Kategorie

Kiedy można zwolnić pracownika z powodu choroby

Andrzej Marek
Andrzej Marek
Długotrwała lub powtarzająca się nieobecność pracownika, która dezorganizuje pracę w zakładzie, wiąże się z licznymi utrudnieniami dla pracodawcy. W takiej sytuacji pracodawca często decyduje się na wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę.
Reklama

Pracodawca, aby zapewnić normalny tok pracy zakładu, musi zatrudnić inną osobę w celu zastępstwa nieobecnego pracownika lub okresowo zwiększyć obowiązki innych pracowników. Może powstać również konieczność zlecania pracy w godzinach nadliczbowych, zmiany planów urlopów czy korekty w pracy zmianowej poszczególnych pracowników. Powoduje to także dla pracodawcy dodatkowe koszty, np. obowiązek wypłaty pracownikom dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych.

Przyjmuje się, że nieprzewidziane, długotrwałe i powtarzające się nieobecności pracownika w pracy, wymagające od pracodawcy zmian organizacyjnych (np. wyznaczenia zastępstw) i pociągające za sobą wydatki na zatrudnienie pracowników w godzinach nadliczbowych lub innych osób na podstawie umów-zleceń mogą stanowić uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę, chociażby były niezawinione przez pracownika i formalnie usprawiedliwione. (...) Istotą i celem stosunku pracy jest bowiem zatrudnianie pracownika po to, aby pracodawca – płacąc mu wynagrodzenie – mógł na niego liczyć i prowadzić zamierzoną działalność. Częste i długotrwałe nieobecności w pracy są sprzeczne z tym celem (wyrok SN z 4 grudnia 1997 r., I PKN 422/97).

Reklama

Trzeba jednak zaznaczyć, że każdy przypadek wypowiedzenia umowy o pracę z powodu choroby powinien być oceniany indywidualnie. Zdarza się bowiem, że wypowiedzenie z powodu długotrwałej niezdolności pracownika do pracy może okazać się – w danych okolicznościach faktycznych – sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 8 k.p.). Wskazał na to Sąd Najwyższy w wyroku z 21 stycznia 2003 r., uznając, że jakkolwiek długotrwałe nieobecności pracownika spowodowane chorobą mogą uzasadniać wypowiedzenie umowy o pracę, to jednak takie wypowiedzenie może być uznane za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego w sytuacji, gdy dotyczy długoletniego pracownika nienagannie wykonującego dotąd swoje obowiązki pracownicze (I PK 96/02).

Podobnie wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z 6 listopada 2001 r., przyjmując, że pracodawca, który jest przedsiębiorcą, powinien organizować swą działalność gospodarczą, biorąc pod uwagę nieuchronność nieobecności pracowników spowodowanych chorobami, urlopami i innymi usprawiedliwionymi przyczynami. Wypowiedzenie umowy o pracę z uwagi na nieobecności pracownika spowodowane chorobą może być uznane za uzasadnione tylko wówczas, gdy pracodawca wykaże ich związek z naruszeniem jego istotnych interesów (I PKN 449/00).


Kiedy można wręczyć wypowiedzenie

Dla pracodawcy, który chce wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę, usprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy z powodu choroby jest dużą przeszkodą. Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu pracownika, a także w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, jeżeli nie upłynął jeszcze okres uprawniający do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 41 k.p.). Ta przeszkoda trwa do momentu upływu okresów ochronnych uprawniających pracodawcę do rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 k.p.

Okres ochrony przed wypowiedzeniem pracownika niezdolnego do pracy wskutek choroby trwa przez czas pobierania wynagrodzenia chorobowego i zasiłku chorobowego z ubezpieczenia społecznego oraz pobierania – przez pierwsze 3 miesiące – świadczenia rehabilitacyjnego (dotyczy to pracownika zatrudnionego co najmniej 6 miesięcy u tego pracodawcy). Jeżeli jednak pracownik był zatrudniony w zakładzie krócej niż 6 miesięcy, okres ochrony przed wypowiedzeniem wynosi 3 miesiące (okres ochronny trwa przez cały okres pobierania zasiłku, jeśli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową).

Z takiej samej ochrony korzysta pracownik w okresie nieobecności w pracy z powodu odosobnienia ze względu na chorobę zakaźną. Pracodawca nie może wypowiedzieć mu umowy w całym okresie pobierania przez pracownika z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku.

Zakaz dotyczy tylko wypowiedzenia, a więc złożenia oświadczenia woli (doręczenia wypowiedzenia) przez pracodawcę, a nie skutku w postaci rozwiązania umowy o pracę. A zatem wypowiedzenie, które zostało złożone przed nieobecnością pracownika w pracy z powodu choroby, a niezdolność do pracy nastąpiła później, nie narusza art. 41 k.p. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 17 listopada 1997 r. wskazał, że to, iż pracownik zachorował w okresie już dokonanego wypowiedzenia umowy o pracę, nie stanowi zdarzenia powodującego objęcie pracownika ochroną przed wypowiedzeniem umowy o pracę na podstawie art. 41 k.p. (I PKN 366/97).

Dość długo praktycznym problemem była ocena sytuacji, w której pracownik przyszedł do pracy i ją wykonywał, a po otrzymaniu wypowiedzenia uzyskał zwolnienie lekarskie obejmujące dzień, w którym złożono mu wypowiedzenie. Początkowo w orzecznictwie traktowano takie wypowiedzenie za sprzeczne z art. 41 k.p. Kwestię tę rozstrzygnięto ostatecznie w uchwale Sądu Najwyższego z 11 marca 1993 r., w której odstąpiono od dotychczasowych poglądów i uznano, że wypowiedzenie umowy o pracę pracownikowi, który świadczył pracę, a następnie wykazał, że w dniu wypowiedzenia był niezdolny do pracy z powodu choroby, nie narusza art. 41 k.p. (I PZP 68/92). Przesłanką przewidzianego w tym przepisie zakazu wypowiedzenia umowy o pracę nie jest bowiem choroba pracownika powodująca jego niezdolność do pracy, lecz nieobecność pracownika w pracy z powodu jego choroby. W uzasadnieniu tej uchwały Sąd Najwyższy stwierdził, że niezdolność do pracy z powodu choroby jest przyczyną usprawiedliwiającą nieobecność pracownika w pracy, sama jednak niezdolność do pracy nie zastępuje i nie przesądza o nieobecności w pracy. A zatem przepis art. 41 k.p. łączy zakaz wypowiedzenia umowy o pracę z faktyczną nieobecnością pracownika w pracy, a nie z obecnością w czasie trwania przyczyny usprawiedliwiającej nieobecność. Wypowiedzenie umowy o pracę dokonane w czasie obecności pracownika w pracy jest więc skuteczne i nie może być podważone przez ochronę stosunku pracy wynikającą z art. 41 k.p.

Podstawa prawna:

Orzecznictwo:

  • wyrok SN z 4 grudnia 1997 r. (I PKN 422/97, OSNP 1998/20/600),
  • wyrok SN z 17 listopada 1997 r. (I PKN 366/97, OSNP 1998/17/505),
  • wyroku SN z 6 listopada 2001 r. (I PKN 449/00, OSNP 2003/19/456),
  • wyroku SN z 21 stycznia 2003 r. (I PK 96/02, M.P.Pr. – wkł. 2004/2/5),
  • uchwała SN z 11 marca 1993 r. (I PZP 68/92, OSNC 1993/9/140).
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - umowa o dzieło 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów o dzieło - czy Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto w 2022 r.?

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.