Kategorie

Obowiązki informacyjne ubezpieczonego wobec płatnika składek

Piotr Kostrzewa
Zgłoszenie członka rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego odbywa się za pośrednictwem płatnika składek. Zanim to jednak nastąpi, ubezpieczony powinien poinformować płatnika, że ma członków rodziny, którzy podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu, oraz podać ich dane.

Obowiązek rozliczania, opłacania i przekazywania składek do ZUS spoczywa na płatniku składek. Płatnik składek realizuje również wiele innych obowiązków, które bezpośrednio bądź pośrednio wiążą się z rozliczaniem i opłacaniem składek, do których poboru jest zobowiązany ZUS (np. obowiązek przechowywania kopii dokumentów ubezpieczeniowych). Wykonywanie niektórych obowiązków przez płatnika składek wymaga jednak współpracy ze strony ubezpieczonego, polegającej na przekazywaniu płatnikowi składek określonych informacji. Stąd też obowiązujące przepisy nakładają na ubezpieczonego określone obowiązki informacyjne wobec płatnika składek.

Osoba przebywająca na urlopie wychowawczym

Przebywanie na urlopie wychowawczym wiąże się z podleganiem obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, ale tylko wówczas, gdy osoba korzystająca z tego urlopu nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty oraz innego tytułu powodującego obowiązek ubezpieczeń społecznych. Z tego też względu art. 36 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nakłada na osobę przebywającą na urlopie wychowawczym obowiązek poinformowania płatnika składek o posiadaniu ustalonego prawa do emerytury lub renty albo o podleganiu ubezpieczeniom społecznym z innego tytułu niż przebywanie na urlopie wychowawczym.

Dwóch lub więcej płatników składek

Reklama

Płatnik składek jest zobowiązany zaprzestać obliczać i przekazywać do ZUS składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe po przekroczeniu przez ubezpieczonego kwoty rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. W rocznej podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe uwzględnia się wszystkie kwoty, które stanowią podstawę wymiaru składek na te ubezpieczenia w danym roku kalendarzowym. Jeżeli więc do rozliczania i opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonego jest zobowiązany więcej niż jeden płatnik składek, w rocznej podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe należy uwzględnić kwoty, do których wszyscy płatnicy składek w danym roku kalendarzowym opłacili składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Ponieważ poszczególni płatnicy składek mogą nawet nie wiedzieć o tym, że za danego ubezpieczonego także inny płatnik składek rozlicza i opłaca składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, art. 19 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych zobowiązuje ubezpieczonego do zawiadomienia wszystkich płatników składek o przekroczeniu kwoty rocznej podstawy wymiaru składek. Za skutki błędnego zawiadomienia powodującego nieopłacenie należnych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe odpowiada ubezpieczony.

Gdy kwoty stanowiące podstawę wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe pochodzą z różnych źródeł (np. z dwóch stosunków pracy), obowiązek opłacania składek na Fundusz Pracy powstaje wtedy, gdy łączna kwota stanowiąca podstawę wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe, w przeliczeniu na okres miesiąca, wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę, a w przypadku pracowników w pierwszym roku pracy co najmniej 80% minimalnego wynagrodzenia. W takim przypadku płatnik składek również może nie mieć wiedzy, że za danego ubezpieczonego składki na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe rozlicza również inny płatnik składek. Z uwagi na to art. 104 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy przewiduje, że ubezpieczony, który osiąga kwoty stanowiące podstawę wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe z różnych źródeł, spoczywa na nim obowiązek złożenia każdemu pracodawcy stosownego oświadczenia w tym zakresie (ubezpieczony, który sam opłaca składki na ubezpieczenia społeczne, takie oświadczenie składa w terenowej jednostce organizacyjnej ZUS).


Status studenta lub ucznia

Zleceniobiorca, który jest studentem lub uczniem i nie ukończył 26 lat, z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy agencyjnej, umowy-zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, nie podlega ani ubezpieczeniom społecznym, ani ubezpieczeniu zdrowotnemu (z wyjątkiem niań świadczących pracę na podstawie umowy uaktywniającej). Przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie przewidują jednak, że taki zleceniobiorca ma obowiązek poinformować płatnika składek o tym, że utracił status studenta lub ucznia. W praktyce zdarza się, że płatnicy składek przy okazji zatrudniania zleceniobiorcy będącego studentem lub uczniem odbierają od niego oświadczenie na piśmie, w którym zobowiązuje się on do niezwłocznego zawiadomienia płatnika składek o tym, że przestał być studentem lub uczniem. Studenci lub uczniowie podejmujący zatrudnienie na podstawie umowy agencyjnej, umowy-zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług powinni o tym pamiętać. Nie jest bowiem wykluczone, że w przypadku niewywiązania się z takiego zobowiązania zleceniodawca będzie dochodził od zleceniobiorcy pokrycia strat powstałych w następstwie tego zaniechania (np. odsetek za zwłokę od nieopłaconych w terminie składek).

Zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego

Reklama

Ubezpieczonymi w NFZ są m.in. członkowie rodzin osób, które obowiązkowo lub dobrowolnie podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu. Zgłoszenie członka rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego odbywa się za pośrednictwem płatnika składek, który przekazuje do ZUS odpowiednio wypełniony formularz ZUS ZCNA. Zanim jednak płatnik składek przekaże do ZUS formularz ZUS ZCNA, ubezpieczony musi poinformować go o tym, że ma członków rodziny, którzy podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu, oraz podać ich dane.

Wśród licznych tytułów do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego są tytuły, w przypadku których składka jest finansowana ze środków budżetu państwa (np. przebywanie na urlopie wychowawczym). Z art. 82 ust. 6 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wynika, że w przypadku zbiegu tytułów do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego składka finansowana z budżetu państwa jest opłacana tylko wtedy, gdy nie ma innego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego. Jednocześnie przepis ten nakłada na ubezpieczonego obowiązek poinformowania płatnika składek, który opłaca składkę finansowaną ze środków budżetu państwa, o tym, że składkę na ubezpieczenie zdrowotne z innego tytułu opłaca inny płatnik składek.

Podstawa prawna:

● art. 6 ust. 4 i 4a, art. 19 ust. 6 oraz art. 36 ust. 2a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.),

● art. 104 ust. 4 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (DzU z 2008 r. nr 69, poz. 415 ze zm.),

● art. 68 ust. 3, art. 77 ust. 3 oraz art. 82 ust. 6 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.).

 

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?