Jak rozlicza składki Polak w Australii i Australijczyk w Polsce?

Umowa reguluje między innymi stosunki między Polską i Australią w zakresie podlegania ubezpieczeniom społecznym, ustalania emerytur i rent dla osób, które podlegają lub podlegały ubezpieczeniom społecznym w Polsce i które posiadają okresy stałego pobytu w Australii w wieku produkcyjnym (tj. między 16 rokiem życia a wiekiem emerytalnym).

Umowa reguluje również kwestie transferu świadczeń przyznanych przez instytucję jednego z państw osobom zamieszkałym w drugim państwie.

Umowa dotyczy w szczególności określonych świadczeń udzielanych w ramach:

1. w odniesieniu do Polski - powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych (ZUS) oraz systemu ubezpieczenia społecznego rolników (KRUS) tj.:

- emerytur, rent z tytułu niezdolności do pracy oraz rent rodzinnych,
- jednorazowych odszkodowań oraz rent z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych,
- zasiłków pogrzebowych.

2. w odniesieniu do Australii

- emerytur z tytułu stałego pobytu w Australii (Age pension- tzw. I filar emerytalny).

Umowy nie stosuje się do tzw. gwarancji emerytalnej (Superannuation Guarantee) przysługującej z tytułu składek opłacanych do australijskiego systemu emerytalnego (tzw. II filar emerytalny).

Umowa ma między innymi na celu zapobiegnięcie sytuacji, w której dany pracownik podlega jednocześnie obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w obu krajach. Ponadto umowa ustanawia zasadę, że pracownicy podlegają ubezpieczeniom społecznym w państwie, w którym wykonują pracę.

Od tej zasady umowa przewiduje wyjątek, zgodnie z którym pracownik oddelegowany może w okresie oddelegowania zasadniczo nie dłuższym niż 5 lat (60 miesięcy) podlegać ubezpieczeniom społecznym w państwie, z którego został wysłany. 

Polecamy: serwis Podatki osobiste

Polecamy: serwis Urząd skarbowy

Tym samym pracownik oddelegowany z Polski do Australii może nadal pozostać ubezpieczony w polskim ZUS. W celu potwierdzenia prawa do opłacania składek w Polsce pracownik powinien uzyskać poświadczenie formularza PL–AU1.
Odpowiednio pracownik z Australii, który na okres oddelegowania do Polski uzyska poświadczenie formularza AU–PL1 będzie mógł podlegać australijskiemu systemowi ubezpieczeń i opłacać składki w Australii.

W ten sposób uniknie on opłacania składek do ZUS. Dodatkowo zwolnione z opłacania składek w Polsce mogą być pod pewnymi warunkami osoby delegowane przez pracodawcę z terytorium Australii do podmiotu związanego z tym pracodawcą w Polsce (jeżeli podmiot polski i pracodawca australijski są członkami tej samej grupy, objętej własnością całkowita lub większościową).

W praktyce, w wyniku zawartej umowy, jest możliwe między innymi:

- podleganie i opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne przez osoby migrujące w celu wykonywania pracy (pracownicy delegowani) tylko w kraju pochodzenia, tj. albo w Polsce albo w Australii, po uzyskaniu poświadczenia odpowiedniego formularza,
- uzyskanie emerytur i rent przez osoby, które pracowały w Polsce i Australii i obecnie nie mają wystarczających okresów ubezpieczenia do nabycia prawa do świadczeń w jednym z tych krajów lub obydwu,
- wypłacanie świadczeń osobom uprawnionym, zamieszkującym na terytorium drugiego kraju.

Zatem zasadniczo wejście w życie 1 października 2010 r. umowy polsko – australijskiej w zakresie zabezpieczenia społecznego może skutkować zarówno powstaniem obowiązku w zakresie ubezpieczeń społecznych dla pracowników oddelegowanych do jednego z krajów, jak i możliwością nabycia dodatkowych uprawnień do świadczeń emerytalno-rentowych w poszczególnych krajach przez osoby posiadające okresy ubezpieczeniowe w obu krajach.

Tekst umowy z Australią

Porozumienie do umowy

Inne tego typu umowy

Źródło: www.taxonline.pl