Czy cudzoziemiec pracujący w Polsce na umowę zlecenia podlega ubezpieczeniom społecznym

RADA

Studenci zatrudnieni przez Państwa firmę na podstawie umowy zlecenia nie będą podlegać ubezpieczeniom społecznym ani ubezpieczeniu zdrowotnemu, ponieważ nie ukończyli jeszcze 26 lat.

UZASADNIENIE

Studenci do ukończenia 26. roku życia nie podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym ani ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu umowy zlecenia. Dotyczy to wszystkich studentów, bez względu na obywatelstwo oraz kraj, w którym studiują. Takie stanowisko zajęło Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej w piśmie DUS-400-92-WB/06 z 8 listopada 2006 r. w odpowiedzi na pytanie ZUS z 30 czerwca 2006 r., znak pisma: FUn 070-18/06.

Oznacza to, że rozpatrując obowiązek ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego w Polsce, należy w ten sam sposób traktować studentów uczących się w Polsce i za granicą (w krajach członkowskich UE/EOG i poza tymi państwami), którzy posiadają polskie obywatelstwo lub obywatelstwo innego kraju.

W okresie wakacji student zachowuje prawa studenta. Jeżeli w tym czasie będzie zatrudniony na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o zleceniu, to nie będzie podlegał ubezpieczeniom społecznym ani ubezpieczeniu zdrowotnemu z tego tytułu, pod warunkiem że nie ukończył jeszcze 26 lat.

PRZYKŁAD

Na zaproszenie Wydziału Filologii Romańskiej Uniwersytetu Łódzkiego 22-letnia studentka z Francji od września br. będzie przebywać na półrocznym stypendium w Polsce. Jednocześnie otrzymała od polskiej firmy na okres pobytu w Polsce ofertę zawarcia umowy zlecenia, w ramach której będzie się zajmować tłumaczeniem dokumentów. Z tego tytułu nie będzie podlegać ubezpieczeniom społecznym ani ubezpieczeniu zdrowotnemu, ponieważ nie ukończyła 26 lat i nadal ma status studenta.

WAŻNE!

Po ukończeniu 26 lat studenci podlegają ubezpieczeniom na ogólnych zasadach, nawet jeśli kontynuują naukę.

PRZYKŁAD

Obywatel Ukrainy Oleg P. studiujący na 4. roku Politechniki Wrocławskiej, od 1 lipca br. jest zatrudniony na podstawie umowy o świadczenie usług w siedzibie jednej z agencji reklamowych. 26 sierpnia br. ukończy 26 lat. Do 25 sierpnia br. Oleg P. nie podlega ubezpieczeniom społecznym ani ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu tej umowy. Od 26 sierpnia br. agencja reklamowa powinna zgłosić go na druku ZUS ZUA z kodem tytułu ubezpieczenia 04 11 xx do obowiązkowych ubezpieczeń: emerytalnego, rentowych i zdrowotnego oraz ewentualnie do ubezpieczenia wypadkowego - jeśli pracę wykonuje w siedzibie agencji lub miejscu prowadzenia działalności przez agencję. Zleceniobiorca będzie mógł również przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.

Zwolnienie z obowiązku ubezpieczeń nie dotyczy osoby, która będąc studentem zawarła umowę zlecenia, umowę o dzieło lub umowę o świadczenie usług z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy lub jeżeli na podstawie jednej z tych umów zawartej z innym podmiotem wykonuje pracę na rzecz własnego pracodawcy. Z punktu widzenia ubezpieczeń taką osobę należy traktować jak pracownika. Oznacza to, że podlega ona ubezpieczeniom na zasadach przewidzianych dla pracowników, tj. ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, a przychód z umowy zlecenia uważa się za przychód ze stosunku pracy.

Podstawa prawna:

• art. 6 ust. 1 pkt 4 i ust. 4, art. 8 ust. 1 i ust. 2a, art. 12 ust. 3, art. 18 ust. 1 i ust. 1a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU z 2007 r. nr 11, poz. 74 ze zm.),

• art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU nr 210, poz. 2135 ze zm.),

• załączniki nr 1, nr 12 i nr 17 do rozporządzenia z 28 czerwca 2008 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących oraz innych dokumentów (DzU nr 112, poz. 717).

Irena Wieczorek

specjalista w zakresie ubezpieczeń społecznych