Czy na wypowiedzeniu można korzystać z ZFŚS?

• Czym jest ZFŚS?
• Czy na wypowiedzeniu można korzystać z ZFŚS?
• Czym jest działalność socjalna?
• Czy pracodawcy mają obowiązek tworzenia ZFŚS?
• Środków z funduszu socjalnego nie powinno wykorzystywać się na:
• Fundusz może być wykorzystany na:

Czym jest ZFŚS?

Fundusz świadczeń socjalnych jest instytucją prawną, która ma łagodzić różnice w poziomie życia pracowników i ich rodzin. Jest on wyrazem funkcji społecznej zakładu pracy, zaś jego adresatem są rodziny (a nie tylko pracownicy) o najniższych dochodach.

Czy na wypowiedzeniu można korzystać z ZFŚS?

Zgodnie z art. 2 pkt. 5 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (t.j. Dz.U. z 2022 poz. 923, dalej: ustawa) użyte w ustawie określenia osoby uprawnione do korzystania z ZFŚS oznaczają pracowników i ich rodziny, emerytów i rencistów - byłych pracowników i ich rodziny oraz inne osoby, którym pracodawca przyznał, w regulaminie, o którym mowa w art. 8 ust. 2, prawo korzystania ze świadczeń socjalnych finansowanych z Funduszu.

Pracownik, który znajduje się w okresie wypowiedzenia, pomimo tego faktu, nie traci statusu pracownika, nadal nim jest. W omawianym przypadku do upływu dnia 31 grudnia 2022 r. pracownik ma prawo korzystać z ZFŚS.

W związku z powyższym, do końca okresu wypowiedzenia pracownik ma prawo do skorzystania ZFŚS, ponieważ pracodawca nie jest uprawniony do uzależnienia przyznawania świadczeń ZFŚS według innych kryteriów niż sytuacja życiowa, rodzinna i materialna osoby uprawnionej. Takim kryterium nie może być znajdowanie się w okresie wypowiedzenia. Jeżeli pracownik jest uprawniony do korzystania ze świadczeń socjalnych na podstawie art. 2 pkt 5 ustawy, pracodawca nie może wyłączyć w regulaminie ZFŚS z korzystania ze świadczeń określonego przez siebie kręgu pracowników ze względów nie odnoszących się do kryterium socjalnego.

Postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych oraz regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy Kodeksu pracy oraz innych ustaw i aktów wykonawczych. Regulamin ZFŚS obowiązujący u pracodawcy jest więc niezgodny z postanowieniami ustawy. W związku z tym sprzeczne z art. 8 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 5 ustawy jest postanowienie pracodawcy, które wyklucza z prawa do korzystania ze świadczeń socjalnych osoby zatrudnione podczas biegu okresu wypowiedzenia, ponieważ sam fakt, że biegnie okres wypowiedzenia nie wpływa na sytuację życiową, rodzinną lub materialną osoby uprawnionej.

Pracodawca Pana Jana K. może zostać pociągnięty do odpowiedzialności, ponieważ kto będąc pracodawcą lub będąc odpowiedzialnym, w imieniu pracodawcy, za wykonywanie przepisów ustawy, nie wykonuje przepisów ustawy albo podejmuje działania niezgodne z przepisami ustawy, podlega karze grzywny.

Czym jest działalność socjalna?

Działalność socjalna to usługi świadczone przez pracodawców na rzecz różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej, opieki nad dziećmi w żłobkach, klubach dziecięcych, sprawowanej przez dziennego opiekuna lub nianię, w przedszkolach oraz innych formach wychowania przedszkolnego, udzielanie pomocy materialnej - rzeczowej lub finansowej, a także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe na warunkach określonych umową;

Czy pracodawcy mają obowiązek tworzenia ZFŚS?

Niektórzy pracodawcy, tak – mają obowiązek tworzenia ZFŚS. Fundusz, obligatoryjnie tworzą pracodawcy zatrudniający według stanu na dzień 1 stycznia danego roku co najmniej 50 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty.

Pracodawcy zatrudniający według stanu na dzień 1 stycznia danego roku, co najmniej 20 i mniej niż 50 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty, tworzą Fundusz na wniosek zakładowej organizacji związkowej.

Środków z funduszu socjalnego nie powinno wykorzystywać się na:

- finansowanie stołówki firmowej,

- wynagrodzenie pracowników obsługujących fundusz socjalny,

- zakup środków trwałych,

- zapewnienie prywatnej opieki medycznej czy szczepień profilaktycznych,

- finansowanie dojazdów do pracy, imprezy integracyjne, święta i inne okoliczności,

- nagrody lub kwiaty okolicznościowe,

- edukację pracowników (bez względu na formę),

- premie i nagrody.

Fundusz może być wykorzystany na:

- świadczenie urlopowe czyli dofinansowanie wypoczynku pracownika lub jego dzieci,

- zapomogę dla pracownika dotkniętego poważnym zdarzeniem losowym, chorującego na przewlekłe choroby, opiekującego się niepełnosprawnymi dziećmi, posiadającego wielodzietne rodziny lub samotnie wychowującego dzieci,

- organizowanie paczek żywnościowych dla dzieci lub z okazji świąt,

- tworzenie przyzakładowych żłobków i przedszkoli.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (t.j. Dz.U z 2022 r. poz. 923).