Kategorie

Ograniczenia zdrowotne a przyczyna zwolnienia

Konstanty Wróblewski
Zaświadczenie lekarza medycyny pracy powinno określać zdolność pracownika do wykonywania pracy. Jakiekolwiek przeciwwskazania dotyczące wykonywania choćby jednego obowiązku należącego do zakresu czynności pracownika uzasadniają wypowiedzenie umowy o pracę.

Pracownik nie może być dopuszczany do pracy bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na zajmowanym przez pracownika stanowisku pracy (art. 229 § 4 k.p.).


WAŻNE!

Pracodawca ma obowiązek, przed dopuszczeniem do pracy, w terminach określonych w przepisach lub w zaświadczeniu lekarskim skierować pracownika na badania profilaktyczne, tj. na wstępne, okresowe lub kontrolne badania lekarskie.

Przepisy rozporządzenia dotyczącego profilaktycznej opieki zdrowotnej pracowników wskazują, jakie informacje powinny być zawarte w skierowaniu na badania profilaktyczne. Pracodawca powinien w nim wskazać w szczególności:

  • na jakie badania pracownik jest kierowany,
  • na jakim stanowisku wykonuje pracę,
  • informacje o występowaniu na stanowisku lub stanowiskach pracy czynników szkodliwych dla zdrowia lub warunków uciążliwych,
  • aktualne wyniki badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia wykonanych na tych stanowiskach.

Zaświadczenie lekarskie stwierdzające ograniczenie zdrowotne

Po przeprowadzeniu badania profilaktycznego lekarz może wydać orzeczenie, w którym stwierdzi, że brak jest przeciwwskazań zdrowotnych i pracownik jest zdolny do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku. Może również stwierdzić, że występują przeciwwskazania zdrowotne i pracownik stał się niezdolny do pracy na zajmowanym stanowisku.

Jedną z często spotykanych sytuacji, z którą pracodawcy mają do czynienia, to pracownik dostarczający pracodawcy zaświadczenie lekarskie, w którym jest stwierdzone, że jest on zdolny do wykonywania pracy na określonym stanowisku, jednak z pewnymi ograniczeniami zdrowotnymi, np. pracownik ma zakaz dźwigania ciężarów powyżej 5 kilogramów lub zakaz pracy na wysokościach itp. W większości przypadków ograniczenia zdrowotne wskazane w zaświadczeniu lekarskim nie pozwalają pracownikowi na wykonywanie czynności niezbędnych do pracy na zajmowanym przez niego stanowisku. W takiej sytuacji pracodawca powinien zdecydować, czy pracownik może wykonywać pracę na danym stanowisku, jednak bez prac objętych ograniczeniem, czy też nie dopuszczać pracownika do pracy na stanowisku i próbować znaleźć pracownikowi inne stanowisko pracy. Innym najmniej korzystnym rozwiązaniem jest wypowiedzenie umowy o pracę w związku z orzeczonymi ograniczeniami zdrowotnymi.

Przykład

Pracownik jest zatrudniony w firmie Korkociąg S.A. na stanowisku magazyniera. Po przeprowadzeniu badań okresowych lekarz orzekł, że pracownik jest zdolny do wykonywania pracy na ww. stanowisku, jednak z ograniczeniami zdrowotnymi. Pracownik nie może dźwigać ciężarów powyżej 5 kilogramów oraz wykonywać ruchów jednostronnie obciążających kręgosłup. Czynności te są podstawowymi obowiązkami na stanowisku magazyniera, które wykonuje codziennie.

Dopuszczenie pracownika do wykonywania pracy w powyższych okolicznościach mogłoby stanowić naruszenie art. 207 § 2 pkt 1 k.p., a także art. 94 pkt 4 k.p., czyli podstawowego obowiązku pracodawcy, jakim jest zapewnienie pracownikom bezpiecznych warunków pracy. Pracodawca w tej sytuacji powinien przenieść pracownika na inne stanowisko pracy (zgodnie z zaleceniami lekarza) lub wypowiedzieć umowę o pracę.


Ograniczenia zdrowotne a przyczyna wypowiedzenia

Jeżeli pracownik nie może wykonywać pracy na określonym stanowisku ze względu na ograniczenia zdrowotne, to pracodawca może rozważyć przede wszystkim przeniesienie pracownika na inne stanowisko (zgodnie z zaleceniem lekarza), na którym pracownik nie będzie zmuszony do wykonywania czynności objętych ograniczeniami.

Natomiast, jeżeli pracodawca nie będzie miał możliwości przeniesienia pracownika na inne stanowisko pracy, odpowiadające kwalifikacjom pracownika, to w takiej sytuacji pracodawca może rozważyć możliwość rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem za wypowiedzeniem.

Zgodnie bowiem z orzeczeniem Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1999 r.: „Przeciwwskazanie lekarskie do wykonywania choćby jednego obowiązku należącego do zakresu czynności na zajmowanym stanowisku pracy uzasadnia wypowiedzenie umowy o pracę”. W takim przypadku przyczyną wypowiedzenia będzie okoliczność niezależna od pracownika, a jak stwierdził Sąd Najwyższy w VIII tezie uchwały z 27 czerwca 1985 r., przyczyna wypowiedzenia nie zawsze musi być zależna od pracownika.

Przykład

Pracownik zatrudniony na stanowisku mechanika serwisu w punkcie 18 zakresu obowiązków ma wskazaną pracę na wysokościach powyżej 3 metrów. Czynność ta jest wykonywana łącznie przez jedną godzinę raz na kwartał. Praca na wysokościach wykonywana jest również przez innych członków zespołu. W zaświadczeniu lekarskim wydanym po przeprowadzeniu badań kontrolnych lekarz napisał, że pracownik jest zdolny do wykonywania pracy, jednak z ograniczeniem zdrowotnym polegającym na zakazie wykonywania pracy na wysokościach powyżej 3 metrów.

Co do zasady pracodawca nie powinien dopuszczać pracownika do pracy na danym stanowisku, jeżeli pracownik ma ograniczenia zdrowotne do wykonywania choćby jednego z podstawowych obowiązków wynikających z zakresu czynności. W związku z tym, że praca na wysokościach jest wykonywana łącznie przez jedną godzinę raz na 3 miesiące (pracownik musi zdjąć określone narzędzia), to wydaje się, że pracodawca mógłby dopuścić pracownika do pracy na dotychczasowym stanowisku pracy. W takim przypadku pracodawca w pierwszej kolejności powinien wydać kategoryczne pisemne polecenie służbowe zakazu wykonywania czynności związanych z pracą na wysokości powyżej 3 metrów. Jednocześnie powinien skierować innych pracowników do wykonania czynności za pracownika objętego ograniczeniami zdrowotnymi.

Podstawa prawna:

  • art. 94 pkt 4, art. 207 § 2 pkt 1, art. 229 § 4 Kodeksu pracy,
  • § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z 30 maja 1996 roku w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (DzU nr 69, poz. 332 ze zm.).

Orzecznictwo:

  • uchwała SN z 27 czerwca 1985 r. (III PZP 10/85, OSNC 1985/11/164),
  • wyrok SN z 16 grudnia 1999 r. (I PKN 469/99, OSNP 2001/10/346).
Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Potrącenie zaległości ZUS z emerytury od 2022 r.

    Potrącenie zaległości składkowych z emerytury, renty i zasiłku będzie możliwe od 2022 r. ZUS odliczy składkę zdrowotną, podatek i należności składkowe nieopłacone w terminie. Do jakiej wysokości?

    Niemcy: niezaszczepieni bez rekompensaty za czas kwarantanny

    Niezaszczepieni nie otrzymają rekompensaty za czas kwarantanny. Nowe przepisy w Niemczech zaczną obowiązywać od 1 listopada 2021 r.

    Praca zdalna a work-life balance

    Praca zdalna a work-life balance - za dużo work i za mało life? Z badania "Candidate Pulse" wynika, ze praca zdalna zachwiała balansem między życiem prywatnym i zawodowym. Pracownicy odczuwają również więcej presji ze strony pracodawców.

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid [VIDEO]

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid? Najpewniej tak, ale na zasadzie dobrowolności. Co to oznacza? Na to i inne pytania odpowiada Stanisław Szwed, wiceminister pracy, polityki społecznej i rodziny.

    Obniżenie wieku emerytalnego jako fatalna decyzja [VIDEO]

    Obniżenie wieku emerytalnego było fatalną decyzją. Ekonomiści negatywnie oceniają niższy i zróżnicowany dla kobiet i mężczyzn wiek emerytalny w Polsce.

    Co pandemia uświadomiła menadżerom? [VIDEO]

    Pandemia a zarządzanie - co kryzys wywołany pandemią uświadomił menadżerom? Okazało się, że kapitał ludzki jest niezwykle ważny. Duże znaczenie ma także zdolność do szybkich zmian.

    Kodeks pracy art. 30

    Kodeks pracy w art. 30 wylicza sposoby rozwiązania umowy o pracę: porozumienie stron, wypowiedzenie, dyscyplinarka i upływ czasu.

    Kontroferta dla pracownika - co to jest?

    Kontroferta dla pracownika - co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy warto przyjąć kontrofertę?

    Jesienna rekrutacja w logistyce - jak zachęcić do pracy w firmie?

    Startuje jesienna rekrutacja w logistyce. Jakich pracowników brakuje? Jak zachęcić do pracy w danej firmie? Co przyciąga pracowników?

    Kontrole PIP na małych budowach 2021 - wyniki

    Kontrole PIP na małych budowach zostały wzmożone w 2021 r. Z danych statystycznych wynika, że to właśnie na małych budowach jest najwięcej wypadków przy pracy. Jakie są wyniki kontroli PIP?

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców przez cały rok

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców nie są sezonowe. Przypomina o tym PIP w kampanii "Prawa przez cały rok". Jak zatrudnić cudzoziemca na podstawie zezwolenia na pracę sezonową? Czym jest umowa o pomocy przy zbiorach?

    Europejskie Porozumienie dotyczące aktywnego starzenia się

    Europejskie Porozumienie podpisane w 2017 r. dotyczy aktywnego starzenia się i podejścia międzypokoleniowego w pracy. Realizując je, w Polsce powstało "Porozumienie strony pracowników oraz strony pracodawców RDS na rzecz aktywnego starzenia". Wypracowano w nim szereg rozwiązań na rzecz aktywnego starzenia się.

    Kiedy zmiana czasu na zimowy w 2021?

    Kiedy jest zmiana czasu na zimowy w 2021 r.? Czy ostatni raz przestawiamy zegarki jesienią? Jak zmiana czasu wpływa na czas pracy w nocy?

    Wypłata wynagrodzenia za pracę w sobotę, niedzielę

    Wypłata wynagrodzenia za pracę to podstawowy obowiązek pracodawcy. Co w przypadku, gdy dzień wypłaty wynagrodzenia wypada w sobotę lub niedzielę?

    Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na 4 falę covid?

    4 fala covid przewidywana jest na jesień 2021 r. Statystyki wskazują na tendencję wzrostową zakażeń. Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na ten trudny czas?

    Weryfikacja szczepień pracowników - projekt

    Weryfikacja szczepień pracowników - trwają prace nad projektem nowych przepisów. Czy pracodawcy będą mogli sprawdzić fakt zaszczepienia się przeciw COVID-19 przez pracowników?

    Umowa o dzieło - ZUS, zgłoszenie

    Umowa o dzieło - zgłoszenie do ZUS jest obowiązkowe od 2021 r. Jaki jest termin na zgłoszenie? Kto musi zgłosić umowę do ZUS?

    Zmiany w ubezpieczeniach społecznych od 18 września 2021 r.

    Najnowsze zmiany w ubezpieczeniach społecznych weszły w życie 18 września 2021 r. Sprawdź, co się zmieni.

    Wypalenie zawodowe podstawą zwolnienia lekarskiego od 2022 r.

    Wypalenie zawodowe od 2022 r. będzie podstawą do otrzymania zwolnienia lekarskiego (l4). Czym jest wypalenie? Jakie są objawy? Jak przeciwdziałać?

    Przeniesienie urlopu na kolejną umowę - wzór porozumienia

    Przeniesienie urlopu wypoczynkowego na kolejną umowę o pracę może nastąpić na mocy porozumienia stron. Jak je prawidłowo sporządzić? Oto wzór porozumienia.

    Ostatnie dni na wniosek o zwolnienie z ZUS!

    Wniosek o zwolnienie z ZUS - sklepiki szkolne i piloci muzealnych wycieczek mają ostatnie dni na ubieganie się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek ZUS.

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń - covid

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń została przewidziana w tarczy na czas pandemii COVID-19. Kogo dotyczy? Ile wynosi?

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy - szczepienie

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy z powodu szczepienia - kiedy jest możliwe? Czy szczepienie dziecka uzasadnia zwolnienie od pracy?

    Kobiety najwięcej ucierpiały na pandemii

    Kobiety najwięcej straciły w czasie pandemii. To one częściej były zwalniane. Spadł na nie ciężar opieki nad dziećmi i pracy jednocześnie. Jak wpłynęło to na ich zdrowie?

    Płace rosną, bo firmy walczą o pracowników

    Płace rosną wszędzie. Wszystkie kody PKD odnotowały w sierpniu 2021 r. podwyżki wynagrodzeń. Firmy walczą w ten sposób o pracowników.