REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Ochrona przedemerytalna to nie ochrona przed wszystkim. Czy kobiety od 56 roku życia, a mężczyźni od 61 roku życia mogą spać spokojnie?

Emilia Panufnik
autorka licznych publikacji z zakresu prawa pracy, ubezpieczeń społecznych, prawa budowlanego i nieruchomości
ochrona przedemerytalna okres przedemerytalny pracownik zwolnienie
Ochrona przedemerytalna to nie ochrona przed wszystkim. Czy kobiety od 56 roku życia, a mężczyźni od 61 roku życia mogą spać spokojnie?
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Ochrona przedemerytalna nie chroni przed wszystkim. Obejmuje kobiety od 56 roku życia i mężczyzn od 61 lat czyli na 4 lata przed wiekiem emerytalnym. Czy mogą spać spokojnie? Kodeks pracy nie chroni pracowników przed każdym rozwiązaniem umowy. Co to w praktyce oznacza?

rozwiń >

Ochrona przedemerytalna

W Kodeksie pracy w dziale II "Stosunek pracy", rozdziale II "Umowa o pracę" i oddziale II "Przepisy ogólne o rozwiązaniu umowy o pracę" znajduje się art. 39, który nakłada na pracowników ochronę przedemerytalną. Ochrona pracownika oznacza, że pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę osobie, której zostało niewiele do emerytury. Zatrudniający nie może złożyć wypowiedzenia w ostatnich 4 latach przed emeryturą pracownika. Warto zaznaczyć, że wypowiedzenie złożone wcześniej, które wywiera skutek już podczas tego 4-letniego okresu ochronnego jest skuteczne. Pracodawca działa wówczas zgodnie z przepisami. Nie narusza art. 39 Kodeksu pracy.

REKLAMA

REKLAMA

Ile lat przed emeryturą jest ochrona pracownika?

Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi lub pracownicy, którym do emerytury zostały nie więcej niż 4 lata:

Art. 39.[Zakaz wypowiedzenia umowy o pracę] Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku.

Ochrona przedemerytalna - umowa na czas określony

Warto zwrócić uwagę na drugi człon zdania zawartego w art. 39 KP: "jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku". Powstał spór dotyczący tego, czy ochrona przed zwolnieniem dotyczy tylko osób, które mają umowę o pracę na czas nieokreślony albo umowę o pracę na czas określony trwający do osiągnięcia wieku emerytalnego lub dłużej, czy też umów na czas określony, które wygasają przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Wiadomo, że pracodawca nie musi przedłużać umowy o pracę osobie, której brakują 4 lata do emerytury, a pracuje na podstawie umowy na czas określony wynoszący np. 2 lata. Dochodzi tu do rozwiązania umowy z upływem czasu, na jaki została zawarta. Pytanie, czy może rozwiązać taką umowę wcześniej, jeśli pracownik jest już w wieku ochronnym. Ostatnia Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2025 r. (sygn. akt III PZP 6/24) nie pozwala na wcześniejsze wypowiedzenie umowy na czas określony pracownikowi w trakcie trwania ochrony przedemerytalnej:

„[...] wynikający z art. 39 Kodeksu pracy zakaz wypowiedzenia umowy o pracę dotyczy także umowy zawartej na czas określony, w tym też takiej, której okres obowiązywania upływa przed osiągnięciem przez pracownika wieku emerytalnego”.

REKLAMA

Ochrona przedemerytalna kobiet i mężczyzn - 56 lat i 61 lat

W związku z tym, że w Polsce mamy niższy wiek emerytalny dla kobiet, pracownice szybciej przechodzą na emeryturę, a więc wcześniej zostają objęte ochroną przedemerytalną. Wiek emerytalny kobiet to 60 lat. Mężczyźni pracują 5 lat dłużej - przechodzą na emeryturę w wieku 65 lat (art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Wpływa to między innymi na wypłatę wyższych emerytur. Kobieta jest pod ochroną od 56. roku życia. Natomiast mężczyzny nie można zwolnić od 61. roku życia.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Polecamy: Kodeks pracy

Ochrona przedemerytalna - jak liczyć?

Jak liczy się lata ochrony przedemerytalnej? Podajemy przykład:

Przykład

Danuta w dniu 1 października 2029 r. będzie miała 60 lat. Czy już w 2025 roku obejmie ją ochrona przedemerytalna? Tak. Od dnia 1 października 2025 r. pracodawca nie może zwolnić Danuty na podstawie wypowiedzenia umowy o pracę. Pracownica objęta jest ochroną uregulowaną w art. 39 Kodeksu pracy.

Wyrok SN z dnia 9 stycznia 2025 r., sygn. I PSKP 18/24

W kontekście ochrony przedemerytalnej warto wspomnieć wyrok Sądu Najwyższego z tego roku o sygn. I PSKP 18/24. Z orzeczenia SN wynika jednoznacznie, że ochrona przedemerytalna wynikająca z art. 39 KP obejmuje pracownika, który obiektywnie spełnia przesłanki do nabycia emerytury pomostowej z osiągnięciem wieku emerytalnego niższego od powszechnego wieku emerytalnego, nawet jeśli okoliczność ta została potwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu dopiero po rozwiązaniu stosunku pracy. Dla oceny naruszenia zakazu wypowiedzenia umowy o pracę decydujące znaczenie ma obiektywne istnienie przesłanek ochrony w momencie wypowiedzenia, a nie stan wiedzy pracodawcy o tych okolicznościach, przy czym późniejsze ujawnienie tych okoliczności może mieć wpływ jedynie na zakres roszczeń odszkodowawczych pracownika. (Źródło: InforLex)

Zobacz także: Kalkulator dat

Okres ochronny a zwolnienie grupowe

Jak ochrona przed emeryturą ma się do zwolnienia grupowego? W przypadku zwolnień grupowych pracownicy objęci ochroną przedemerytalną chronieni są przed wypowiedzeniem stosunku pracy przez pracodawcę. Natomiast do rozwiązania stosunku pracy może dojść w konsekwencji innego typu wypowiedzenia. Przepisy pozwalają na przedstawienie osobom w wieku przedemerytalnym wypowiedzenia dotychczasowych warunków pracy i płacy (tzw. wypowiedzenie zmieniające). Jeśli pracownik nie przyjmie nowych warunków, umowa ulega rozwiązaniu z okresem wypowiedzenia.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Czy 15 sierpnia są otwarte sklepy, czy wszystko jest zamknięte?

15 sierpnia to święto ustawowo wolne od pracy. Czy w związku z tym w najbliższą sobotę wszystko jest zamknięte? Czy tego dnia będą otwarte sklepy? Ustawa o zakazie handlu w niedziele i święta przewiduje liczne wyjątki.

Urlopem na żądanie nie przedłużysz sobie długiego weekendu. Kiedy pracodawca może zgodnie z prawem nie udzielić ci wolnego na żądanie?

Przedłużony o jeden dzień weekend z powodu święta przypadającego w sobotę, to dla wielu pracowników okazja do czterech dni wolnych od pracy przy konieczności wykorzystania jedynie jednego dnia urlopu. Często pojawia się pokusa poinformowania pracodawca o nieobecności w ostatniej chwili. Pracownicy mylnie zakładają bowiem, że na urlop na żądanie pracodawca musi wyrazić zgodę. A czy może go odmówić?

14 sierpnia ZUS będzie nieczynny. Co załatwisz online?

W piątek 14 sierpnia 2026 r. ZUS będzie nieczynny. Wszystkie placówki stacjonarne będą zamknięte. Tego dnia pracownicy Zakłady odbierają wolne w zamian za święto 15 sierpnia wypadające w tym roku w sobotę. Co można załatwić online?

Pracoholizm to nie liczba godzin pracy, ale wewnętrzny przymus jej wykonywania. Co czujesz, gdy nie pracujesz?

12 sierpnia to Światowy Dzień Pracoholików. A Ty co czujesz, gdy nie pracujesz? Pracoholizm to nie liczba godzin pracy, ale wewnętrzny przymus jej wykonywania. Jak pomóc, gdy zauważymy objawy u osoby najbliższej?

REKLAMA

Ważne dla pracodawców i pracowników do 55 roku życia: deklaracje o rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK tracą skuteczność w marcu 2027 r.

Planując budżet na przyszły rok, pracodawcy powinni pamiętać o tzw. ponownym autozapisie do PPK. Jego skutkiem będzie automatyczne „zgłoszenie” do PPK osób, które zrezygnowały z uczestnictwa w tym programie, oraz wznowienie wpłat do PPK za uczestników programu, którzy zrezygnowali z ich dokonywania. Chyba, że osoby te ponownie złożą deklarację o rezygnacji. Nie dotyczy to pracowników do ukończenia 55 roku życia.

Jak odebrać dzień wolny za święto? Nie zawsze masz do tego prawo

Przypadające w najbliższą sobotę 15 sierpnia święto Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny jest jednym z dni wolnych od pracy. Dla wielu pracowników wolna sobota to także szansa na dodatkowy dzień wolny jeszcze w sierpniu. Czy dla wszystkich? Sprawdź, jak odebrać dzień wolny za święto.

Widać już pierwsze negatywne skutki reformy PIP. Konieczne są zmiany w przepisach m.in. zapewnienie apolityczności Inspekcji Pracy

Widać już pierwsze negatywne skutki reformy PIP - zauważa je Rada Przedsiębiorczości. Konieczne są zmiany w przepisach m.in. zapewnienie apolityczności Inspekcji Pracy i przywrócenie zasady generalnej przyznającej sądowi pracy rolę organu rozstrzygającego spory co do istnienia stosunku pracy, ograniczając decyzję administracyjną tylko do przypadków oczywistych.

Większość kontrolerów finansowych chce zmienić pracę. Zarobki motywują ich najbardziej. Pracodawcy powinni minimalizować stres i presję czasu

Obecnie większość kontrolerów finansowych chce zmienić pracę: 42% respondentów rozważa zmianę pracy w ciągu najbliższych 6 miesięcy, a kolejne 33% – w perspektywie roku. Zarobki motywują ich najbardziej. Co więcej, pracodawcy powinni minimalizować stres i presję czasu.

REKLAMA

Darmowa rehabilitacja z ZUS 2026. Co się zmieniło? Jak złożyć wniosek o rehabilitację leczniczą?

Darmowa rehabilitacja z ZUS - co zmieniło się w 2026 roku? Należy się osobom, które z powodu choroby są zagrożone utratą zdolności do pracy, ale istnieją realne rokowania, że po odpowiednim leczeniu i rehabilitacji będą mogły wrócić do aktywności zawodowej. Jak złożyć wniosek o rehabilitację leczniczą?

Coraz silniej chroni się czasu wolnego pracownika. Sprawdzanie służbowej poczty podczas urlopu przestaje być dowodem zaangażowania i odpowiedzialności pracownika

W organizacjach widoczna jest tendencja do coraz silniejszej ochrony czasu wolnego pracownika. Prawie połowa pracodawców ma dziś oficjalną politykę niekontaktowania się z pracownikami wypoczywającymi na urlopie. Sprawdzanie służbowej poczty z leżaka na plaży podczas urlopu przestaje być dowodem zaangażowania i odpowiedzialności. Teraz 4 na 5 polskich pracodawców zniechęca zespół do zaglądania do firmowej poczty w czasie wolnym.

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA