Emerytura z tytułu opieki nad dzieckiem – komentarz ZUS

Emerytura z tytułu opieki nad dzieckiem  - kogo dotyczy

Osoby urodzonej po 31 grudnia 1948 r., która nie przystąpiła do OFE lub złoży wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w OFE za pośrednictwem ZUS na dochody budżetu państwa, opiekującej się dzieckiem wymagającym stałej opieki i do 31 grudnia 1998 r.:

• udowodniła okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat kobieta i 25 lat mężczyzna;
• opiekowała się dzieckiem, które zostało uznane za całkowicie niezdolne do pracy i do samodzielnej egzystencji bez względu na przyczynę chorobową lub zostało uznane za całkowicie niezdolne do pracy z powodu określonych w przepisach stanów chorobowych (m.in. dysfunkcji kończyn, niedowładu, porażeń, upośledzenia umysłowego lub choroby psychicznej);
• ostatnim ubezpieczeniem przed 1 stycznia 1999 r. było ubezpieczenie z tytułu pozostawania w stosunku pracy;
• udowodniła niemożność podjęcia pracy albo konieczność jej zaprzestania ze względu na stan zdrowia dziecka i konieczność sprawowania nad nim stałej (ciągłej) opieki.

Do uzyskania tej emerytury nie jest konieczne ukończenie określonego wieku emerytalnego.

Jakie dokumenty są wymagane

• Wniosek o emeryturę – pobierz ze strony www.zus.pl lub zaloguj się do Platformy Usług Elektronicznych ZUS (PUE), by złożyć wniosek elektronicznie. Formularz wniosku jest również dostępny w punkcie informacyjnym w sali obsługi klientów, w każdej jednostce organizacyjnej ZUS;
• informacja o okresach składkowych i nieskładkowych;
• dokumenty potwierdzające okresy m.in.: pracy/ prowadzenia działalności pozarolniczej/ służby wojskowej/ pobierania zasiłku dla bezrobotnych/ urlopu wychowawczego/ nauki w szkole wyższej;
• dokumenty potwierdzające osiągane wynagrodzenie;
• zaświadczenie/orzeczenie o stanie zdrowia dziecka.

Gdzie i w jaki sposób złożyć dokumenty

Przed ukończeniem powszechnego wieku emerytalnego. Prawo do świadczenia zostanie ustalone od miesiąca zgłoszenia wniosku.

Wniosek można złożyć:

• osobiście lub przez pełnomocnika w dowolnej jednostce organizacyjnej ZUS (pisemnie lub ustnie do protokołu);
• za pośrednictwem: operatora pocztowego, płatnika składek, polskiego urzędu konsularnego;
• w formie dokumentu elektronicznego przez PUE.

Jak i kiedy ZUS załatwi sprawę

Wniosek rozpatruje organ rentowy właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej lub jednostka organizacyjna Zakładu wyznaczona przez Prezesa ZUS. Po analizie wniosku i załączonej dokumentacji oraz ewentualnym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ rentowy wydaje decyzję w terminie 30 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.

Od decyzji przysługuje odwołanie, które należy wnieść pisemnie lub ustnie do protokołu, za pośrednictwem jednostki organizacyjnej ZUS, która wydała decyzję, do sądu okręgowego – sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji.

Postępowanie odwoławcze jest wolne od opłat.

Informacje dodatkowe

Możliwość uzyskania wcześniejszej emerytury, na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, mają również osoby opiekujące się dziećmi wymagającymi stałej pielęgnacji, za które ośrodek pomocy społecznej opłacał składkę na ubezpieczenia społeczne przed 1 stycznia 1999 r., jeżeli:

• w dniu 1 stycznia 1999 r. ukończyły wiek co najmniej 45 lat
• posiadają okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący co najmniej 20 lat w przypadku kobiet i 25 lat w przypadku mężczyzn.

Przy ustalaniu prawa do emerytury oraz obliczaniu jej wysokości okresy nieskładkowe uwzględnia się w wymiarze nieprzekraczającym jednej trzeciej udowodnionych okresów składkowych.

Wniosek może zostać wycofany, jednakże nie później niż do dnia uprawomocnienia się decyzji organu rentowego, tj. w przypadku, gdy nie zostało złożone odwołanie do sądu - w terminie miesiąca od daty doręczenia decyzji.

Podstawa prawna:

• Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 maja 1989r. w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opieki
• Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
• Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe
• Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne
• Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych.