Kategorie

Zatrudnianie niepełnosprawnych - zmiany w ustawie

Marta Mianowska
Jedną z najważniejszych zmian w ustawie o rehabilitacji jest dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, które ulegnie obniżeniu lub podwyższeniu w zależności od stopnia niepełnosprawności danego pracownika.

29 października 2010 r. Sejm uchwalił nowelizację ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (zwanej dalej ustawą o rehabilitacji). Jak wynika z uzasadnienia projektu tej nowelizacji, wprowadzone zmiany przede wszystkim mają zapobiec utracie płynności finansowej Państwowego Funduszu Osób Niepełnosprawnych (PFRON) w 2011 r. Na podstawie analiz za I półrocze 2010 r. stwierdzono, że wydatki PFRON są zbyt wysokie w porównaniu do jego przychodów. Podniesiono, że stały wzrost poziomu zatrudniania osób niepełnosprawnych na rynku pracy skutkuje z jednej strony zwiększeniem wydatków na dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, a z drugiej – zmniejszeniem przychodów z tytułu wpłat obowiązkowych. W efekcie powoduje to zmniejszenie możliwości finansowania innych ustawowych zadań PFRON, ważnych z punktu widzenia osób niepełnosprawnych (np. finansowe wspieranie zakładów pracy chronionej).

Powyższe przyczyny tłumaczą nie tylko radykalność wprowadzonych zmian, ale także tempo pracy nad projektem – wpłynął do Sejmu 23 lipca 2010 r., a już 29 października 2010 r. ustawa została uchwalona. Ustawa zmieniająca z 29 października 2010 r. (zwana dalej ustawą nowelizującą) została podpisania przez Prezydenta RP 29 listopada 2010 r.

Większość zmian obowiązuje od 1 stycznia 2011 r. Jednak niektóre wejdą w życie 1 marca 2011 r., 1 czerwca 2011 r. oraz 1 stycznia 2012 r.

Nowy sposób liczenia stanu zatrudnienia

W wyniku zmian w dodanym art. 2a wprowadzono mechanizm ustalenia daty, od której należy zaliczać pracownika do stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych. Dotychczas kwestia ta nie była regulowana ustawowo, co powodowało wątpliwości interpretacyjne.

Obecnie osobę niepełnosprawną wlicza się do stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych, począwszy od dnia przedstawienia pracodawcy orzeczenia potwierdzającego niepełnosprawność (art. 15 ust. 4 ustawy o rehabilitacji). W przypadku konieczności przedstawienia kolejnego orzeczenia osobę niepełnosprawną wlicza się do stanu zatrudnienia, zaczynając od dnia złożenia wniosku o wydanie orzeczenia (jeżeli z wniosku wynika, że w tym okresie dany pracownik był niepełnosprawny, a sam wniosek został złożony w odpowiednim terminie).


Złożenie wniosku nie może nastąpić później niż w dniu następującym po dniu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia.

Jednak bez względu na datę złożenia wniosku o wydanie kolejnego orzeczenia, o którym mowa wyżej, osobę niepełnosprawną wlicza sie do stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych również w okresie 3 miesięcy poprzedzających dzień przedstawienia pracodawcy kolejnego orzeczenia, jeżeli z treści tego orzeczenia wynika, że w tym okresie osoba ta była niepełnosprawna.

Zmiany w dofinansowaniach

Największe kontrowersje wzbudziły zmiany w zakresie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Co prawda w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczanych do znacznego stopnia niepełnosprawności kwota dofinansowania ulegnie zwiększeniu ze 160% do 180% najniższego wynagrodzenia, to w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego i lekkiego stopnia niepełnosprawności kwota ta ulegnie zmniejszeniu odpowiednio do 100% i 40% najniższego wynagrodzenia. Na podstawie postanowień przejściowych (art. 12 ustawy nowelizującej) ww. poziomy dofinansowań będą obowiązywać od dofinansowania za styczeń 2013 r.

Do tego czasu wysokość tego dofinansowania będzie ulegała stopniowym zmianom w 2 terminach i będzie wynosić od:

  • 1 stycznia 2012 r. – odpowiednio 170%, 125% i 50%,
  • 1 lipca 2012 r. – odpowiednio 180%, 115% i 45% (art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji).

Dodatkowo w latach 2011–2012 najniższe wynagrodzenie, na potrzeby obliczania dofinansowań, będzie równe minimalnemu wynagrodzeniu za pracę obowiązującemu w grudniu 2009 r. A zatem kwota dofinansowań zostanie „zamrożona” na 2 lata w tej wysokości z grudnia 2009 r.

Od 1 marca 2011 r. dofinansowanie nie będzie wypłacane na pracowników zaliczanych do umiarkowanego lub lekkiego stopnia niepełnosprawności, którzy mają ustalone prawo do emerytury (art. 26a ust. 1a1 ustawy o rehabilitacji).


Zmianę uzasadniano tym, że ta grupa niepełnosprawnych otrzymuje już świadczenia emerytalne. Ponadto publiczne służby zatrudnienia świadczą określone usługi na rzecz osób po 50. roku życia, niwelujące w ten sposób skutki ewentualnego bezrobocia.

W myśl założeń aktywizacji zawodowej osób niepełnosprawnych, które nie uzależniają tej aktywizacji od wieku niepełnosprawnych, wprowadzone rozwiązanie wydaje się kontrowersyjne. Zmiana ta może bowiem oznaczać w praktyce, że pracodawcy będą rozwiązywać umowy o pracę z niepełnosprawnymi emerytami, aby zatrudnić ich na podstawie umów cywilnoprawnych (co jest związane z niższymi kosztami pracy) czy nawet bez formalnej podstawy prawnej.

Zmianie uległy również zasady podziału dofinansowania między pracodawców, u których jest zatrudniony niepełnosprawny. Jeżeli niepełnosprawny jest zatrudniony u obu pracodawców w wymiarze czasu pracy przekraczającym ogółem pełny wymiar, to i tak miesięczne dofinansowanie będzie przyznawane na niego w wysokości nieprzekraczającej kwoty miesięcznego dofinansowania przyznawanego na osobę zatrudnioną w pełnym wymiarze czasu pracy.

WAŻNE!

Dofinansowanie w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy pracownika w pierwszej kolejności będzie przyznane pracodawcy, który wcześniej zatrudnił niepełnosprawnego.

Ponadto z 14 do 25 dni został wydłużony termin na wypłatę dofinansowania przez PFRON (art. 26c ust. 3 ustawy o rehabilitacji). Rozwiązanie to spotkało się z krytyką pracodawców. Dłuższy czas oczekiwania na dofinansowanie może doprowadzić w ich firmach do problemów finansowych i nieterminowej wypłaty wynagrodzeń. Co ciekawe, jest to jeden z niewielu elementów, który nie został szerzej omówiony w uzasadnieniu nowelizacji. A zatem nie ma możliwości zapoznania się z przyczynami wprowadzenia tej stosunkowo rygorystycznej dla pracodawców zmiany.

Podstawa prawna:

  • art. 2, 2a, 15 ust. 4, art. 26a ust. 1, art. 26c ust. 3 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (DzU z 2010 r. nr 214, poz. 1407 ze zm.),
  • art. 1 pkt 10 lit. b i art. 12 ustawy z 29 października 2010 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz niektórych innych ustaw (DzU nr 226, poz. 1475).
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.