Kategorie

Elementy współpracy pracodawcy i związków zawodowych

Marek Rotkiewicz
Marek Rotkiewicz
Istnienie w zakładzie pracy organizacji związkowych wiąże się z obowiązkiem ułatwiania działalności tych organizacji przez pracodawcę oraz obowiązkami informacyjnymi związków.
Działalność związków zawodowych byłaby praktycznie niemożliwa lub co najmniej znacznie ograniczona, gdyby pracodawca nie został zobligowany do dostarczenia im pewnej pomocy. Ustawa z 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (DzU z 2001 r. nr 79, poz. 854 ze zm.) nakłada na pracodawcę np. obowiązek zwalniania od pracy działaczy związkowych.

Do istotnych zobowiązań zakładu pracy należy także konieczność dokonywania potrąceń składek związkowych z wynagrodzeń pracowników oraz udostępnianie pomieszczeń i urządzeń na działalność związkową.

Zobowiązania informacyjne związków wobec pracodawcy

Aby można było mówić o jakiejkolwiek współpracy i zobowiązaniach pracodawcy wobec organizacji związkowej, pracodawca w pierwszej kolejności powinien ustalić, czy w jego zakładzie pracy działa związek zawodowy.

Artykuł 251ustawy o związkach zawodowych wprowadza zasadę, zgodnie z którą uprawnienia zakładowej organizacji związkowej przysługują włącznie organizacji zrzeszającej co najmniej 10 członków będących:

• pracownikami lub osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą u pracodawcy objętego działaniem tej organizacji albo

• funkcjonariuszami pełniącymi służbę w jednostce objętej działaniem tej organizacji.

Nie jest to jednak kwestia jednorazowej informacji. Na każdą organizację związkową - bez względu na jej liczebność - został nałożony obowiązek przedstawiania co kwartał (według stanu na ostatni dzień kwartału) w terminie do 10. dnia miesiąca następującego po tym kwartale, pracodawcy albo dowódcy jednostki informacji o łącznej liczbie członków tej organizacji. Informacja musi zawierać dokładne wskazanie liczby członków związku należących do poszczególnych grup wymienionych powyżej (pracowników, wykonawców, funkcjonariuszy). Jest to związane z tym, że organizacja związkowa, nawet bardzo liczna, dopiero wówczas uzyskuje uprawnienia, gdy co najmniej 10 z jej członków to osoby należące do tych trzech grup.

Przykład

Reklama

Członkami związku zawodowego działającego u pracodawcy X jest 5 pracowników, 2 wykonawców, 4 osoby wykonujące umowy agencyjne. Organizacja ta - mimo że zrzesza więcej niż 10 członków - nie posiada żadnych uprawnień spośród przyznawanych zakładowym organizacjom związkowym.

Warto zwrócić w tym miejscu uwagę na wyrok Sądu Najwyższego z 13 października 2004 r., (II PK 41/04, OSNP 2005/8/107), w którym wskazano, że członek zarządu zakładowej organizacji związkowej zrzeszającej mniejszą liczbę pracowników od określonej w art. 251 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych nie korzysta z ochrony przed wypowiedzeniem stosunku pracy.


Udostępnianie pomieszczeń i urządzeń

Nałożonego na pracodawcę obowiązku udostępnienia zakładowej organizacji związkowej pomieszczeń i urządzeń technicznych niezbędnych do prowadzenia działalności związkowej w zakładzie pracy nie można traktować jako obowiązku względnego. Mogłaby na to wskazywać konieczność zawarcia w tej kwestii umowy z organizacją związkową. W razie gdyby nie doszło do zawarcia takiej umowy, pracodawca nie jest związany koniecznością przekazania pomieszczeń i urządzeń związkowi. Trzeba jednak rozróżnić brak porozumienia ze względu na rozbieżności w trakcie negocjacji od odmowy zawarcia takiej umowy.

Przykład

Związek zawodowy wystąpił do pracodawcy o udostępnienie pomieszczenia na biuro związku. Pracodawca stwierdził, że nie zawrze umowy w tym zakresie. Takie działanie pracodawcy może zostać uznane za utrudnianie prowadzenia działalności związkowej zagrożone karą grzywny albo ograniczenia wolności (art. 35 ustawy).

Umowa powinna określać m.in. takie kwestie, jak:

• zasady eksploatacji lokalu i sprzętu,

• sposób uiszczania wszelkich opłat eksploatacyjnych,

• odpłatność za lokal lub sprzęt (ustawa nie nakłada obowiązku udostępnienia bezpłatnego).

Należy wskazać, że organizacja związkowa odpowiada za szkody wyrządzone w udostępnionym jej lokalu lub sprzęcie na zasadach ogólnych wskazanych w art. 415 k.c.

Potrącanie składek związkowych z wynagrodzeń

Pracodawca, na pisemny wniosek zakładowej organizacji związkowej i za pisemną zgodą pracownika, jest obowiązany pobierać z wynagrodzenia pracownika składkę związkową w zadeklarowanej przez niego wysokości. Kwoty pobranych składek pracodawca zobowiązany jest niezwłocznie przekazywać na rachunek bankowy wskazany przez zakładową organizację związkową.

W przypadku zatem gdy pracodawca otrzyma w tej kwestii wniosek zakładowej organizacji związkowej z pisemną zgodą pracownika, nie może uchylić się do tego obowiązku.

Warunkiem jest jednak to, aby wniosek organizacji związkowej co najmniej:

• miał formę pisemną,

• wskazywał numer rachunku bankowego, na który powinny zostać odprowadzane składki,

• określał wysokość pobieranej składki,

• zawierał pisemną zgodę pracownika na dokonywanie potrąceń.

Wniosek związku zawodowego może dotyczyć także grupy jego członków. W tym przypadku powinien zawierać listę tych osób, ze wskazaniem konkretnych kwot zadeklarowanych składek. Istotnym elementem są podpisy pracowników potwierdzające wyrażenie zgody na dokonywanie potrąceń.

Nie można zapominać, że każdy pracownik, który wyraził zgodę na potrącanie składki, może w każdej chwili tę zgodę wycofać.

Przekazywanie składek następuje w tym przypadku jedynie w formie przelewu. Wskazane wyżej określenie „niezwłocznie” oznacza, że przelew powinien zostać dokonany najpóźniej pierwszego dnia roboczego po dokonaniu naliczenia składek.

Ważne!

Koszty przelewów będą obciążać pracodawcę jako podmiot ustawowo zobowiązany do ich dokonywania, jeśli nie zawarł on z organizacją związkową umowy dotyczącej refundacji tych kosztów.

Pracodawca (lub inna osoba zobowiązana do dokonywania tych czynności w imieniu pracodawcy), który nie dopełnia obowiązku potrącania i odprowadzania składek związkowych z wynagrodzeń pracowników, podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.

Marek Rotkiewicz

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r. - takie rozwiązanie proponuje Senat. Sprawdź, ile wzrośnie wynagrodzenie lekarzy, pielęgniarek, położnych i innych pracowników medycznych.

    Ile osób w Polsce pracuje zdalnie? [GUS]

    Praca zdalna - ile osób w Polsce pracuje zdalnie? Gdzie najwięcej osób pracuje z domu?

    Płaca minimalna - średnie wynagrodzenie w powiecie

    Płaca minimalna będzie zależała od powiatu? Proponuje się, aby wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła tyle, ile średnie wynagrodzenie w powiecie.

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w 2021 r.?

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w III kwartale 2021 r.? Znamy nowy wskaźnik waloryzacji podstawy wymiaru zasiłku chorobowego.

    Powrót do pracy stacjonarnej czy praca zdalna?

    Powrót do pracy stacjonarnej - czy Polacy chcą wracać do biur? Czy praca zdalna zostanie? Jakie wyzwania stoją przed pracodawcami i pracownikami?

    12 czerwca - Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci

    Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci przypada na 12 czerwca. Pandemia COVID-19 wpłynęła negatywnie na to zjawisko.

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją już funkcjonuje

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Jakie kwestie reguluje?

    Odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - wszystko, co musisz wiedzieć

    Jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - komu i kiedy przysługuje? Kto je wypłaca? Jak odwołać się od decyzji ZUS?

    PPK: stan oszczędności można sprawdzać na bieżąco

    PPK - stan oszczędności na swoim rachunku w PPK można sprawdzać na bieżąco. Jak to zrobić?

    Nowy Ład – kalkulator wynagrodzeń 2022

    Nowy Ład - kalkulator wynagrodzeń w 2022 r. pozwala obliczyć wysokość wynagrodzeń dla umów o pracę. Jak Nowy Ład wpływa na wysokość płacy minimalnej w 2022 r.? Wyższa kwota wolna od podatku powoduje brak podatku przy minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Ile wyniesie najniższa krajowa?

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r.

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r. - to rozwiązanie dla wszystkich medyków. Co ze wzrostem wynagrodzeń do 2027 r.?

    Przedłużenie kadencji organów związków zawodowych

    Przedłużenie kadencji organów statutowych związków zawodowych, organizacji przedsiębiorców i społecznych inspektorów pracy przewiduje projekt nowelizacji ustawy covidowej.

    Bezrobocie w maju 2021 r. najniższe w UE

    Bezrobocie w maju 2021 r. - ile wyniosła szacowana stopa bezrobocia rejestrowanego? Czy Polska ma najniższe bezrobocie w UE?

    Doradca podatkowy - zarobki 2021

    Doradca podatkowy - jakie są zarobki w 2021 r.? Gdzie zarabia się najlepiej? Jak zrobić szybką karierę w podatkach? Oto kilka wskazówek.

    Zatrudnienie programisty - rekrutować seniora czy juniora?

    Zatrudnienie programisty może stać się prawdziwym wyzwaniem. Polskie firmy muszą konkurować o najlepszych specjalistów z pracodawcami z Zachodu. Jak w takiej sytuacji zatrudnić dobrego programistę?

    4 cechy, jakie powinien posiadać dobry program do obsługi PPK

    Obsługa PPK może być albo koszmarem działu kadr, albo procesem, o którym, jak o oddychaniu, po prostu się nie myśli. Wszystko zależy od tego, jakie oprogramowanie (i czy w ogóle) wspomaga dział personalny w realizacji zadań związanych z obsługą PPK. Jaki zatem powinien być program, który pozwoli na sprawną realizację PPK bez nadmiernego obciążania pracowników?

    PPK w firmie - jak wdrożyć?

    PPK w firmie - jak wdrożyć Pracownicze Plany Kapitałowe dla swoich pracowników? Co powinien zawierać program do obsługi PPK? Kto może oszczędzać w PPK?

    Regionalizacja płacy minimalnej - rekomendacje

    Regionalizacja płacy minimalnej i powiązanie jej z obiektywnym parametrem ekonomicznym to rekomendacje raportu, którego partnerem jest Biuro Rzecznika MŚP.

    Czerwiec 2021 - godziny pracy, dni wolne

    Czerwiec 2021 - godziny pracy i dni wolne czyli jaki jest wymiar czasu pracy. Kalendarz czerwca w 2021 r. zawiera 1 święto wolne od pracy.

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021 r. ma 4 niedziele. Czy 13 czerwca, 20 czerwca lub 27 czerwca jest niedziela handlowa? Kalendarz niedziel handlowych.