Kategorie

O jakich przychodach powiadomić ZUS (cz. 1)

Barbara Zabieglińska
Zarówno płatnik, jak i świadczeniobiorca mają obowiązek powiadomienia ZUS o podjęciu pracy zarobkowej i wysokości osiąganego przychodu przez emeryta lub rencistę.

Ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (DzU z 2004 r. nr 39, poz. 353 ze zm.) nakłada na pracodawców i zleceniobiorców obowiązek informowania właściwej jednostki terytorialnej ZUS o zatrudnieniu osoby pobierającej świadczenie emerytalne lub rentowe i o jego zarobkach osiąganych z tego tytułu.

Obowiązek taki odnosi się również do:

Reklama

• płatników składek zatrudniających osoby uprawnione do świadczeń i zasiłków przedemerytalnych (art. 6 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - DzU nr 120, poz. 1252), przy czym istotne znaczenie ma fakt, że wysokość wskazanego wynagrodzenia na bieżąco wpływa na wysokość wypłacanych świadczeń i zasiłków,

• osób uprawnionych do reny socjalnej, przy czym wysokość wynagrodzenia ma wpływ na ewentualne zawieszenie renty, co następuje na bieżąco; ustawa z 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (DzU nr 135, poz. 1268 ze zm.) nie przewiduje rozliczania przychodu po zakończeniu roku kalendarzowego,

• osoby uprawnionej do jednego z wymienionych świadczeń, przy czym osoby te przedkładają w ZUS zaświadczenie wystawione przez płatnika składek lub oświadczenie (w przypadku pozarolniczej działalności gospodarczej).

Obowiązek ten spoczywa na płatniku składek, jeśli zawarł umowę o pracę lub inną umowę rodzącą obowiązek ubezpieczeń społecznych z osobą uprawnioną do:

• emerytury,

• renty z tytułu niezdolności do pracy, w tym także renty szkoleniowej,

• renty rodzinnej,

Reklama

• renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową, przyznanych na podstawie ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU nr 199, poz. 1673 ze zm.),

• renty z tytułu wypadku i choroby zawodowej powstałych w szczególnych okolicznościach i renty rodzinnej przyznanych na podstawie ustawy z 30 października 2002 r. o zaopatrzeniu z tytułu wypadków przy pracy lub chorób zawodowych powstałych w szczególnych okolicznościach (DzU nr 199, poz. 1674 ze zm.),

• renty inwalidy wojskowego, którego niezdolność do pracy nie pozostaje w związku ze służbą wojskową, przyznanej na podstawie ustawy z 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (DzU z 2002 r. nr 9, poz. 87 ze zm.) oraz renty rodzinnej po tym inwalidzie,

• renty socjalnej,

• świadczenia przedemerytalnego,

• zasiłku przedemerytalnego.


Obowiązku tego nie ma zaś pracodawca i zleceniodawca, którzy zatrudniają:

• emerytów, którzy ukończyli 60 lat - kobieta i 65 lat - mężczyzna, przed podjęciem pracy zarobkowej,

• osoby uprawnionej do renty inwalidy wojennego i renty rodzinnych po tych inwalidach,

• osoby uprawnione do renty inwalidy wojskowego, których niezdolność do pracy powstaje w związku ze służbą wojskową i uprawnione do renty rodzinnej po żołnierzu, którego śmierć pozostaje w związku ze służbą wojskową,

• osoby, które zgłosiły wniosek o zawieszenie prawa do emerytury lub renty (a więc skorzystały z możliwości zawieszenia świadczenia, bez wskazywania przyczyny złożenia takiego wniosku),

• osoby, które mają ustalone prawo do emerytury, a które kontynuują zatrudnienie w ramach tego samego stosunku pracy i na rzecz tego samego pracodawcy, co przed przejściem na emeryturę.

Przykład

Pani Anna K. ma ustalone prawo do emerytury od 13 lipca 2006 r. w związku z ukończeniem 55 lat życia i udokumentowaniem 30-letniego okresu zatrudnienia w ramach ubezpieczenia pracowniczego. To prawo do emerytury jest zawieszone, ponieważ nie nastąpiło rozwiązanie stosunku pracy. Pani Anna K. podjęła od 1 czerwca 2007 r. dodatkowo zatrudnienie w innej firmie i świadczy pracę w wymiarze 1/2 etatu. Drugi pracodawca nie ma w tym przypadku obowiązku informowania ZUS o podjęciu przez nią zatrudnienia, ponieważ prawo do emerytury jest zawieszone.

Konsekwencje niepowiadomienia ZUS

Konsekwencje osiągania przez świadczeniobiorców dodatkowych przychodów są wielorakie - poczynając od wypłacania danego świadczenia w niepełnej wysokości, a na jego zawieszeniu kończąc. Dlatego też niezwłoczne powiadomienie oddziału ZUS wypłacającego świadczenie (emeryturę, rentę) o zatrudnieniu świadczeniobiorcy w wielu przypadkach pozwala uniknąć przykrych skutków w postaci konieczności zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, szczególnie w przypadku, gdy obowiązku tego nie dopełni również sam zainteresowany.

Obowiązek powiadomienia ZUS o podjęciu pracy zarobkowej i wysokości osiąganego przychodu (a po zakończeniu roku - o wysokości uzyskanego przychody) spoczywa również na osobie uprawnionej do świadczenia. ZUS zawiesi prawo do renty socjalnej osobie, która podjęła pracę zarobkową i osiąga przychód przekraczający 30% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. Niepowiadomienie jednostki terytorialnej ZUS o podjęciu takiej pracy i osiąganiu przychodu w wysokości przekraczającej 30% miesięcznego wynagrodzenia spowoduje późniejsze ustalenie nienależnego świadczenia za okres tej pracy, co będzie podstawą dochodzenia przez ZUS zwrotu tej kwoty, np. w czasie, gdy rencista nie będzie już posiadał dodatkowego źródła zarobkowania.

Renta w zbiegu z emeryturą

Inny bardzo istotny skutek z wypełnienia przez płatnika składek obowiązku przekazania ZUS informacji o zatrudnieniu emeryta lub rencisty dotyczy osób uprawnionych do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową w zbiegu z emeryturą.

Osobom, które mają ustalone prawo do tych dwóch świadczeń, wypłaca się (w zależności od ich wyboru):

• emeryturę powiększoną o połowę renty lub

• rentę powiększoną o połowę emerytury.

Ustawa z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU nr 199, poz. 1673 ze zm.) w art. 26 ust. 3 wyklucza możliwość wypłacania świadczeń „zbiegowych”, gdy osoba uprawniona do emerytury i renty wypadkowej podjęła pracę zarobkową.

W takim przypadku niezależnie od wysokości osiąganego przychodu uprawnionemu przysługuje prawo do pobierania tylko jednego wybranego świadczenia, które w zależności od tego, w jakiej wysokości osiągany jest przychód, podlega zawieszeniu lub zmniejszeniu, bądź jest wypłacane w pełnej wysokości. Natomiast drugie świadczenie podlega zawieszeniu na czas wykonywania tej pracy. Jeśli wskutek braku powiadomienia było ono wypłacane, ZUS ustali kwotę nienależnie pobranych świadczeń i będzie dochodził ich zwrotu na bieżąco.

Podobnie dotkliwe skutki wiążą się z podjęciem pracy zarobkowej przez osobę uprawnioną do renty szkoleniowej i niepowiadomieniem o tym fakcie ZUS. Jeżeli ZUS nie zostanie powiadomiony o zaistnieniu tej okoliczności, to po jej ujawnieniu będzie dochodził zwrotu nienależnie pobranych świadczeń.

Barbara Zabieglińska

specjalista ds. ubezpieczeń społecznych

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.