Kategorie

Zmiana harmonogramu czasu pracy

Czy zmiana harmonogramu czasu pracy może zastąpić polecenie pracy w nadgodzinach, a jeśli tak, to jak ją prawidłowo stosować w praktyce?

Każdy pracodawca jest zobowiązany ustalić rozkłady czasu pracy swoich pracowników w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy, a w przypadku braku takich aktów wewnątrzzakładowych – w obwieszczeniu (art. 150 § 1 k.p.). Przepisy Kodeksu pracy nie definiują pojęcia „rozkład czasu pracy” oraz nie określają dokładnie, czy pojęcia „rozkład czasu pracy” i „harmonogram czasu pracy” są tożsame. W praktyce większość ekspertów przyjmuje, że rozkład i harmonogram czasu pracy to nie to samo. Ten pierwszy określa jedynie w sposób ogólny zasady organizacji czasu pracy u danego pracodawcy, drugi zaś doprecyzowuje ogólne reguły wynikające z rozkładu czasu pracy na konkretny okres i dla indywidualnej osoby. Ze względu na różnego rodzaju absencje pracowników od dłuższego czasu istniały w praktyce wątpliwości, czy i kiedy pracodawca może w już ustalonym harmonogramie czasu pracy wprowadzać zmiany. Wątpliwości pracodawców w tym zakresie zostały rozstrzygnięte po wydaniu przez Główny Inspektorat Pracy stanowiska, zgodnie z którym pracodawca nie może dowolnie zmieniać w trakcie okresu rozliczeniowego harmonogramu czasu pracy (stanowisko z 6 kwietnia 2009 r., nr GPP-417-4560-19/09/PE/RP w sprawie naruszenia doby pracowniczej po wolnym dniu). Zmiana harmonogramu to praktycznie każda zmiana godzin pracy danego pracownika w poszczególnych dniach. Zdaniem PIP zmiana ustalonego czasu pracy jest możliwa tylko w sytuacjach określonych w Kodeksie pracy oraz w sytuacjach wskazanych w przepisach wewnątrzzakładowych, np. w przypadku choroby pracownika.

Zmiana ustalonego rozkładu czasu ma miejsce w dwóch sytuacjach:

  • gdy pracodawca udziela pracownikowi dnia wolnego w zamian za pracę w niedzielę lub święto (art. 15111 k.p.),
  • gdy pracodawca udziela pracownikowi, w terminie uzgodnionym z tym pracownikiem, dnia wolnego w zamian za pracę w dniu wolnym wynikającym z 5-dniowego tygodnia pracy (art. 1513 k.p.).

Zapisy, jakie mogą się znaleźć w przepisach wewnątrzzakładowych, a które będą dawały pracodawcy możliwość zmiany harmonogramu, mogą dotyczyć przyczyn niezależnych od pracodawcy, tj. nieplanowanej nieobecności pracownika spowodowanej chorobą, urlopem, opieką nad dzieckiem i innym członkiem rodziny. Państwowa Inspekcja Pracy w takich sytuacjach akceptuje zmiany w harmonogramie, aby nie powodować zakłóceń w pracy zakładu, pod warunkiem że okoliczności te zostaną zawarte w przepisach firmy.

PRZYKŁAD

Pracodawca jest zobowiązany do tworzenia regulaminu pracy. Aby mógł zmieniać ustalone na okres rozliczeniowy harmonogramy, zawarł w treści regulaminu następujące zapisy:

  •   pracodawca może dokonywać zmian w ustalonym harmonogramie czasu pracy,
  •   o dokonanych zmianach pracodawca ma obowiązek poinformować pracowników najpóźniej z jednodniowym wyprzedzeniem,
  •   zmiana harmonogramu może nastąpić w następujących sytuacjach:

– udzielenia pracownikowi dnia wolnego w zamian za pracę w niedzielę lub święto zgodnie z art. 15111 k.p.,

– udzielenia pracownikowi, w terminie uzgodnionym z tym pracownikiem, dnia wolnego w zamian za pracę w dniu wolnym wynikającym z 5-dniowego tygodnia pracy zgodnie z art. 1513 k.p.,

– nieobecności w pracy innego pracownika związanej z chorobą, urlopem, opieką nad dzieckiem lub członkiem rodziny oraz innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy,

– w związku z zaistnieniem szczególnych potrzeb pracodawcy pracownicy mogą być zobowiązani do pracy w godzinach nadliczbowych, które mogą być zlecane również tego samego dnia, w którym taka praca ma wystąpić; w takim przypadku niedopuszczalna jest zmiana obowiązującego pracownika harmonogramu czasu pracy.

Pracownik zatrudniony w tym zakładzie we wrześniu miał wykonywać pracę na II zmianę, która przypadała od poniedziałku do piątku w godzinach od 14.00 do 22.00. W poniedziałek poinformował pracodawcę o tym, że przez następne 7 dni będzie nieobecny w pracy w związku z chorobą.

Pracodawca w poniedziałek nie może dokonać zmiany harmonogramu za ten dzień, ale może polecić innym pracownikom pracę w nadgodzinach, natomiast od wtorku może dokonać zmian w ustalonych wcześniej harmonogramach czasu pracy innych pracowników, gdyż zgodnie z pkt 2 regulaminu w poniedziałek może poinformować pracowników o dokonanych zmianach.

Wszystkie inne sytuacje poza określonymi w art. 1513 i 15111 k.p. oraz określone w przepisach wewnątrzzakładowych nie dają pracodawcy podstaw do tego, aby zmieniać ustalony harmonogram czasu pracy. Sytuacje wymagające np. zwiększonej obsady pracowników w danym czasie, a wynikające ze szczególnych potrzeb pracodawcy, uprawniają go do polecenia załodze pracy w nadgodzinach.

Podstawa prawna:

  • art. 150, 1511, 1513, 15111 k.p.
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?