Kategorie

Czy można dyscyplinarnie zwolnić pracownicę w ciąży

Michał Culepa
Michał Culepa
Michał Culepa Culepa
Michał Culepa Culepa
Gdy u pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa bądź taka organizacja funkcjonuje, ale nie reprezentuje interesów pracownicy, dopuszczalne jest rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia w okresie ciąży pracownicy - art. 177 § 1 k.p. (uchwała Sądu Najwyższego z 18 marca 2008 r., II PZP 2/08).

Reklama

Elżbieta W. była zatrudniona w spółce M. na stanowisku specjalisty ds. marketingu na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. W czerwcu 2002 r., w ramach regularnych ocen pracowników spółki, otrzymała ocenę niedostateczną. Umowę o pracę rozwiązano z nią w listopadzie. Jako przyczynę podano nienależyte wykonywanie obowiązków pracowniczych - brak terminowości w realizacji zadań (w uzasadnieniu pracodawca podał dwa przypadki opóźnień). Dzień po wręczeniu wypowiedzenia Elżbieta W. powiadomiła dział kadr spółki, że jest w ciąży. W następnym dniu złożyła do sądu pozew o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne.

W ciągu kilku dni między wypowiedzeniem a złożeniem pozwu do spółki wypłynęła faktura na kwotę ponad 16 tys. zł wystawiona przez firmę Y, która wykonała prace projektowe na rzecz spółki M., przy czym zlecenie na te prace przekazała Elżbieta W. Dzień po złożeniu pozwu o bezskuteczność wypowiedzenia spółka M. rozwiązała z Elżbietą W. umowę o pracę bez wypowiedzenia w trybie art. 52 k.p., motywując to ciężkim naruszeniem obowiązków pracowniczych, które miało polegać na zleceniu prac firmie Y bez upoważnienia. Pracodawca podejmując decyzję o zwolnieniu dyscyplinarnym Elżbiety W. nie zgłosił tego organizacji związkowej, gdyż w spółce nie działały związki zawodowe, a pracownica nie poinformowała pracodawcy, że korzysta z ochrony którejś z ponadzakładowych organizacji związkowych.

Powódka po zwolnieniu z pracy wycofała pierwszy pozew dotyczący wspomnianego wyżej wypowiedzenia, a zamiast niego złożyła drugi pozew, tym razem o stwierdzenie niezgodności z prawem zwolnienia dyscyplinarnego, przywrócenie do pracy i o odszkodowanie za czas pozostawania bez pracy.

Rozpatrujący sprawę w II instancji sąd okręgowy zwrócił uwagę na dwa zagadnienia prawne, co do których pojawiły się wątpliwości w toku postępowania. Przedstawił je więc do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu jako pytania prawne:

Reklama

• czy dopuszczalne jest rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownicy (art. 52 § 1 k.p.) w okresie ciąży pracownicy (art. 177 § 1 k.p.) w sytuacji, gdy u pracodawcy brak jest zakładowej organizacji związkowej bądź taka organizacja funkcjonuje, ale pracownica nie jest jej członkiem,

• czy w przypadku niedopuszczalności rozwiązania umowy o pracę opisanym w punkcie pierwszym pytania, w stosunku do kobiety w ciąży, z którą rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z jej winy, w okresie biegnącego już wypowiedzenia tej umowy, podstawę do zasądzenia odszkodowania będzie stanowił art. 60 k.p.?

Na pierwsze z wymienionych pytań Sąd Najwyższy odpowiedział twierdząco. Uzasadniając uchwałę wskazał na wstępie, że art. 177 k.p. ustala szczególną ochronę ciężarnych pracownic, sprowadzającą się do:

• generalnego zakazu wypowiadania umów o pracę (z wyjątkami takimi jak np. upadłość czy likwidacja pracodawcy),

• zakazu rozwiązywania umów o pracę wypowiedzianych przed zaistnieniem ciąży,

• zakazu rozwiązywania stosunku pracy w trybie art. 53 k.p. (bez winy pracownicy, z powodu długotrwałej nieobecności w pracy z powodu choroby lub z innych przyczyn),

• dopuszczalności rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownicy (tj. w trybie wskazanym w art. 52 k.p.) dopiero po uzyskaniu opinii związku zawodowego (art. 52 § 3 k.p.) lub jego zgody - w przypadku zwolnienia pracownicy w ciąży (art. 177 § 1 k.p.).

Ustawodawca dopuścił więc możliwość rozwiązania dyscyplinarnego stosunku pracy z art. 52 k.p. z pracownicą w ciąży, ale obwarowany pewnymi warunkami - stwierdził sąd.

Jednak sprawą pracownicy jest skorzystanie z możliwości objęcia jej ochroną związkową. Konsultowanie zwolnienia dyscyplinarnego ze związkiem zawodowym jest konieczne, ale tylko wtedy, gdy pracownik jest członkiem związku lub jest pod jego ochroną. Jeżeli u pracodawcy nie działają związki zawodowe, a pracownica nie wskazała organizacji związkowej, do której zwróciła się o reprezentację, to nie można wykonać obowiązku, o którym mowa w art. 177 § 1 k.p. Nie można bowiem wystąpić o zgodę do nieistniejącej zakładowej organizacji związkowej - stwierdził sąd. Gdyby przyjąć inne rozumowanie, to pracownica niebędąca członkiem związku lub niereprezentowana przez związek zawodowy byłaby lepiej chroniona od pracownicy reprezentowanej.

W związku z tym, że odpowiedź na pytanie pierwsze była pozytywna, Sąd Najwyższy postanowił o odmowie udzielenia odpowiedzi na drugie pytanie prawne. Zamykając rozprawę sąd stwierdził jednak, że w przypadkach podobnych do opisanego pośrednie zastosowanie art. 60 k.p. (przyznającego wyłącznie odszkodowanie za zwolnienie dyscyplinarne naruszające przepisy, dokonane w trakcie wypowiedzenia) nie budzi wątpliwości.

Michał Culepa

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzenia go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. netto

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny orzekł, że obniżenie renty inwalidzkiej byłym funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa PRL jest zgodne z konstytucją.

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?