. w dniu ustalonym najczęściej w wewnętrznych regulacjach obowiązujących u konkretnego pracodawcy, np. 10. dnia miesiąca albo w ostatnim dniu miesiąca kalendarzowego). Prawo do żądania wypłaty zaległego wynagrodzenia przedawnia się zgodnie z ogólnymi zasadami wynikającymi z Kodeksu pracy (art. 291 § 1 k.p.), tzn. po upływie 3 lat od dnia jego wymagalności.

Czytaj także: O połowę krótsze terminy przedawnienia składek ZUS >>

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Przykład

Pracodawca zawarł z pracownikiem umowę o pracę od 1 sierpnia 2011 r. (na okres próbny trwający 3 miesiące). Wynagrodzenie wypłaca ostatniego dnia każdego miesiąca kalendarzowego. Za ostatni miesiąc pracy (tj. październik) powinien więc zapłacić 31 października. Umowa o pracę została rozwiązana z końcem października, ale pracodawca za ten miesiąc nie wypłacił pracownikowi wynagrodzenia. W tej sytuacji roszczenie o należne wynagrodzenie ulegnie przedawnieniu 31 października 2014 r.

Przedawnienie prawa do dodatkowej gratyfikacji (nagrody)

Prawo do nagrody jubileuszowej jako świadczenia ze stosunku pracy przedawnia się zgodnie z ogólnymi zasadami wynikającymi z Kodeksu pracy, tzn. po upływie 3 lat od dnia jej wymagalności. Oznacza to, że 3-letni termin przedawnienia zaczyna biec od dnia, w którym upłynął okres zatrudnienia uprawniający pracownika do otrzymania nagrody jubileuszowej, lub dnia, kiedy ustalono termin płatności tej nagrody. Należy także podkreślić, że upływ terminu przedawnienia stwarza dla pracodawcy możliwość skutecznego zwolnienia się od obowiązku wypłaty nagrody przez podniesienie zarzutu przedawnienia.


Przykład

Pracownik 20 kwietnia 2007 r. osiągnął 25-letni staż pracy, stanowiący podstawę do wypłaty nagrody jubileuszowej. Pracodawca odmówił wypłaty, twierdząc, że w dobie kryzysu i słabej sprzedaży nie ma środków na wypłatę nagrody. Pracownik 29 lipca 2011 r. złożył w sądzie pozew o wypłatę tej nagrody. Pracodawca w odpowiedzi na pozew podniósł zarzut przedawnienia, a sąd oddalił powództwo z powodu upływu terminu przedawnienia.

Przedawnienie roszczenia o urlop

Bieg przedawnienia roszczenia pracownika o urlop wypoczynkowy, zgodnie z uzasadnieniem do uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z 20 lutego 1980 r., rozpoczyna się co do zasady z upływem ostatniego dnia roku kalendarzowego, w którym pracownik nabył prawo do urlopu, chyba że szczególne przepisy Kodeksu pracy lub innych aktów normatywnych nakładają na pracodawcę obowiązek udzielenia urlopu w innych terminach. Należy dodać, że w przypadku przesunięcia terminu wykorzystania urlopu poza rok, za który ten urlop jest należny, z przyczyn leżących po stronie pracownika lub pracodawcy, bieg okresu przedawnienia roszczenia o urlop rozpoczyna się z upływem ostatniego dnia pierwszego kwartału kolejnego roku kalendarzowego (od 2012 r. zaległego urlopu można udzielać do końca września, od tej daty będzie też się liczył termin przedawnienia). Roszczenie o udzielenie zaległego urlopu wypoczynkowego przedawnia się wraz z upływem 3-letniego okresu przedawnienia.

Czytaj także: Urlop za ten rok do wykorzystania do końca września 2012 r. >>

Przykład

Pracownik miał zgodnie z planem wykorzystać zaległy urlop za 2009 r. do końca marca 2010 r. Nie zrobił tego, chciał natomiast, żeby powstałe zaległości urlopowe zostały zlikwidowane przez zapłatę na jego rzecz odpowiedniego ekwiwalentu. W kadrach uzyskał informację, że bieg przedawnienia rozpoczął się 1 kwietnia 2010 r., ekwiwalent zaś nie przysługuje mu, gdyż nadal jest zatrudniony, a ekwiwalent za niewykorzystany urlop można wypłacić jedynie w sytuacji, gdy stosunek pracy ulega rozwiązaniu.

Roszczenie o wypłatę ekwiwalentu za niewykorzystany urlop przedawnia się wraz z upływem ogólnego 3-letniego terminu liczonego od dnia, w którym świadczenie to stało się wymagalne. W przypadku ekwiwalentu będzie to data rozwiązania stosunku pracy. Trzeba pamiętać, że ekwiwalent przysługuje jedynie za nieprzedawniony urlop wypoczynkowy.

WAŻNE!

Przedawnienie urlopu nie pozwala na dochodzenie ekwiwalentu.

Przedawnienie prawa do odszkodowania

W przypadku odszkodowania np. za mobbing roszczenia pracownika ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. W przypadku roszczeń pracowników dniem początkowym do obliczania 3-letniego terminu jest dzień, w którym pracownik powziął wiadomość o powstaniu rozstroju zdrowia spowodowanego mobbingiem, np. uzyskał opinię lekarską potwierdzającą ów rozstrój. Takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z 16 kwietnia 1999 r., w którym stwierdził, że za datę, od której rozpoczyna się bieg przedawnienia, należy uznać dzień, kiedy poszkodowany pracownik dowiedział się na podstawie orzeczenia właściwej placówki medycznej o swojej chorobie, stopniu jej zaawansowania, powiązaniu jej z warunkami pracy.

Podstawa prawna:

Orzecznictwo:

  • uchwała SN z 20 lutego 1980 r. (V PZP 6/79, OSNC 1980/7–8/131),
  • wyrok SN z 16 kwietnia 1999 r. (II UKN 579/98, PiZS 1999/10/40).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Minimalne wynagrodzenie za pracę wzrośnie o 58 zł, a minimalna stawka godzinowa zwiększy się o 0,40 zł

Od 1 lipca 2024 r. minimalne wynagrodzenie za pracę zwiększy się do 4300 zł. Minimalna stawka godzinowa dla umów cywilnoprawnych wzrośnie do 28,10 zł.

Czy zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia w umowie o pracę jest konieczna? Od 1 lipca 2024 roku kwota wzrośnie z 4242 zł brutto do 4300 zł brutto

Wkrótce zmieni się wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę. Od 1 lipca 2024 r. będzie ono wynosić 4300 zł. Czy w związku z tym należy zmienić umowę o pracę z pracownikami wynagradzanymi płacą minimalną?

2417,14 zł świadczenia urlopowego w 2024 r. dla pracownika zatrudnionego na pełen etat. Jak wystąpić?

Według ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych świadczenie urlopowe w może być wypłacane przez pracodawców nietworzących ZFŚS i zatrudniających poniżej 50 pracowników. W 2024 r. świadczenie urlopowe wynosi 2417,14 zł dla pracownika zatrudnionego na pełen etat w normalnych warunkach pracy.

Pilne! Minimalne wynagrodzenie za pracę w 2025 r. – wzrost o ponad 7 proc. Znamy kwotę!

Rada Ministrów przedstawiła propozycję wysokości minimalnego wynagrodzenia w 2025 r. Zwiększy się minimalna stawka godzinowa.

REKLAMA

Zasiłek chorobowy już nie 80%. L4 w 100% płatne? Jak dla kobiet w ciąży i po wypadkach? Jak przy urlopie wypoczynkowym?

Dużo pytań o nowe zasady wypłaty zasiłku chorobowego. Obietnicą wyborczą rządu było płacenie za „chorobowe” przez ZUS od pierwszego dnia choroby. Odciążyłoby to finanse pracodawców (zwłaszcza mniejszych). Pojawiła się jednak nowa propozycja – płatność zasiłku chorobowego w wysokości wyższej niż obecne 80%.

Młodzi nauczyciele nie mają odpowiednika dodatku stażowego do pensji 1183 zł brutto. 20 000 z nich odeszło z zawodu. Kto w ich miejsce?

Taki dodatek otrzymują nauczyciele z 20-letnim stażem. W 2023 r. szturmem można określić powrót do pracy w szkołach 34 000 nauczycieli (51–60 lat) i 25 000 (61 lat i więcej). W tym samym czasie z zawodu nauczyciela wycofało się 20 000 młodych nauczycieli (prawdopodobnie dotyczy to głównie większych miast). Jednym z powodów jest to, że dyplomowany nauczyciel w średnim wieku ma 20% dodatek do pensji za wysługę lat (stażowy). Odpowiednika tego dodatku (z innego tytułu) w tej wysokości nie ma młody nauczyciel.

Rewolucyjne zmiany w emeryturach ZUS: komu wypłacą raz na kwartał, komu w ogóle bo będzie znów potrzebny staż, by nabyć prawo do świadczenia

Wiadomo, że w ministerstwie rodziny trwają analizy, które mają rozwiązać problem emerytur groszowych. Prawo do świadczenia dla każdego kto zapłacił choć jedną składkę na ubezpieczenie emerytalne sprawia, że niektóre emerytury ZUS wypłaca w wysokości kilku groszy. Dlaczego skoro ustawa gwarantuje najniższą emeryturę, która obecnie wynosi 1 780,96 zł?

Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy 2024 r.

Pracownik korzystający z urlopu wypoczynkowego nie może być z tego powodu poszkodowany finansowo. Dlatego zasadą jest, że za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował. Do prawidłowego obliczenia wynagrodzenia za czas urlopu niezbędne jest ustalenie podstawy wymiaru takiego wynagrodzenia.

REKLAMA

Nowe zasady umów o pracę na okres próbny. Czy poprawiły sytuację pracowników? Ocena eksperta po roku doświadczeń

Dnia 26 kwietnia 2023 r. znaczącemu przemodelowaniu uległy przepisy o umowach na okres próbny, niektóre zasady wykreślono a wiele nowych dodano. Założeniem przy tym była poprawa sytuacji pracowników na okresie próbnym. Czy się to udało? Oceniamy po roku stosowania.

4300 od lipca renty socjalnej? Niekoniecznie! Komisja Polityki Społecznej i Rodziny przedstawiła swoją wersję. Wyrównanie i dodatek a nie zrównanie z minimalną

To kpina, narzekają obywatele. Miało być 4300 od lipca renty socjalnej, tj. wyrównanie do minimalnej ale się na to nie zanosi. Komisja Polityki Społecznej i Rodziny przedstawiła swoją wersję. Proponują wyrównanie i dodatek a nie zrównanie renty socjalnej z minimalną.

REKLAMA