Kategorie

Jakie korzyści może dać wdrożenie outplacementu?

Ewa Gontarczyk
Czeka mnie w firmie seria kilku etapów zwolnień. Widzę konieczność solidnego przygotowania tego procesu od strony prawnej, ale zastanawiam się, czy to wystarczy. Ostatnio zapanowała moda na outplacement, wiele się pisze o korzyściach dla zwalnianych pracowników, ale nie jestem pewna, czy nas na to stać. Czego realnie mogę spodziewać się w firmie, jeśli zdecyduję się na wprowadzenie programu outplacement?

Wprowadzenie programu outplacement do firmy wiąże się z pewnymi kosztami. Jednak wiele firm wybrało tę drogę i stało się tak zapewne z powodu korzyści i oszczędności, jakie ten program ze sobą niesie. Na efekty programu warto spojrzeć w perspektywie krótko- i długookresowej.

Pozyskanie partnerów społecznych

Już od pierwszych chwil outplacement poprawia relacje z partnerami społecznymi. W trakcie przygotowania i realizacji programów restrukturyzacyjnych warto poświęcić im wiele uwagi, np. związkom zawodowym w organizacji. To właśnie ich przedstawiciele mają wiedzę o potrzebach i obawach pracowników.

Uwzględnienie tych informacji wydatnie może pomóc w skonstruowaniu programu, który ma szansę być zaakceptowanym przez większość zainteresowanych. Właściwie zbudowany program outplacementu daje pewność, że pracownicy, których kompetencje przestają pasować do potrzeb organizacji, odejdą z „posagiem”, czyli wiedzą i pomocą ułatwiającą zdobycie nowego zatrudnienia. Pozyskanie zaangażowania takiego partnera znacznie ułatwia proces właściwego komunikowania zarówno procesu zwolnień, jak i programu outplacement.

W etapie początkowym program wspiera kierowników, ułatwiając prowadzenie rozmowy informującej o rozwiązaniu umowy o pracę.

Wręczanie wypowiedzeń

Wręczenie wypowiedzenia umowy o pracę w momencie restrukturyzacji firmy jest szczególnym wyzwaniem. Z jednej strony, zadanie to wydaje się ułatwione, bo zwalniając z przyczyn niedotyczących pracownika menedżer nie musi udowadniać mu jego winy. Nie musi wysłuchiwać i odpierać kontrargumentów, ani tłumaczyć się wszystkim instancjom zamieszanym w proces odwoływania się od „niesprawiedliwej decyzji”. Z drugiej strony, przeprowadzenie takiej rozmowy zazwyczaj silnie obciąża emocje nie tylko osoby zwalnianej, lecz także menedżera informującego o zwolnieniach. Trudno się temu dziwić. W trakcie pracy często przez wiele lat obie strony budowały dobrą relację. Nierzadko właśnie ta relacja ułatwiała codzienne funkcjonowanie i realizowanie celów firmy. W efekcie menedżer siada naprzeciw pracownika wyposażony w wiedzę o jego prywatności i problemach. Czasem wie, że utrata pracy jest dla rozmówcy tylko problemem emocjonalnym, bo ogólna sytuacja rodziny jest stabilna. Jednak często zdaje sobie sprawę, jak bardzo perspektywa braku dochodów zburzy bezpieczeństwo i funkcjonowanie całej rodziny pracownika. Trudno w takiej chwili uniknąć poczucia winy, bezsilności czy potrzeby udzielenia pomocy.


W tej sytuacji możliwość zaproponowania programu outplacement w trakcie rozmowy daje kilka wymiernych korzyści dla menedżera:

  • pozwala przekierować uwagę rozmówcy z lęku o utrzymanie rodziny na możliwe działania w przyszłości,
  • daje też kontrargument, gdy pracownik opowiada o wyjątkowo trudnej sytuacji osobistej i pyta, z czego ma się utrzymać,
  • stwarza możliwość zaproponowania rozwiązania problemu pracownika, co może obniżyć stres i ewentualne poczucie winy menedżera.

Reakcje pracowników

Zarówno w perspektywie krótkookresowej, jak i długoterminowej łatwo zauważyć, że outplacement ułatwia zatrzymanie najlepszych specjalistów, utrzymanie motywacji oraz zmniejsza ryzyko konfliktów wśród pozostających pracowników.

Restrukturyzacja firmy jest szeregiem działań prowadzących do lepszego jej funkcjonowania w nowej rzeczywistości. Jednak nawet najlepsze rozwiązania strategiczne i organizacyjne nie dadzą oczekiwanych rezultatów bez zaangażowania pracowników.

Warto zauważyć, że moment „zwolnień w firmie” w różnych grupach pracowników uruchamia odmienne od oczekiwanych reakcje. Paradoksalnie dla silnych pracowników często bywa impulsem do szukania bezpieczniejszej organizacji. Dla słabszych – stwarza pokusę szukania chwilowego bezpieczeństwa, jakie wydaje się dawać zwolnienie lekarskie. Osoby, które już otrzymały wypowiedzenie, często tracą zainteresowanie dotychczasowymi obowiązkami, uważając, że i tak „więcej już im nie zrobią”, bo drugi raz ich nie zwolnią. Pracownicy nierozumiejący całości procesów, bojąc się o utrzymanie własnego stanowiska i dotychczasowej pozycji, nierzadko ulegają pokusie wykazywania słabości innych działów lub pracowników. Z przykrością można zaobserwować wzrost konfliktów przy spadku gotowości do współpracy. Dla organizacji stwarza to ryzyko utraty potrzebnych cenionych specjalistów, zwiększonej absencji i obniżonej efektywności pracowników pozostających i tych w okresie wypowiedzenia.

W tej sytuacji dobrze zakomunikowany proces outplacementu może zmniejszyć to ryzyko, zwiększając poczucie bezpieczeństwa i zaufania do organizacji oraz dając poczucie podmiotowości. Odchodzącym pracownikom daje także perspektywę zyskania bądź utraty przywileju, jakim może być program outplacementu, w zależności od gotowości i stylu wypełnienia ostatnich obowiązków w okresie wypowiedzenia.

Outplacement a wizerunek firmy

Już w okresie wprowadzania zmian w organizacji program wpływa na wizerunek firmy. Żyjemy w czasach, kiedy informacje mają nieograniczone możliwości zagnieżdżenia się w świadomości społecznej. Mogą znajdować różne drogi formalne i nieformalne oraz powracać jak morska fala, niezależnie od tego, co później się wydarzyło. Na dodatek istnieje znacznie większe prawdopodobieństwo, że na forach internetowych pojawią się relacje tej grupy pracowników, która właśnie jest niezadowolona, przestraszona lub zdezorientowana, niż że podzielą się refleksjami osoby zadowolone z pracy. Dla tych drugich w miarę pozytywna sytuacja jest normalna, więc nie ma o czym pisać. Niestety, dla firmy przechodzącej gruntowne zmiany może mieć to szersze konsekwencje. Oczywisty dla wszystkich jest wpływ „czarnego PR” na wizerunek marki, wiarygodność i informacje o kondycji samej firmy. Warto jeszcze pamiętać, że do nowych zadań organizacja będzie potrzebowała nowych ludzi. Pozyskanie cenionych specjalistów może być znacznie trudniejsze, gdy na rynku pracy błądzą negatywne informacje o firmie.


Redukcja kosztów

Nie bez znaczenia jest temat redukcji kosztów związanych ze zwolnieniami. Ryzyko ponoszenia dodatkowych kosztów generowanych przez niezadowolonych pracowników jest znacznie mniejsze, gdy uwaga osób zwalnianych skierowana jest w stronę działań dających im szansę na nowe zatrudnienie. Przykładem takich kosztów są koszty:

  • procesów sądowych wytaczanych przez zwalnianych pracowników oraz ewentualnych zasądzonych odszkodowań,
  • związane z „zemstą” lub nielojalnością byłych pracowników i ich działaniami u nowych pracodawców, np. z konkurencją, klientami lub dostawcami,
  • wynikające z przeprowadzanych akcji protestacyjnych i przestojów.

Uwaga na błędy

Na koniec warto pamiętać, że to przedsięwzięcie przynosi korzyści, jeśli unikniemy pewnych błędów. W trakcie 15 lat realizacji programów wielokrotnie obserwowałam negatywny wpływ komunikatu typu: „wynajęliśmy firmę, która znajdzie wam pracę”. Otóż nawet najlepiej skonstruowany i przeprowadzony program nie zapewni każdemu uczestnikowi zatrudnienia w „miejscu marzeń”. Można wyposażyć go w wiedzę o rynku pracy, procesie i narzędziach rekrutacji, wzorcowe CV i umówić go na spotkanie z pracodawcą, ale zawsze jeszcze zostaje margines samodzielności podopiecznego, którego nie można uratować przed nim samym. Na przykład nierzadko zmagam się z uczestnikami odrzucającymi możliwość pracy ze względu na niesatysfakcjonujące warunki finansowe przy niezwykle silnej odporności na informację o realiach obecnego rynku pracy. Odkrycie tej prawdy zazwyczaj skutkuje gniewem skierowanym przeciw firmie realizującej program i przeciw byłemu pracodawcy, który „oszukał”.

Paradoksalnie, zarówno zbyt ubogi, jak i zbyt obfity program, czyli błędnie przygotowany, bywa źle przyjęty. Przy zbyt oszczędnym programie cele uczestnika nie zostają zazwyczaj zrealizowane, a zawiedzione nadzieje rozdmuchują żal i obracają się przeciw pracodawcy. Zapewnienie zbyt szerokiej oferty często skutkuje wzrostem roszczeniowości i postawą skierowaną na bezrefleksyjne egzekwowanie „tego, co się należy” zamiast konstruktywnego wykorzystywania wybranych dostępnych możliwości.

Taka dbałość o korzyści odchodzącego pracownika sama w sobie jest niezwykle cenna i pożądana. Warto jednak pamiętać, że inni naprawdę są inni. Dobrym przykładem są tu często występujące w programach szkolenia. Zapewnienie możliwości uczestnictwa w szkoleniach jest zazwyczaj wysoko cenione przez uczestników. Jednak nie zawsze. Zbyt usilne namawianie do korzystania ze szkoleń bywa odbierane jako przymus i nadmierna kontrola ze strony firmy, która nie ma już prawa niczego wymagać. Cierpi na tym końcowa ocena programu i pracodawcy, który „zawiódł raz jeszcze”.

Duże znaczenie ma też czas wprowadzenia programu do organizacji. Znacznie większe korzyści odniesiemy, zapobiegając negatywnym zjawiskom, czyli zanim zakomunikujemy fakt redukcji personelu, niż naprawiając już zaistniałe sytuacje, np. gdy załoga ogłosiła już pogotowie strajkowe.

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    "Blaski i cienie PPK" - niezależne badanie naukowe

    PPK - jakie są opinie o programie? Poznaj wyniki niezależnego badania naukowego "Blaski i cienie PPK".

    Tata wybiera urlop ojcowski

    Urlop ojcowski to urlop najczęściej wykorzystywany przez ojców urlop po narodzinach dziecka. Najrzadziej korzystają z urlopu rodzicielskiego.

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika a przepisy

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika - jakie są przepisy prawne? Czy to nie narusza dóbr osobistych pracownika?

    Zasiłek macierzyński i opiekuńczy - będzie okres wyczekiwania?

    Okres wyczekiwania przy zasiłku macierzyńskim i opiekuńczym? To propozycja ZUS mająca zapobiegać nadużyciom.

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy wniosek?

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy można złożyć wniosek o zwolnienie ze składek za grudzień 2020, styczeń, luty, marzec i kwiecień 2021 r. z tarczy 9.0?

    Pracownik niepełnosprawny – jakie prawa?

    Pracownik niepełnosprawny - jakie prawa przyznaje Kodeks pracy i ustawa o rehabilitacji zawodowej? Jaki jest wymiar czasu pracy i urlopu?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzeniu go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?