REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Renta wyrównawcza - komu przysługuje, wysokość

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Renta wyrównawcza - komu przysługuje, wysokość/Fot. Fotolia
Renta wyrównawcza - komu przysługuje, wysokość/Fot. Fotolia
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Renta wyrównawcza ma na celu rekompensatę strat wynikających z utraty możliwości zarabiania. Kto może się ubiegać o rentę? Jak wysoka jest renta wyrównawcza?

Utrata zdolności do pracy zarobkowej, zwiększenie się potrzeb albo zmniejszenie widoków powodzenia na przyszłość daje poszkodowanemu w wypadku podstawy do żądania renty wyrównawczej od osoby zobowiązanej.

Autopromocja

Osoba poszkodowana w wypadku (np. drogowym, przy pracy) może żądać nie tylko naprawienia szkody od osoby zobowiązanej (np. ubezpieczyciela sprawcy, pracodawcy), ale także stosownej renty, która co do zasady przyznawana jest na okres nieoznaczony.

Poszkodowany w wypadku ma przede wszystkim prawo do żądania środków finansowych koniecznych do pokrycia kosztów niezbędnego leczenia. Ma również prawo do żądania środków potrzebnych na pokrycie kosztów przygotowania do innego zawodu. Stanowi o tym art. 444 § 1 kodeksu cywilnego: "W razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną na koszty leczenia, a jeżeli poszkodowany stał się inwalidą, także sumę potrzebną na koszty przygotowania do innego zawodu."

Poszkodowany ma również prawo do renty wyrównawczej (uzupełniającej). Podstawę dla takiego żądania daje art. 444 § 2 kodeksu cywilnego, który brzmi: "Jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty.".

Zaistnienie choćby jednej, dwóch lub wszystkich trzech przesłanek (utrata zdolności do pracy zarobkowej, zwiększenie się potrzeb, zmniejszenie widoków powodzenia na przyszłość) daje poszkodowanemu podstawy do żądania takiej renty. Wszystkie razem, ale też każda osobno z wymienionych przesłanek jest wystarczająca, by wystąpić do sądu o tego typu świadczenie.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Renta wyrównawcza jest formą odszkodowania. W postępowaniu sądowym poszkodowany musi wykazać, że istnieje adekwatny związek przyczynowy pomiędzy wypadkiem a utratą jego zdolności do pracy zarobkowej, zwiększeniem się jego potrzeb albo zmniejszeniem jego widoków powodzenia (majątkowego) na przyszłość. 

Jak wyliczana jest wysokość renty wyrównawczej? 

W celu obliczenia wysokości należnej renty wyrównawczej przyjmuje się hipotezę, że gdyby nie wypadek, który spowodował szkodę to poszkodowany nadal zajmowałby określone stanowisko i uzyskiwał dochody w określonej wysokości. Pod uwagę brane są także dochody, które poszkodowany uzyskuje lub może uzyskiwać w warunkach ograniczonych po wypadku zdolności do wykonywania pracy (jeśli zachował częściową zdolność do zarobkowania).

Polecamy: Wynagrodzenia 2019. Rozliczanie płac w praktyce

W jednym ze swoich orzeczeń Sąd Najwyższy stwierdził, że podstawą ustalenia wysokości renty wyrównawczej przy częściowej niezdolności do pracy stanowi "wysokość spodziewanego wynagrodzenia, pomniejszonego o wynagrodzenie, które pracownik może uzyskać wykorzystując ograniczoną zdolność do pracy, bez względu na aktualną sytuację na rynku pracy." (wyrok SN z dnia 5 września 2001 II UKN 534/00 OSNP 2003/11/274). W innym orzeczeniu Sąd Najwyższy uznał, że renta "przysługująca poszkodowanemu, który zachował częściowo zdolność do pracy, powinna odpowiadać różnicy między zarobkami, jakie mógłby osiągać, gdyby nie uległ wypadkowi, a wynagrodzeniem, jakie - w konkretnych warunkach - jest w stanie uzyskać przy wykorzystaniu swej uszczuplonej zdolności do pracy. Z tym zastrzeżeniem, że poszkodowany nie ma obowiązku podjęcia się każdej pracy."(wyrok SN z dnia 8 czerwca 2005 V CK 710/04).

Zmiana wysokości renty wyrównawczej

W trakcie wypłacania renty wyrównawczej mogą nastąpić zmiany stosunków, które skutkować będą zmianą wysokości renty. Przykładowo poszkodowany może w wyniku decyzji ZUS utracić status osoby całkowicie niezdolnej do pracy. Może też nabyć uprawnienia emerytalne. Ulec zmianie mogą również możliwości zarobkowe poszkodowanego (np. wskutek nabycia nowych kwalifikacji). Podstawą do zmiany wysokości renty wyrównawczej jest także zmiana (podwyższenie) wynagrodzenia na stanowisku, które poszkodowany zajmował przed wypadkiem albo zwiększenie się potrzeb poszkodowanego. Poszkodowany ubiegający się w sądzie o podwyższenie renty wyrównawczej musi wykazać jak konkretnie zaistniałe zmiany stosunków, na które się powołuje, wpływają na jego prawo do otrzymywanego świadczenia rentowego.

Należy także wspomnieć, że istnieje możliwość zasądzenia renty tymczasowej (art. 444 § 3 kodeksu cywilnego). Dotyczy to sytuacji, gdy w chwili wydania wyroku szkody nie da się dokładnie ustalić.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: gazetaprawna.pl

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Urlop rodzicielski dla rodziców wcześniaków na nowych zasadach stanie się faktem?

Ministerstwo rodziny, pracy i polityki społecznej przygotowało projekt ustawy wydłużającej urlopy macierzyńskie. Nowe przepisy będą dotyczyć rodziców wcześniaków i dzieci hospitalizowanych po narodzinach.

Zasiłek macierzyński. Od czego zależy wysokość zasiłku i okres jego pobierania

Zaprzestanie pracy na wiele tygodni, by zająć się opieką nad dzieckiem, to dla wielu rodziców duże wyzwanie finansowe. Na jakie wsparcie z ZUS mogą liczyć ubezpieczone mamy, tuż po urodzeniu dziecka?

Skrócenia czasu pracy. Kiedy? Czy uda się w 2024 r.?

35 godzin czy 4 dni pracy w tygodniu? Trwa dyskusja nad skróceniem tygodnia pracy. Kiedy zmiany mogą wejść w życie? Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej, chce, żeby zmiany weszły w życie jeszcze w tej kadencji Sejmu.

31 maja mija termin składania zaświadczeń do ZUS dla osób, które dorabiają do świadczenia lub zasiłku przedemerytalnego

Do 31 maja osoby, które dorabiają do świadczenia lub zasiłku przedemerytalnego, muszą dostarczyć do ZUS-u zaświadczenie o osiągniętych przychodach za okres od 1 marca 2023 r. do 29 lutego 2024 r. Informacja o przychodach jest niezbędna, aby ZUS mógł ustalić, czy wypłacał świadczenie w prawidłowej wysokości.

REKLAMA

Dziemianowicz-Bąk: Proponujemy, żeby minimalne wynagrodzenie wynosiło 60 proc. przeciętnego wynagrodzenia. Ustalanie wysokości wynagrodzenia minimalnego na nowych zasadach

Zmienią się zasady ustalania wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Zmiana będzie zgodna z dyrektywą unijną w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w Unii Europejskiej.

Symbole religijne w miejscu pracy

Symbole religijne w miejscu pracy to temat bardzo kontrowersyjny. Z jednej strony mamy wolność do wyrażania i uzewnętrzniania swoich przekonań religijnych a pracodawca i współpracownicy nie mogą z tego powodu dyskryminować a z drugiej strony pracodawca może wprowadzić zakaz noszenia w miejscu pracy jakichkolwiek widocznych symboli wyrażających przekonania światopoglądowe lub religijne.

Wyższe emerytury i wynagrodzenia od lipca 2024 r. Dla kogo?

Od 1 lipca zwiększają się minimalne wynagrodzenie za pracę i minimalna stawka godzinowa. Jak to może wpłynąć na emeryturę?

Już niedługo praca od poniedziałku do czwartku. Zmiany w Kodeksie pracy już niedługo. Czy szkoły też będą otwarte 4 dni w tygodniu?

Wkrótce czeka nas nowelizacja Kodeksu pracy. Projekt ustawy jest już w Sejmie. Czego będą dotyczyć zmiany?

REKLAMA

Od 1500 zł do 45 000 zł kary grzywny dla pracodawcy za wypłatę wynagrodzenia wyższego niż wynikające z zawartej umowy o pracę

Kiedy pracodawca może otrzymać karę aż do 45000 zł za wypłatę wynagrodzenia wyższego niż wynikające z zawartej umowy o pracę? 

Dni wolne w Boże Ciało 2024 r. Kiedy można odwołać z urlopu

Okazuje się, że podczas zbliżającego się długiego weekendu w dniach 30 maja do 2 czerwca 2024 roku - pracodawca może odwołać pracownika z urlopu. Nie uchroni pracowników od tego nawet wolny czwartek i święto Bożego Ciała. Kiedy można odwołać z urlopu? Czy pracownik musi odebrać telefon od pracodawcy w trakcie urlopu wypoczynkowego?

REKLAMA