REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Skutki dla pracodawcy dyskryminującego pracownice

Katarzyna Tryniszewska

REKLAMA

Pracodawca ma obowiązek przeciwdziałać dyskryminacji w zatrudnieniu oraz wyciągać konsekwencje w stosunku do współpracowników szykanowanej kobiety, którzy naruszają te zasady. Osoby winne można nawet zwolnić z pracy.

Pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków. Z zakazu dyskryminacji wynika powinność równego traktowania pracowników w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkoleń w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Dotyczy to w szczególności równego traktowania kobiet i mężczyzn. Najczęstszym jednak przejawem naruszenia zakazu równego traktowania jest dyskryminacja kobiet.

REKLAMA

Autopromocja

Odszkodowanie

Jeśli pracodawca nie przeciwdziałał zachowaniom dyskryminacyjnym, będzie odpowiadał za naganne postępowanie swoje oraz swoich pracowników. Osoba, wobec której pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, ma prawo do odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę (art. 183d k.p.).

Należy podkreślić, że przepis nie wskazuje górnej granicy odszkodowania. Jednak brak określenia jej ram nie oznacza, że dyskryminowana pracownica może żądać nieproporcjonalnie wysokiego odszkodowania.

Odszkodowanie powinno odpowiadać poniesionej przez pracownicę szkodzie. W przypadku niezatrudnienia jej (z naruszeniem zakazu dyskryminacji) odszkodowanie powinno odpowiadać kosztom, jakie poniosła w związku z przygotowaniem się do podjęcia zatrudnienia. Może to być np. zwrot kosztów dodatkowego szkolenia podnoszącego kwalifikacje, które było pracownicy potrzebne, aby mogła starać się o posadę.

Jednak w granicach odszkodowania będzie mieściła się również kwota szkody w postaci braku zatrudnienia, a tym samym wynagrodzenia. Przepisy nie wskazują, jak w takiej sytuacji obliczyć należne odszkodowanie, tj. jaki okres hipotetycznego zatrudnienia wziąć pod uwagę. Sąd pracy weźmie jednak pod uwagę praktykę sądową w podobnych przypadkach oraz w sprawach o odszkodowanie z tytułu niezgodnego z prawem wypowiedzenia lub rozwiązania umowy o pracę.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Przykład

Pracownicy obiecano pracę na stanowisku kierowniczym z umową na 3-miesięczny okres próbny. Proponowane wynagrodzenie brutto wynosiło 12 000 zł miesięcznie. Pracodawca postanowił jednak nie zatrudniać pracownicy, gdyż miała ona dziecko w wieku przedszkolnym. Uznał, że wychowywanie małego dziecka będzie kolidowało z potrzebą ogromnego zaangażowania się pracownicy, jakiego wymagało objęcie tego stanowiska. W takim przypadku sąd pracy powinien wziąć pod uwagę wysokość wynagrodzenia i czas trwania umowy o pracę, która byłaby zawarta, gdyby pracodawca nie odmówił zatrudnienia pracownicy. Sąd pracy rozważy także stopień naruszenia zakazu dyskryminacji. Z tego względu będzie mógł podwyższyć odszkodowanie, jeśli dojdzie do przekonania, że dyskryminacja w tym przypadku – ze względu na rodzicielstwo – była wyjątkowo naganna. Odszkodowanie w przypadku tej kobiety może przekroczyć 36 000 zł.

REKLAMA

Pracodawca może jednak bronić się przed sądem pracy, wywodząc, że np. zatrudnił inną pracownicę na dane stanowisko, która też miała dzieci, ale zorganizowała ich opiekę w taki sposób, że nie kolidowałoby to w żaden sposób z wykonywaniem obowiązków pracowniczych. Jednak gdyby pracodawca zatrudnił na tym stanowisku osobę bezdzietną, trudno byłoby mu udowodnić, że nie dopuścił się dyskryminacji. Musiałby pomyśleć o ugodzie przed sądem, która często pozwala na ograniczenie roszczeń pracownika.

W przypadku obniżenia wynagrodzenia pracownicy w stosunku do pensji pracownika mężczyzny zatrudnionego na analogicznym stanowisku, kobieta będzie mogła domagać się także podwyższenia wynagrodzenia za cały okres, za który było ono obniżone z powodu dyskryminacji. Zdaniem Sądu Najwyższego w razie zróżnicowania wynagrodzenia pracowników wykonujących jednakową pracę pracodawca powinien udowodnić, że kierował się obiektywnymi powodami. Przy powołaniu się pracodawcy na różne kwalifikacje zawodowe i staż pracy, oznacza to konieczność wykazania, że miały one znaczenie przy wykonywaniu zadań powierzonych pracownikom (wyrok SN z 22 lutego 2007 r., I PK 242/2006).

Pracownik może odejść z pracy

Dyskryminowany pracownik będzie mógł zastosować wobec pracodawcy rozwiązanie umowy z jego winy z powodu ciężkiego naruszenia przez pracodawcę podstawowych obowiązków wobec pracownika (art. 55 § 11 k.p.). Jeśli pracodawca w trakcie zatrudnienia dyskryminuje pracownicę z powodu płci, ustalając jej wynagrodzenie w niższej kwocie niż reszty pracowników, może ona rozwiązać z tego powodu umowę o pracę. Pracodawca będzie wtedy nie tylko zobowiązany do wypłaty wyrównania obniżonego wynagrodzenia, ale również do zapłaty odszkodowania z powodu rozwiązania umowy w trybie natychmiastowym, w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy – w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni (art. 55 § 11 k.p.). Żaden przepis nie wyklucza w takim przypadku kumulacji odszkodowań.


Interwencja związku zawodowego

Pracownica niezależnie od tego, czy jest członkiem związku czy nie, może też szukać pomocy związków zawodowych działających u pracodawcy. Związki zawodowe bronią godności, praw oraz interesów moralnych pracowników (art. 4 ustawy o związkach zawodowych). W przypadku dyskryminacji pracownicy związek będzie mógł zająć stanowisko w tej sprawie i przedstawić je pracodawcy (art. 26 pkt 1 ww. ustawy). Brak współdziałania pracodawcy ze związkiem w takiej sytuacji może skutkować wystąpieniem do Państwowej Inspekcji Pracy oraz nagłośnieniem sprawy w mediach. Pracownica, która jest obiektem dyskryminacji w zatrudnieniu, może również sama zwrócić się o pomoc do Państwowej Inspekcji Pracy.

Skutki karne

W trakcie kontroli inspektorzy PIP mogą dojść do wniosku, że osoba, która dopuściła się dyskryminacji wobec pracownicy, popełniła przestępstwo (art. 218 § 1 k.k.). Jeśli zakaz dyskryminacji jest naruszany w sposób złośliwy lub uporczywy, osobie, która się tego dopuściła, grozi grzywna, kara ograniczenia albo pozbawienia wolności do lat 2. Pracownica może również sama zgłosić popełnienie przestępstwa. Jeśli dojdzie do ukarania sprawcy, odszkodowanie przed sądem pracy może być jeszcze wyższe.

Gdyby pracownica zdecydowała się w ostateczności na nagłośnienie sprawy w mediach, pracodawca powinien najpierw w postępowaniu sądowym potwierdzić, że nie dopuścił się dyskryminacji. Dopiero po udowodnieniu swojej racji może rozważyć zwolnienie pracownicy z powodu naruszenia dobrego imienia firmy.

Podstawa prawna:

  • art. 112, 183a–183e, 55 § 11 Kodeksu pracy,
  • art. 218 § 1 Kodeksu karnego,
  • art. 4, art. 26 pkt 1 ustawy z 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (DzU z 2001 r. nr 79, poz. 854 ze zm.),
  • wyrok Sądu Najwyższego z 22 lutego 2007 r. (I PK 242/06, OSNP 2008/7–8/98).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Lewiatan: Minimalne wynagrodzenie powiązane z sytuacją gospodarczą? Przedsiębiorcy postulują wyższy wzrost wynagrodzeń w budżetówce

W 2025 r. wzrośnie wynagrodzenie minimalne, a płace w budżetówce mogą być podwyższone więcej niż wynika to ze wstępnego stanowiska rządu – komentuje rezultaty ostatniego posiedzenia Rady Dialogu Społecznego prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan.

Nazwa "urlop macierzyński" jest nieadekwatna? Kojarzy się z wypoczynkiem

44 proc. badanych jest zdania, że należy zmienić nazwę "urlop macierzyński". Obowiązująca nazwa sugeruje, że opieka nad dzieckiem jest czasem odpoczynku. Ruszyła kampania edukacyjna #ToNieUrlop, zmieniająca krzywdzące przekonania społeczne na temat opieki nad małym dzieckiem i urlopów macierzyńskich. 

Wkrótce będą wyższe świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Wzrost o 100 proc. – od kiedy?

Wraz ze wzrostem kosztów utrzymania rosną też potrzeby osób uprawnionych do alimentów. Nowelizacja przepisów o ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zwiększy wysokość wsparcia materialnego z funduszu alimentacyjnego.

4650 zł brutto płacy minimalnej w 2025 roku - to postulat wszystkich związkowców. Czy rząd ustąpi?

Na posiedzeniu w dniu 15 lipca 2024 r. Radzie Dialogu Społecznego nie udało się wypracować wspólnego stanowiska w sprawie propozycji wzrostu minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2025 r. To oznacza, że rząd do 15 września ma czas na podjęcie ostatecznej decyzji w tej sprawie.

REKLAMA

Zmiany w raportach ZUS RPA i ZUS RIA. Będą nowe kody tytułu ubezpieczenia

Zmienią się wzory imiennego raportu miesięcznego o przychodach ubezpieczonego/okresach pracy nauczycielskiej – o symbolu ZUS RPA oraz wzoru raportu informacyjnego – o symbolu ZUS RIA. Pojawią się też nowe kody tytułu ubezpieczenia. Trwają prace nad nowelizacją przepisów.

Będzie zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ile wyniosą świadczenia zależne od płacy minimalnej?

Minimalne wynagrodzenie za pracę zmieni się od 1 stycznia 2025 r. Wraz z minimalną płacą zmieni się także wysokość świadczeń powiązanych z minimalnym wynagrodzeniem. Jakie to świadczenia? Ile wyniosą?

Odpowiedzialność pracodawcy za pogorszenie stanu zdrowia pracowników w czasie upału. Jaka jest, czy polisa ochroni

Jeżeli pracownik zasłabnie lub dozna udaru słonecznego lub cieplnego w czasie pracy, pracodawca naraża się na ewentualne roszczenie z żądaniem wypłaty odszkodowania. Przed tego rodzaju finansowymi konsekwencjami upałów firmy mogą się ubezpieczyć. Słuzy do tego polisa OC pracodawcy.

Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co robić?

Dlaczego pracownicy niezadowoleni z pracy wciąż w niej tkwią? Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co można zrobić, aby podnieść swoją atrakcyjność na rynku pracy? Jak rozwijać kompetencje i szkolić się u dotychczasowego pracodawcy? Dlaczego tak mało pracowników decyduje się na rozmowę o podwyżce wynagrodzenia? Oto wskazówki eksperta rynku pracy, Mateusza Żydka.

REKLAMA

Świadczenie urlopowe w szkołach. Czy powinno uwzględniać kryterium socjalne?

Do 31 sierpnia 2024 r. nauczyciele powinni otrzymać świadczenia urlopowe. Świadczenie, wypłacane wszystkim nauczycielom, jest finansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Czy powinny uwzględniać kryterium socjalne?

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Więcej osób uzyska prawo do świadczenia

1 września 2024 r. więcej osób uzyska prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Jakie warunki należy spełniać, żeby nabyć prawo do tego świadczenia?

REKLAMA