REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika - jakie są sposoby?

Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa, Administracji i Stosunków Międzynarodowych Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego.
Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika - jakie są sposoby?
Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika - jakie są sposoby?

REKLAMA

REKLAMA

Czy pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia jeżeli praca ma szkodliwy wpływ na zdrowie pracownika a pracodawca nie przeniesie pracownika do innej pracy? Jak to zrobić? Co powinno zawierać orzeczenie lekarskie? Czy pracodawca lub pracownik mogą się od niego odwołać?
rozwiń >

Czy pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia?

Tak, istnieją dwa przypadki kiedy pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia:

Autopromocja

1) gdy pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika;

2) gdy pracodawca stosownie do orzeczenia lekarskiego, stwierdzającego szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, nie przeniesie go w terminie wskazanym w tym orzeczeniu do innej pracy, odpowiedniej ze względu na jego stan zdrowia i kwalifikacje zawodowe.

Poniżej szczegółowe omówienie drugiej sytuacji, w ramach art. 55 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1510, dalej: KP).

Czy można rozwiązać umowę jeżeli praca ma szkodliwy wpływ na zdrowie?

Tak, pracownik może rozwiązać umowę o pracę i to bez zachowania okresu wypowiedzenia jeżeli praca ma szkodliwy wpływ na jego zdrowie a pracodawca nie dopełni swoich obowiązków w zakresie zagwarantowania nieszkodliwej i odpowiedniej pracy. Aby stwierdzić ten szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, konieczne jest wydanie orzeczenia lekarskiego, które to potwierdzi a także określi termin, w jakim należy przenieść pracownika do innej pracy. Jeżeli pracodawca nie przeniesie pracownika w terminie wskazanym w orzeczeniu lekarskim do innej pracy, odpowiedniej ze względu na stan jego zdrowia i kwalifikacje zawodowe – wówczas pracownik ma prawo rozwiązać umowę w trybie natychmiastowym.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Co to jest inna praca i do jakiej pracy powinien przenieść pracodawca?

Przepis posługuje się pojęciem "inna praca" - co oznacza, że:

  • świadczenie pracy przez pracownika na konkretnym stanowisku powinno łączyć się z wyeliminowaniem czynników szkodliwych dla jego zdrowia
  • praca ta powinna odpowiadać kwalifikacjom pracownika. Co należy rozumieć przez kwalifikacje To przygotowanie zawodowe pracownika (formalne wykształcenie), zdobyte doświadczenie zawodowe, umiejętności, właściwości psychofizyczne, predyspozycje psychiczne oraz zdolności do wykonywania określonych czynności z punktu widzenia zdrowia fizycznego (zob. wyr. SN z 4.10.2000 r., I PKN 61/00).

Można więc stwierdzić, że inną pracą, odpowiednią ze względu na stan zdrowia i kwalifikacje zawodowe pracownika, do której powinien zostać przeniesiony to praca rodzajowo identyczna lub zbliżona do świadczonej poprzednio, jeżeli jej wykonywanie nie będzie narażało pracownika na oddziaływanie szkodliwych czynników.

Co określa orzeczenie lekarskie?

Orzeczenie lekarskie ma potwierdzać stan faktyczny według oświadczenia wiedzy lekarza, jednak lekarz orzeka na podstawie wyników przeprowadzonego badania lekarskiego i oceny dokumentacji medycznej pracownika oraz oceny zagrożeń dla zdrowia i życia pracownika, występujących na stanowisku pracy.

Takiej oceny zagrożeń lekarz dokonuje na podstawie przekazywanej przez pracodawcę informacji o występowaniu czynników szkodliwych dla zdrowia lub warunków uciążliwych, w tym również o aktualnych wynikach badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących na stanowiskach pracy.

Zalecane jest, aby lekarz uzupełnił informacje pracodawcy o spostrzeżenia z przeprowadzonych wizytacji stanowisk pracy.

Lekarz może w orzeczeniu zawrzeć zalecenia w zakresie warunków pracy w jakich pracownik powinien świadczyć pracę, określić czy dopuszczalna jest np. praca w ruchu, w pozycji stojącej czy siedzącej, w oświetleniu naturalnym czy sztucznym – wszystko w zależności od schorzeń pracownika i charakteru pracy. Co istotne, lekarz określa okres/czas, na jaki konieczne jest przeniesienie pracownika na inne stanowisko oraz termin w jakim ma to nastąpić.

Czy pracownik lub pracodawca mogą odwołać się od orzeczenia lekarskiego?

Tak, pracownik lub pracodawca, który nie godzi się z treścią wydanego orzeczenia przez lekarza, może w ciągu 7 dni od dnia wydania orzeczenia lekarskiego, za pośrednictwem lekarza, który wydał to orzeczenie, wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Odwołanie wraz z uzasadnieniem należ złożyć do jednego z podmiotów:

1) wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy właściwego ze względu na miejsce świadczenia pracy lub siedzibę jednostki organizacyjnej, w której jest zatrudniony pracownik;

2) instytutu badawczego w dziedzinie medycyny pracy lub Uniwersyteckiego Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni, w przypadku orzeczenia lekarskiego wydanego przez lekarza zatrudnionego w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy;

3) Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej, w przypadku orzeczenia lekarskiego wydanego przez Kolejowy Zakład Medycyny Pracy;

4) leczniczych utworzonych i wyznaczonych przez Ministra Obrony Narodowej.

 Badania w trybie odwołania powinny być przeprowadzone w terminie 14 dni od dnia otrzymania odwołania.

Jeżeli ponowne badanie zostanie wykonane i zostanie wydane nowe orzeczenie to jest ono ostateczne.

Czy od ostatecznego orzeczenia lekarskiego można się odwołać?

Sąd Najwyższy stwierdził, że: „Orzeczenie lekarskie, o którym mowa w art. 55 § 1 KP, nie odpowiada wymaganiom dokumentów urzędowych, wobec czego stanowi dokument prywatny (art. 245 KPC). Stwierdza więc tylko to, że podmiot, który je podpisał, złożył takie oświadczenie. Nie korzysta ono z domniemania zgodności z prawdą oświadczeń w nich zawartych, a więc każda osoba mająca w tym interes prawny może stwierdzić i dowodzić, że treść złożonych oświadczeń nie odpowiada stanowi rzeczywistemu” (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 kwietnia 1982 r., III CRN 65/82 oraz Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 marca 2013 r., II PK 187/12 ). Istnieje więc możliwość odwołania się do sądu od takiego orzeczenia lekarskiego, jako niegodnego ze stanem rzeczywistym.

Szczegółowy tryb wydawania i przechowywania orzeczeń lekarskich o konieczności przeniesienia pracownika do innej pracy ze względu na stwierdzenie szkodliwego wpływu wykonywanej pracy na zdrowie pracownika określa rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz.U. z 2016 r. poz. 2067).

W jaki sposób pracownik powinien rozwiązać umowę?

Pracownik swoje oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinien przygotować na piśmie, z podaniem przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy. Przyczyna powinna być prawdziwa, konkretna i nie nazbyt ogólna. Co bardzo istotne, rozwiązanie umowy przez pracownika nie może nastąpić po upływie 1 miesiąca od uzyskania przez niego wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy. Czyli tuż po upływie terminu wskazanym w orzeczeniu lekarskim dla pracodawcy, jako termin wiążący do przeniesienia pracownika do innej pracy, pracownik może rozwiązać z pracodawcą umowę. Ma na to maksymalnie miesiąc.

Czy rozwiązanie jest skuteczne jeżeli przyczyna rozwiązania umowy nie jest prawdziwa?

Tak, rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika jest skuteczne, ponieważ dochodzi do jednostronnej czynności prawnej zmierzającej do rozwiązania umowy, a w prawie pracy takie czynności są zawsze skuteczne, nawet jeżeli są obarczone wadą (np. w postaci nieuzasadnionej przyczyny).

Czy pracodawca może żądać odszkodowania od pracownika?

Pracodawcy nie przysługuje odszkodowanie w przypadku, gdy pracownik rozwiązał z nim umowę na podstawie art. 55 § 1 KP.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1510)

Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz.U. z 2016 r. poz. 2067)

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(2)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • Prin
    2022-10-18 12:14:58
    Bez sensu To lepiej wziąć L4 i napisać normalne wypowiedzenie
    0
    pokażodpowiedzi (1)
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Możesz otrzymać 5025 zł na naukę języka, studia podyplomowe, kurs prawa jazdy i inne - rusza nowy program WUP

Wojewódzki Urząd Pracy w Krakowie uruchamia projekt „Małopolski Pociąg do Kariery – sezon I". WUP zachęca: chcesz nauczyć się języka? Skończyć kurs prawa jazdy? Zdobyć nowe umiejętności zawodowe? Jeśli odpowiedź brzmi pozytywnie należy śledzić informacje i przystąpić do rekrutacji, która rusza prawdopodobnie w kwietniu 2024 r. Można otrzymać nawet 5025 zł!

Działalność socjalna. Wczasy pod gruszą – dofinansowanie do wypoczynku ze środków ZFŚS to najpopularniejsze świadczenie socjalne

Wczasy pod gruszą to jedna z form działalności socjalnej. Polega na dofinansowaniu wypoczynku pracowników ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Wczasy pod gruszą powinny być wsparciem dla pracowników w gorszej sytuacji materialnej.

Nowe zalecenia co do zatrudniania niepełnosprawnych

W lutym 2024 r. wydano nowe zalecenia co do zatrudniania niepełnosprawnych m.in. w administracji publicznej. Okazuje się, że wciąż istnieje wiele barier proceduralnych, instytucjonalnych, organizacyjnych i kompetencyjnych, które utrudniają czy wręcz nawet uniemożliwiają osobom ze szczególnymi potrzebami (w tym z niepełnosprawnościami) udział w procesach rekrutacyjnych oraz świadczenie pracy w urzędach. Wciąż jest wiele do zrobienia.

Separacja jak rozwód - nie otrzymasz odprawy po zmarłym małżonku

Czym jest separacja? Jakie są skutki majątkowe separacji? Kto ma prawo do odprawy po śmierci pracownika? Czy mając separację należy się odprawa po zmarłym małżonku? Ile wynosi odprawa pośmiertna?

REKLAMA

Waloryzacja emerytur 2024 – tabela netto

Waloryzacja emerytur od 1 marca 2024 roku - o ile procent wzrosną emerytury? Kiedy będzie wypłata pierwszych wyższych emerytur? Tabela przedstawia podwyżki emerytur od 1 marca 2024 roku. Ile wynoszą kwoty netto emerytur po waloryzacji?

Mama 4+ czyli emerytura matczyna w 2024 roku [WYWIAD]

Mama 4 plus w 2024 roku - to już 5 lat funkcjonowania świadczenia w Polsce. Czy w tym czasie zmieniły się przepisy? Jakie warunki należy spełnić, aby otrzymać RSU? Ile wynosi rodzicielskie świadczenie uzupełniające do końca lutego, a ile od 1 marca 2024 roku? Jakie dokumenty dołączyć do wniosku? Czy na emeryturze matczynej można pracować? Czy ojcowie pobierają emeryturę matczyną? Na te i inne pytania odpowiada rzecznik ZUS województwa dolnośląskiego Iwoną Kowalską-Matis

Nie możesz pójść do ZUS i załatwić sprawy? Możesz wysłać pełnomocnika. Trzeba tylko wypełnić formularz ZUS PEL

Za pomocą formularza ZUS PEL klienci Zakładu Ubezpieczeń Społecznych mogą udzielić pełnomocnictwa do załatwiania swoich spraw. Formularz można pobrać ze strony internetowej www.zus.pl lub z PUE ZUS. Druk jest także dostępny w każdej placówce ZUS.

W styczniu 2024 r. wzrosło bezrobocie w Polsce! Czy to jest wzrost sezonowy?

Wzrosło bezrobocie w Polsce. W styczniu stopa bezrobocia wyniosła 5,4%. W grudniu 2023 r. bezrobocie wynosiło 5,1%, a w listopadzie 5,0%.

REKLAMA

W całej UE około 11 mln osób zatrudnionych jest w ramach platform internetowych. Trwa kampania BHP w cyfrowym świecie pracy

W całej UE około 11 mln osób zatrudnionych jest w ramach platform internetowych. To zarządzanie pracą przez sztuczną inteligencję może mieć ogromny wpływ na jakość świadczonej pracy, jej ilość jak i utratę. Świat pracy i rynek się zmieniają - ale w tym wszystkim najważniejszy jest człowiek, nie kapitał. Konieczne jest więc budowanie wiedzy, doświadczenia i zaufania przez informowanie pracowników i zasięganie ich opinii oraz umożliwienie im udziału w projektowaniu i wdrażaniu technologii i systemów cyfrowych w nowej postindustrialnej erze pracy. „Bezpieczeństwo i zdrowie w pracy dotyczy każdego. Jest dobre dla ciebie. Dobre dla firmy” – tak głosi kampania „Bezpieczeństwo pracy w świecie cyfrowym”, która jest prowadzona w latach 2023-2025. Kampania odbywa się w ramach projektu Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy.

Ukraińcy będą przebywać legalnie w Polsce do 30 czerwca 2024 r. Weszła w życie nowelizacja ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy

Pobyt w Polsce obywateli Ukrainy, którzy przybyli w związku z wojną prowadzoną w tym kraju będzie uznawany za legalny do 30 czerwca 2024 r. To zmiana, jaką wprowadziła nowelizacja ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Nowelizacja obowiązuje od 22 lutego. 

REKLAMA