Kategorie

Wspólnik spółki cywilnej, który faktycznie nie wykonuje działalności, nie podlega ubezpieczeniom

Wspólnicy spółki cywilnej podlegają ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, jeśli faktycznie prowadzą działalność w ramach spółki. Wykonywanie działalności przez pozostałych wspólników i/lub pracowników spółki cywilnej nie przesądza o obowiązku ubezpieczeń wspólnika, który tej działalności nie prowadzi (wyrok Sądu Najwyższego z 26 marca 2008 r., sygn. akt I UK 251/07).
Teresa S. była wspólnikiem spółki cywilnej od 1 czerwca 2001 r. Jednocześnie była zatrudniona na podstawie umowy o pracę w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 16 sierpnia 2002 r. i z tego tytułu podlegała obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Jako wspólnik spółki cywilnej opłacała wyłącznie składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

Od 9 sierpnia do 31 grudnia 2002 r. Teresa S. pobierała zasiłek chorobowy, do którego prawo nabyła z tytułu zatrudnienia na umowę o pracę (do 16 sierpnia 2002 r. zasiłek wypłacał zakład pracy, a od 17 sierpnia 2002 r. - ZUS).

Z ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzonej działalności jako wspólnik spółki cywilnej Teresa S. wyrejestrowała się 12 sierpnia 2002 r. Z tytułu wykonywania tej działalności zgłosiła się do ubezpieczeń społecznych i do ubezpieczenia zdrowotnego po upływie okresu pobierania zasiłku chorobowego (tj. od 1 stycznia 2003 r.).

Przerwę w prowadzeniu działalności gospodarczej na okres od 9 sierpnia 2002 r. do 6 stycznia 2003 r. Teresa S. zgłosiła w urzędzie skarbowym dopiero 10 sierpnia 2004 r.

ZUS Oddział w K. decyzją z 5 kwietnia 2005 r. stwierdził, że Teresa S. podlegała ubezpieczeniom społecznym od 16 sierpnia 2002 r. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej.

Teresa S. odwołała się od tej decyzji, ale Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z 17 października 2005 r. oddalił jej odwołanie.

Reklama

Zarówno ZUS, jak i Sąd Okręgowy uznali, że osoby prowadzące działalność gospodarczą w ramach spółek cywilnych podlegają ubezpieczeniom społecznym także wówczas, gdy z jakiegoś powodu nie wykonują osobiście działalności w ramach spółki, jeśli działalność ta jest wykonywana przez pozostałych wspólników (lub pracowników) spółki. Przepisy nie zawierają bowiem postanowień, z których wynikałby obowiązek osobistego wykonywania działalności.

Od wyroku Sądu Okręgowego Teresa S. złożyła apelację do Sądu Apelacyjnego w K. Zarzuciła w niej, że w okresie od 9 sierpnia do końca 2002 r. przebywała na zwolnieniu lekarskim i nie była zdolna do wykonywania działalności gospodarczej. Sąd Apelacyjny uwzględnił apelację i wyrokiem z 11 kwietnia 2007 r. stwierdził, że w tym okresie Teresa S. nie podlegała ubezpieczeniom społecznym jako wspólnik spółki cywilnej, ponieważ nie wykonywała działalności gospodarczej. Uznał, że o ubezpieczeniu przesądza faktyczne, rzeczywiste podjęcie i wykonywanie działalności gospodarczej, a sam wpis do ewidencji działalności nie stanowi o prowadzeniu działalności.

Reklama

ZUS wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku. Oparł ją na zarzucie naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c. w powiązaniu z niedostatecznym wskazaniem faktycznych i prawnych podstaw rozstrzygnięcia, przez co Sąd Apelacyjny nie mógł ustalić znaczenia i wpływu pobierania zasiłku chorobowego z tytułu ubezpieczenia pracowniczego na obowiązek ubezpieczeń z tytułu prowadzenia działalności. Zarzucił również błędną wykładnię prawa materialnego przez przyjęcie, że wspólnik spółki cywilnej może zgłosić zawieszenie działalności gospodarczej bez wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej.

We wniosku o przyjęcie skargi ZUS wskazał na to, czy w przypadku, gdy jeden ze wspólników spółki cywilnej nie występuje ze spółki i nie dokonuje wyrejestrowania z ewidencji działalności gospodarczej, to zostaje zachowany cel działalności spółki przez kontynuowanie działalności przez pozostałych wspólników spółki cywilnej, co oznaczałoby, że nie zmienia się sytuacja w zakresie ubezpieczeń społecznych wspólnika, który czasowo nie wykonuje działalności. Ponadto ZUS wskazał, że wspólnik zgłosił zawieszenie działalności w urzędzie skarbowym z mocą wsteczną.

Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną. Stwierdził, że faktycznie niewykonywanie działalności gospodarczej z powodu niezdolności do pracy stanowi okres niepodlegania ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu. Stanowisko ZUS, że samo uczestnictwo w spółce cywilnej prowadzącej działalność gospodarczą stanowi podstawę do ubezpieczenia społecznego wspólnika niewykonującego działalności, jest nietrafne.

Funkcjonowanie i osiąganie celu gospodarczego przez spółkę cywilną nie może bowiem przesądzać o podleganiu ubezpieczeniom przez wspólnika. Sam status wspólnika jest wystarczającą podstawą do objęcia ubezpieczeniami społecznymi w odniesieniu do wspólników spółek jednoosobowych z o.o. i spółek jawnych (z uwagi na ich status w tych spółkach), ale nie w odniesieniu do wspólników spółek cywilnych.

Wspólnicy spółek cywilnych należą do grupy osób prowadzących działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej. Działalności gospodarczej nie prowadzi spółka cywilna, lecz każdy ze wspólników spółki.

Wspólnik spółki cywilnej podlega ubezpieczeniom nie z racji uczestnictwa w spółce, lecz z uwagi na prowadzoną pozarolniczą działalność. Jeśli nie wykonuje działalności gospodarczej, nie jest przedsiębiorcą i nie ma podstawy do ubezpieczenia społecznego. Obowiązek ubezpieczenia wspólnika spółki cywilnej zależy od osobistego prowadzenia działalności. Osiąganie lub realizacja wspólnego celu gospodarczego spółki nie stanowią warunku do objęcia wspólnika ubezpieczeniami, gdyż jest to cel wynikający z wewnętrznego zobowiązania spółki, wyznaczonego Kodeksem cywilnym i umową spółki.

Faktyczny okres niewykonywania działalności gospodarczej jest podstawą do wyrejestrowania wspólnika spółki cywilnej z ubezpieczeń społecznych. Wpis do ewidencji działalności gospodarczej uzasadnia domniemanie prawne i faktyczne prowadzenia działalności gospodarczej, ale mimo braku wykreślenia wpisu z ewidencji może zachodzić rzeczywista przerwa w prowadzeniu działalności. W okresach nieprowadzenia działalności nie występuje natomiast obowiązek ubezpieczeń społecznych.

Zgłoszenie zawieszenia działalności dokonane z mocą wsteczną nie ma znaczenia dla sprawy. Jest to tylko oświadczenie woli, które nie ma prawnokształtującego znaczenia jako podstawa ubezpieczenia.

Joanna Kalinowska

specjalista w zakresie ubezpieczeń społecznych

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Czy pracodawca widzi kod choroby na L4?

    Kod choroby na L4 - czy pracodawca widzi numer statystyczny choroby wpisany na zwolnieniu lekarskim?

    Praca w Niemczech bez znajomości języka

    Praca w Niemczech bez znajomości języka jest możliwa. Pracodawcy w dużych niemieckich miastach zatrudniają wykwalifikowanych pracowników z zagranicy.

    Elektroniczny wniosek urlopowy a przepisy prawne

    Elektroniczny wniosek urlopowy - czy jest zgodny z przepisami prawnymi? Czy wniosek o urlop musi być składany w formie papierowej? Co na to Kodeks pracy?

    Wyłączenie winy pracownika w naruszeniu obowiązków

    Wyłączenie winy pracownika. Zgodnie z wykładnią dominującą w nauce oraz orzecznictwie prawa pracy rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, o którym mowa w art. 52 §1 pkt 1) kp jest zasadne, jeżeli pracownik naruszy swoje podstawowe obowiązki pracownicze i można mu przypisać winę „ciężką" w postaci winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa oraz gdy jednocześnie to naruszenie stanowi jednocześnie poważnie zagrożenie lub naruszenie interesów pracodawcy. Ponieważ Kodeks pracy nie zawiera przepisów precyzujących rozumienie winy pracownika, w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie jakie przesłanki i w jakich okolicznościach mogą wyłączyć winę pracowniczą, zwrócić należy się do nauki prawa pracy i orzecznictwa Sądu Najwyższego. Warto zatem przybliżyć niektóre z przesłanek mogących uzasadnić wyłączenie winy pracownika, co w rezultacie oznaczać może bezzasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę.

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przy dwóch umowach o pracę?

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na dwóch umowach o pracę? Jak wyliczyć liczbę dni wolnych?

    Ubiór do pracy - opinia Polaków

    Ubiór do pracy - jak Polacy chcą ubierać się do wykonywania codziennych obowiązków służbowych?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - umowa o dzieło 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów o dzieło - czy Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto w 2022 r.?

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?