Kategorie

Ryzyko zawodowe

Józef Witczak
DGP
Rozpoczynamy cykl artykułów na temat oceny ryzyka zawodowego, dlatego w pierwszym z nich chcemy odpowiedzieć na pytanie: jaki czynnik decyduje o tym, że ocena ryzyka jest dokumentem, który rzeczywiście wpływa na bezpieczeństwo pracowników i motywuje ich do współdziałania na rzecz poprawy i utrzymania wysokiego poziomu bezpieczeństwa.

Krok 1

Zdefiniowanie problemu

Należy pamiętąć, że ryzyko zawodowe to prawdopodobieństwo wystąpienia niepożądanych zdarzeń związanych z wykonywaną pracą, powodujących straty, w szczególności wystąpienia u pracowników niekorzystnych skutków zdrowotnych w wyniku zagrożeń zawodowych występujących w środowisku pracy lub sposobu wykonywania pracy (§ 2 pkt 7 rozporządzenia z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bhp ze zm.).

WAŻNE!

Ocena ryzyka jest niczym innym jak szczegółowym, dokładnym sprawdzeniem i oceną tego, co na stanowisku pracy może spowodować zagrożenie urazu lub zachorowania pracowników.

Wykrywając i oceniając zagrożenia, można podjąć działania w celu zastosowania wystarczających środków zaradczych, aby szkodliwe warunki ograniczyć lub wyeliminować.

WSKAZÓWKA!

Dobrym argumentem przemawiającym do pracodawcy za koniecznością oceny ryzyka zawodowego są bez wątpienia wskaźniki ekonomiczne, tj. straty finansowe powodowane absencją pracowników ulegających wypadkom czy chorobom zawodowym.

Krok 2

Dobór metody

Dobór metody jest ważny i zależy od specyfiki pracy, branży, usprzętowienia, stopnia technologii czy stosowanych środków. Warto jest wypracować własne sposoby, które najlepiej będą odpowiadały specyfice firmy.

Do oceny ryzyka można wybrać najczęściej stosowane metody i posłużyć się np.:

  • normą PN–N – 18002: 2000 (dotyczącą szacowania ryzyka wg skali trójstopniowej),
  • normą PN–80/Z – 08052 (określającą rodzaje zagrożeń),
  • metodą RISC SCORE – jest to jakościowa i wskaźnikowa metoda oceny ryzyka zawodowego, w której określa się prawdopodobieństwo skutków zdarzenia poprzez ekspozycje na zagrożenie i prawdopodobieństwo ich wystąpienia,
  • metodą pięciu kroków polecaną przez PIP dla małych firm i mikrofirm z powodu prostoty jej przeprowadzenia. Polega ona na obserwacji i określaniu stopnia prawdopodobieństwa oraz ciężkości mogących powstać urazów z wykrytych zagrożeń na stanowiskach pracy.

WSKAZÓWKA!

Przy doborze metody oceny ryzyka zawodowego należy kierować się zasadą, że metoda musi być dostosowana do zakładu i występujących w nim zagrożeń. Dlatego warto zwrócić uwagę na to, aby była ona:

  • łatwa, niewymagająca wiedzy specjalistycznej,
  • prosta w użyciu i zrozumiała dla pracownika,
  • zgodna z obowiązującymi przepisami,
  • dająca obiektywne wyniki wystarczające do zachowania jak najwyższego poziomu bezpieczeństwa w zakładzie oraz
  • pozwalająca na podjęcie działań korygujących i zapobiegawczych.

Krok 3

Identyfikacja zagrożeń

Przystępując do oceny ryzyka zawodowego, najważniejsze jest umiejętne rozpoznanie i zidentyfikowanie występujących czy mogących wystąpić zagrożeń.

W tym celu należy:

  • dokładnie opisać oceniane stanowisko pracy, jego usytuowanie, wskazać na wykonywane zadania przy użyciu maszyn, narzędzi i sprzętu,
  • uwzględnić osoby pracujące na stanowiskach pracy (wiek, doświadczenie, przeprowadzone badania lekarskie czy szkolenia bhp), jak również płeć, pracowników młodocianych czy niepełnosprawnych,
  • zasięgać informacji i opinii od pracowników bezpośrednio zatrudnionych na ocenianym stanowisku oraz kierujących pracą i organizujących ją,
  • zidentyfikować występujące niebezpiecz-ne, szkodliwe i uciążliwe czynniki środo- wiska pracy (przeanalizować wyniki wykonanych badań środowiskowych ze szczególnym uwzględnieniem przekroczeń NDS i NDN),
  • skorzystać z dokumentacji przeglądów stanu bhp, ocen i analiz wypadków czy zdarzeń nieurazowych, chorób zawodowych i parazawodowych, planów poprawy warunków pracy,
  • ocenić dobór i stosowanie sprzętu ochrony zbiorowej i indywidualnej,
  • zebrać inne informacje charakterystyczne dla danej branży czy stanowiska.

Powyższe informacje mogą posłużyć do opracowania list kontrolnych zagrożeń na stanowisku pracy, które są często stosowanym i praktycznym narzędziem wspomagającym ocenę ryzyka zawodowego. Dopiero na podstawie tak zebranych informacji pracodawca, najlepiej poprzez wytypowany zespół, powinien dokonać kompleksowej oceny ryzyka na stanowisku pracy i podjąć działania zmierzające do poprawy warunków pracy.

Aktualizacja i ponowna ocena ryzyka zawodowego

Proces oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy nie jest procesem zamkniętym i musi trwać ciągle, to znaczy powinien być okresowo aktualizowany.

WAŻNE!

Aktualizację czy ponowną ocenę ryzyka zawodowego należy przeprowadzić w przypadku:

  • wprowadzenia zmian (technicznych, organizacyjnych) na stanowisku pracy,
  • wprowadzenia zmian stosowanych środków ochronnych,
  • zmiany wymagań dotyczących określonego stanowiska pracy, np. w związku z wypadkiem przy pracy.

Cel oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy

Ocenę ryzyka zawodowego na stanowisku pracy przeprowadza się, aby:

  1. zapewnić organizację pracy i stanowisk pracy w sposób zabezpieczający pracowników przed zagrożeniami wypadkowymi oraz oddziaływaniem czynników szkodliwych dla zdrowia i uciążliwości,
  2. zapewnić likwidację zagrożeń dla zdrowia i życia pracowników głównie przez stosowanie technologii, urządzeń, materiałów i substancji niepowodujących takich zagrożeń,
  3. stosować odpowiednie rozwiązania organizacyjne i techniczne, w tym odpowiednie środki ochrony zbiorowej, ograniczające wpływ tych zagrożeń na zdrowie i bezpieczeństwo pracowników,
  4. zapewnić pracownikom środki ochrony indywidualnej odpowiednie do rodzaju i poziomu zagrożeń (art. 2376 Kodeksu pracy oraz § 39 rozporządzenia z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy ze zm.).

WAŻNE!

Przedmiotem oceny jest ryzyko zawodowe związane z pracą na określonym stanowisku, a celem – poznanie stanu faktycznego i opracowanie działań korygujących oraz zapobiegawczych.

Dokumentacja oceny ryzyka zawodowego powinna zawierać:

  • datę jej przeprowadzenia,
  • podpisy osoby lub zespołu dokonującego oceny,
  • potwierdzenie dotyczące zapoznania się z nią, np. w formie oświadczenia pracownika.

Poniżej podajemy brzmienie oświadczenia o zapoznaniu pracownika z oceną ryzyka zawodowego na stanowisku pracy.

PODSTAWA PRAWNA

  • Art. 226 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (DzU z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.),
  • Par. 39 rozporządzenia z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bhp (DzU z 1997 r. nr 129, poz. 844 ze zm.),
  • Norma PN-N-18002: 2000, Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego,
  • Norma PN-80/2-08052, Ochrona pracy – Niebezpieczne i szkodliwe czynniki występujące w procesie pracy.
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online na praca.gov.pl

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii przygotowuje projekt ustawy o zawieraniu i rozliczaniu umów w sposób elektroniczny przez niektórych pracodawców. Ustawa ta ma pozwolić mikroprzedsiębiorcom, rolnikom, a także osobom fizycznym, zatrudniającym pracowników, czy zleceniobiorców, na zawieranie umów o pracę i umów zlecenia według gotowych szablonów na portalu praca.gov.pl. Ten nowy sposób zawierania ww. umów ma być dodatkową opcją dla wspomnianych pracodawców i zleceniodawców. Zawsze będzie można zatrudnić pracownika czy zleceniobiorcę w tradycyjny sposób. Projekt ten ma zostać przyjęty przez Radę Ministrów w III kwartale 2021 r.

    Wypadki przy pracy - I kwartał 2021 [GUS]

    Wypadki przy pracy - GUS podał dane za I kwartał 2021 r. Czy liczba wypadków spadła w porównaniu do roku 2020?

    HR-owca portret własny 2021 [RAPORT]

    HR-owca portret własny 2021 - raport przedstawia jak HRowcy radzili sobie w pandemii, jakie mają zadania, wyzwania i motywacje. Jak oceniają swoją pracę?

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r.

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r. - ile wynosi Mindestlohn? Ile wynosi netto?

    Urlop rodzinny na opiekę nad rodzicami lub wnukami

    Urlop rodzinny - 12 miesięczny urlop na opiekę nad chorymi rodzicami bądź wnukami dla babci lub dziadka to nowa propozycja urlopu. Czy będzie wprowadzony do Kodeksu pracy?

    Składka zdrowotna - Nowy Ład

    Składka zdrowotna a Nowy Ład - jaka zmiana w naliczaniu składki na ubezpieczenie zdrowotne została przewidziana od 2022 r.?

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika przewidziana jest w projekcie ustawy o zmianie ustawy kodeksowej. Jaka miałaby być nowa definicja pracownika?

    Jedna płaca minimalna dla całego kraju to złe rozwiązanie?

    Płaca minimalna - jedna kwota dla całego kraju to złe rozwiązanie? Przedsiębiorcy proponują wprowadzenie minimalnego wynagrodzenia za pracę na poziomie 50% średniej płacy w danym regionie.

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Czego dotyczy? Kto na niej skorzysta?

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?