Kategorie

Czy pracodawca musi zorganizować miejsca do siedzenia osobom pracującym w pozycji stojącej?

Marzena Królak-Makowska
Na terenie sklepu pracodawca wprowadził niepisaną zasadę – pracownicy (sprzedawcy oraz kasjerzy–sprzedawcy) wykonują obowiązki stojąc. Nie mogą oni korzystać z miejsc do siedzenia przeznaczonych dla klientów sklepu, nawet jeżeli na terenie sklepu nie ma klientów. Przy stanowisku obsługi kasy pracodawca również nie zapewnił miejsca do siedzenia. Pracownicy pracują po 12 godzin dziennie i przysługują im dwie przerwy po 15 minut. Pracownik służby bhp poinformował pracodawcę, że pracownicy powinni mieć zapewnione miejsca do siedzenia w pobliżu miejsca pracy. Czy pracodawca musi zapewnić miejsca do siedzenia? Czy miejsce odpoczynku dla pracowników może znajdować się na terenie zaplecza magazynowego, które pracodawca wyposażył w stolik i czajnik do gotowania wody, a które służy zatrudnionym pracownikom jako jadalnia i miejsce do wypoczynku podczas przerw w pracy?

Pracodawca powinien zapewnić pracownikom wykonującym pracę na terenie sklepu w pozycji stojącej lub wymagającej chodzenia możliwość siedzenia w pobliżu miejsca pracy.

UZASADNIENIE

Przepis prawa materialnego nakłada na pracodawcę obowiązek zapewnienia pracownikowi wykonującemu prace stale w pozycji stojącej lub wymagającej chodzenia możliwość odpoczynku w pobliżu miejsca pracy w pozycji siedzącej, przy czym siedziska powinny spełniać wymagania Polskich Norm.

Powyższy wymóg musi być zapewniony bez względu na wymagania procesu technologicznego, jak również bez względu na wysiłek fizyczny podczas wykonywania pracy.

Obowiązki pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy mają charakter:

  • bezwarunkowy – obciążają pracodawcę niezależnie od sposobu spełniania świadczenia przez pracownika;
  • niepodzielny – działania i zaniechania innych podmiotów nie zwalniają pracodawcy od odpowiedzialności za stan bhp w miejscu pracy;
  • realny – muszą być wykonane w naturze, bez możliwości wykonania zastępczego oraz
  • podwójnie zakwalifikowany – jest powinnością ze stosunku pracy o charakterze zobowiązanym wobec pracownika.

WAŻNE!

Umożliwienie odpoczynku w pozycji siedzącej w pobliżu miejsca pracy pracownikom stale wykonującym prace w pozycji stojącej lub wymagającej chodzenia jest nie tylko obowiązkiem pracodawcy, lecz również eliminuje konieczność oddalenia się pracownika od stanowiska pracy w razie nagłej niedyspozycji zdrowotnej i pozostawienia procesu pracy bez nadzoru.

PRZYKŁAD

Na terenie jednego z zakładów pracy (sklep z odzieżą) pracodawca wprowadził zakaz siadania. W sklepie pracę wykonywały 3 pracownice. Jedna z pracownic, po 8 godzinach stania przy kasie, pakowania zakupionej przez klientów odzieży, zasłabła. W wyniku zamieszania związanego z niedyspozycją pracownicy, pozostałe pracownice wraz z jednym z klientów sklepu po ocuceniu poszkodowanej przenieśli ją na zaplecze, gdzie czekała na przyjazd wezwanego pogotowia. Podczas zamieszania ze sklepu skradziono kilka sztuk odzieży.

Opisane zdarzenie nie miałoby miejsca, gdyby pracodawca zapewnił swoim pracownikom miejsce do siedzenia w pobliżu miejsca pracy.

Reklama

Określenie zawarte w rozporządzeniu „w pobliżu miejsca pracy” obejmuje nakaz rozmieszczenia siedzisk blisko „miejsca” (w znaczeniu przyjętym w prakseologii i teorii organizacji, tzn. blisko przestrzeni, w której pracownik wykonuje powtarzające się działania ze względu na przyjęty w danej jednostce podział zadań).

„Tym, którzy wykonują pracę na stojąco, pracodawca musi zapewnić możliwość odpoczynku na siedząco w pobliżu stanowiska pracy” (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2007 r., I OSK 1263/2006). W uzasadnieniu do wyroku NSA zauważył ponadto, że powyższego celu nie spełniają pomieszczenia przeznaczone do odpoczynku dla pracowników będące jednocześnie jadalnią czy pokojem śniadań, gdyż są one pomieszczeniami higienicznosanitarnymi.

Warto pamiętać, że siedziska umieszczone w pobliżu stanowiska pracy wymagającej stale pozycji stojącej lub chodzenia służą realizacji tzw. wypoczynku spontanicznego – tzn. odbywanego w czasie procesu pracy, połączonego z kontrolowaniem (pilnowaniem) jego przebiegu. Pomieszczenia do spożywania posiłków służą natomiast tzw. odpoczynkowi odbywanemu w czasie przerw przewidzianych na regenerację sił.

Miejsce odpoczynku w pozycji siedzącej w pobliżu stanowisk pracy ma zapewnić pracownikom krótki odpoczynek, który nie powoduje przerwania procesu pracy, a w jego trakcie istnieje możliwość kontroli tego procesu. Natomiast pomieszczenia przeznaczone na odpoczynek i spożycie posiłku służą odpoczynkowi regenerującemu – z przerwą w procesie pracy.

PODSTAWA PRAWNA

  • Par. 49 ust. 2–3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (DzU z 2003 r. nr 169, poz. 1650).
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. netto

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny orzekł, że obniżenie renty inwalidzkiej byłym funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa PRL jest zgodne z konstytucją.

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?