Kategorie

Dodatek wyrównawczy

Dominika Cichocka
Przeniesienie pracownika do innej pracy może spowodować obniżenie jego wynagrodzenia. Jeżeli dotyczy ono m.in. pracownic w ciąży, pracowników objętych szczególną ochroną trwałości stosunku pracy, wówczas pracodawca jest zobowiązany do wypłaty dodatku wyrównawczego.

Dodatek wyrównawczy rekompensuje część wynagrodzenia utraconą przez pracownika przeniesionego do wykonywania innej pracy. Stanowi on zatem różnicę pomiędzy dotychczasowym wynagrodzeniem a wysokością nowej pensji. Wynagrodzenie do celów określenia dodatku wyrównawczego oblicza się według zasad obowiązujących przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy.

W okresie ciąży i karmienia

Reklama

W okresie ciąży oraz karmienia dziecka piersią pracodawca powinien stworzyć pracownicy korzystne dla jej zdrowia warunki pracy. Z tego powodu kodeks pracy nakłada na niego obowiązek odpowiedniej zmiany warunków jej pracy bądź przeniesienia kobiety do innej pracy.

Jeżeli pracownica w ciąży jest zatrudniona w porze nocnej, wówczas pracodawca ma obowiązek na czas ciąży zmienić jej rozkład czasu pracy, a gdyby to nie było możliwe lub celowe, przenieść ją do innej pracy. W razie braku takiej możliwości pracodawca jest zobowiązany zwolnić kobietę na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.

Reklama

Jeśli pracownica w ciąży lub karmiąca piersią jest zatrudniona przy pracy bezwzględnie wzbronionej lub wzbronionej z uwagi na przekroczenie dopuszczalnych limitów i stężeń (wg rozporządzenia w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet), wtedy pracodawca jest obowiązany dostosować warunki pracy do wymagań określonych w rozporządzeniu lub ograniczyć czas pracy, by wyeliminować zagrożenia dla zdrowia kobiety (jeśli jest to możliwe). W pozostałych przypadkach ma on obowiązek przenieść kobietę do innej pracy, a jeżeli byłoby to niemożliwe, zwolnić ją na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.

Natomist w sytuacji, gdy pracownica w ciąży lub karmiąca piersią jest zatrudniona przy pracy, która, według zaświadczenia lekarskiego, zagraża jej zdrowiu, wówczas pracodawca ma dostosować warunki pracy do wymagań określonych w zaświadczeniu. Jeżeli jednak okaże się, że jest to niemożliwe lub niecelowe, pracodawca ma obowiązek przenieść kobietę do innej pracy bądź - w razie braku takiej możliwości - zwolnić ją na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.

W wymienionych sytuacjach jeżeli zmiana warunków pracy, skrócenie czasu pracy bądź przeniesienie kobiety do innej pracy spowodują obniżenie jej wynagrodzenia, pracodawca powinien wypłacić pracownicy dodatek wyrównawczy.

Zdrowie pracownika

Pracodawca ma obowiązek przenieść pracownika do innej pracy ze względu na jego stan zdrowia. Jeżeli u pracownika stwierdzono objawy choroby zawodowej, wówczas pracodawca ma obowiązek, w terminie i na czas określony w orzeczeniu lekarskim, przenieść pracownika do innej pracy nienarażającej go na działanie czynnika, który wywołał te objawy.

W sytuacji gdy pracownik stał się niezdolny do wykonywania dotychczasowej pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej i nie został jednocześnie uznany za niezdolnego do pracy (w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS), również pracodawca ma obowiązek przenieść pracownika do odpowiedniej pracy.

Jeżeli przeniesienie chorego pracownika do innej pracy spowodowało obniżenie jego wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nieprzekraczający sześciu miesięcy.

Szczególna ochrona

Uprawnienie do dodatku wyrównawczego zostało uregulowane również w ustawie o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Zgodnie z jej treścią pracodawca ma obowiązek wypłaty dodatku wyrównawczego w sytuacji, gdy wypowiada warunki pracy lub płacy pracownikom szczególnie chronionym (przed zwolnieniem definitywnym), w efekcie czego dochodzi do obniżenia ich wynagrodzenia. Dodatek ten przysługuje tym pracownikom, aż do zakończenia okresu, w którym korzystają oni ze szczególnej ochrony. Należą do nich:

• osoby w wieku przedemerytalnym,

• kobiety w ciąży oraz przebywające na urlopie macierzyńskim,

• członkowie rady pracowniczej przedsiębiorstwa państwowego,

• członkowie zarządu zakładowej organizacji związkowej,

• członkowie zakładowej organizacji związkowej, upoważnieni do jej reprezentowania wobec pracodawcy albo organu lub osoby dokonującej za pracodawcę czynności w sprawach z zakresu prawa pracy,

• członkowie specjalnego zespołu negocjacyjnego lub europejskiej rady zakładowej, członkowie zespołu negocjacyjnego, organu przedstawicielskiego lub przedstawiciele pracowników w spółce europejskiej bądź spółdzielni europejskiej,

• społeczni inspektorzy pracy,

• osoby powołane do odbycia czynnej służby wojskowej, służby zastępczej, zasadniczej służby wojskowej lub przeszkolenia wojskowego,

• członkowie rady pracowników lub przedstawiciele pracowników uprawnieni do uzyskiwania od pracodawcy informacji i prowadzenia z nim konsultacji.

Ponadto uprawnienie do dodatku wyrównawczego zostało przewidziane w sytuacji, gdy pracodawca z przyczyn leżących po jego stronie dokonuje wypowiedzenia warunków pracy i płacy tym pracownikom, których stosunek pracy podlega szczególnej ochronie przed wypowiedzeniem bądź rozwiązaniem stosunku pracy, lecz wobec których dopuszczalne jest wypowiedzenie stosunku pracy w ramach zwolnienia grupowego. Skuteczne dokonanie wypowiedzenia zmieniającego wymaga przeprowadzenia konsultacji z reprezentującą pracownika zakładową organizacją związkową. Jeśli wypowiedzenie zmieniające spowoduje obniżenie płacy, pracownikom tym przysługuje prawo do dodatku wyrównawczego, przy czym okres jego pobierania nie może przekroczyć sześciu miesięcy. Prawo do dodatku nie przysługuje wówczas, gdy szczególna ochrona przed wypowiedzeniem umowy o pracę wynika z przebywania pracownika na urlopie bądź z jego innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy (art. 41 k.p.).

PRZYKŁAD

BEZ PRAWA DO ZMIEJSZENIA PENSJI

Anna D. pracowała od godz. 22.00 do godz. 6.00. rano. Gdy zaszła w ciążę, pracodawca przeniósł ją do pracy w czasie dnia, ograniczając jej czas pracy do czterech godzin i informując o obniżeniu wynagrodzenia. Postępowanie pracodawcy było bezprawne. Zmiana warunków pracy ciężarnej pracownicy nie może bowiem skutkować zmniejszeniem jej wynagrodzenia. W opisywanym przypadku Anna D. może wystąpić do sądu pracy z pozwem o zasądzenie dodatku wyrównawczego.

PRZYKŁAD

OKRES WYPŁATY ŚWIADCZENIA

Karol J. przedłożył pracodawcy orzeczenie lekarskie stwierdzające wykrycie u niego objawów choroby zawodowej. Pracodawca przeniósł go na inne, gorzej wynagradzane stanowisko informując, że przez okres trzech miesięcy będzie mu wypłacał dodatek wyrównawczy. Co do zasady pracodawca postąpił prawidłowo. Błędnie jednak przyjął, że powinien wypłacać choremu pracownikowi dodatek wyrównawczy jedynie przez okres trzech miesięcy, gdyż okres wypłacania tego świadczenia wynosi sześć miesięcy.

DOMINIKA CICHOCKA

Podstawa prawna:

• Art. 178-179, art. 230, art. 231 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

• Art. 5, art. 10 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.).

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?