Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

Odpoczynek tygodniowy - Kodeks pracy

Zgodnie z art. 133 § 1 Kodeksu pracy, pracownikowi w każdym tygodniu przysługuje prawo do co najmniej 35 godzin nieprzerwanego odpoczynku, obejmującego co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego. Zatem łączny wymiar czasu pracy pracownika w jednej dobie wraz z godzinami nadliczbowymi nie może przekroczyć 13 godzin.

Skrócenie odpoczynku tygodniowego - kiedy?

W szczególnych przypadkach odpoczynek tygodniowy może zostać skrócony do 24 godzin:

• dla pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy,
• w przypadku konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii,
• w przypadku zmiany pory wykonywania pracy przez pracownika w związku z jego przejściem na inną zmianę, zgodnie z ustalonym rozkładem czasu pracy.

Czas wolny za godziny nadliczbowe częścią odpoczynku tygodniowego

Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii  w stanowisku z dn. 5 maja 2021 r przyjęło, że do puli minimalnego 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego pracownika mogą zostać zaliczone:

• okresy czasu wolnego od pracy udzielone pracownikowi (na jego wniosek) za pracę w godzinach nadliczbowych,
• godziny wolne od pracy przypadające na dni wolne stanowiące rekompensatę z tytułu pracy wykonywanej w dni wyznaczone pracownikowi jako wolne za pracę świadczoną w dniu rozkładowo wolnym od pracy z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy w okresie rozliczeniowym,
• godziny przypadające na „inne dni wolne od pracy” wyznaczone pracownikowi w zamian za pracę w niedziele i święta.

Kara za nieudzielenie odpoczynku tygodniowego

Nieudzielenie odpoczynku dobowego i tygodniowego jest naruszeniem przepisów o czasie pracy i może skutkować nałożeniem na pracodawcę kary grzywny w wysokości od 1 tys. zł do 30 tys. zł.

Dodatkowo, Sąd Najwyższy w wyroku II PK 228/09 z dnia 18 sierpnia 2010 r. uznał, że pracownik może żądać zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych jeżeli pracodawca nie zapewni pracownikowi dobowego lub tygodniowego odpoczynku od pracy.