Kategorie

Emerytury dla nauczycieli

Joanna Skrobisz
Nauczyciele zatrudnieni w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych i socjoterapii, ośrodkach szkolno-wychowawczych, schroniskach dla nieletnich i zakładach poprawczych mają prawo do emerytur pomostowych. Obecnie kwota emerytury pomostowej nie może być niższa niż 706,29 zł.

Nauczyciele urodzeni po 31 grudnia 1948 r. nie mają już możliwości przejścia na wcześniejszą emeryturę bez względu na wiek. Z uprawnienia do tej emerytury będą mogli skorzystać tylko ci nauczyciele, którzy do 31 grudnia 2008 r. spełnili warunki określone w art. 88 Karty Nauczyciela, tj. uzyskali 30-letni ogólny okres zatrudnienia, w tym 20 lat pracy w charakterze nauczyciela (odpowiednio w szkolnictwie specjalnym 25 lat, jako nauczyciel 20 lat), nie przystąpili lub wystąpili z OFE i na swój wniosek rozwiązali stosunek pracy. Nauczyciele, którzy spełnili wymieniony wyżej warunek do uzyskania wcześniejszej emerytury, muszą złożyć wniosek o przyznanie prawa do tego świadczenia przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego – 60 lat kobiety, 65 lat mężczyźni.

Emerytura z FUS

Pozostali nauczyciele urodzeni po 31 grudnia 1948 r. mogą skorzystać z emerytury na podstawie art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Muszą jednak wykazać, że na dzień 1 stycznia 1999 r. przepracowali 20 lat (kobieta) lub 25 lat (mężczyzna), w tym 15 lat w szczególnym charakterze. Kolejnymi warunkami, które muszą spełnić, jest ukończenie 55 lat (kobiety) lub 60 lat (mężczyźni), nieprzystąpienie do OFE lub wystąpienie z niego oraz rozwiązanie stosunku pracy.

Należy jednak pamiętać, że do pracy nauczycielskiej nie wlicza się okresów:

  • pobierania zasiłku chorobowego, opiekuńczego, macierzyńskiego i świadczenia rehabilitacyjnego po 14 listopada 1991 r.,
  • pobytu na urlopie wychowawczym, bezpłatnym, dla poratowania zdrowia, szkoleniowym oraz pozostawania w stanie nieczynnym,
  • niezdolności do pracy i usprawiedliwionej nieobecności w pracy, za które nauczyciel otrzymał po 14 listopada 1991 r. do 31 lipca 1992 r. wynagrodzenie na podstawie Karty Nauczyciela.

Obowiązki pracodawcy

Pracodawca jest zobowiązany do współdziałania w gromadzeniu dokumentacji pracowniczej niezbędnej do przyznania świadczenia emerytalnego lub rentowego. Pracodawca zobowiązany jest również do wydania pracownikowi zaświadczeń niezbędnych do ustalenia prawa i wysokości świadczeń. Do obowiązków pracodawcy należy także pomoc pracownikowi, na jego prośbę, w kwestii przygotowania wniosku o emeryturę bądź rentę (art. 125 ustawy o emeryturach i rentach z FUS).

Emerytury pomostowe

Reklama

Prawo do emerytur pomostowych ma niewielka grupa nauczycieli, którzy zatrudnieni są w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych i socjoterapii, ośrodkach szkolno-wychowawczych, schroniskach dla nieletnich i zakładach poprawczych. Warunkiem skorzystania z tych świadczeń jest ukończenie 55 lat (kobiety) lub 60 lat (mężczyźni), ponadto posiadanie 20- lub 25-letniego stażu ubezpieczeniowego. Trzeba również przepracować w wymienionych placówkach minimum w pełnym wymiarze 15 lat, a z tego choć jeden dzień przed 1 stycznia 1999 r. i po 31 grudnia 2008 r.

Emerytura pomostowa stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku 60 lat, ustalone według obowiązujących w dniu zgłoszenia wniosku o przyznanie emerytury pomostowej tablic średniego trwania życia. Podstawę obliczenia emerytury stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne, z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, oraz zwaloryzowanego kapitału początkowego. Jeżeli pracownik jest członkiem OFE, przy ustalaniu podstawy obliczenia emerytury składki na ubezpieczenie emerytalne zaewidencjonowane na jego koncie w ZUS zwiększa się przez pomnożenie wskaźnikiem korygującym 19,52/12,22. Stanowi on stosunek pełnej wysokości składki na ubezpieczenie emerytalne do wysokości zaewidencjonowanej na koncie ubezpieczonego w ZUS.

Kwota emerytury pomostowej nie może być niższa niż kwota najniższej emerytury, która od 1 marca 2010 r. wynosi 706,29 zł. Ustawa z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych przewiduje świadczenie w postaci rekompensaty. Świadczenie to przysługuje pracownikom, którzy utracili możliwość nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, a przepisy ustawy nie przyznały im prawa do emerytury pomostowej. Prawo do rekompensaty przysługuje kobiecie, która ukończyła 60 lat, i mężczyźnie, który ukończył 65 lat. Rekompensata będzie przyznawana w formie dodatku do kapitału początkowego.


Świadczenia kompensacyjne

Reklama

Nauczyciele mogą skorzystać ze świadczeń kompensacyjnych na podstawie ustawy z 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych. Świadczenie to jest przejściowym rozwiązaniem adresowanym do nauczycieli, którzy nie mogli skorzystać z wcześniejszej emerytury. Świadczenia kompensacyjne są przyznawane nauczycielom, którzy osiągnęli 30-letni staż pracy, w tym 20 lat pracy nauczycielskiej w wymiarze co najmniej połowy obowiązkowego wymiaru i którzy rozwiązali stosunek pracy. W kolejnych latach kalendarzowych wiek nauczyciela uprawniający do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego będzie coraz wyższy, aż osiągnie on powszechny wiek emerytalny, czyli 60 lat kobieta i 65 lat mężczyzna.

Na świadczenie kompensacyjne nauczyciel może przejść jedynie na swój wniosek. Do czasu uzyskania emerytury świadczenie to będzie waloryzowane na ogólnych zasadach. Warunkiem otrzymania świadczenia kompensacyjnego jest jednak zakaz pracy w szkole, nawet w niepełnym wymiarze. Nauczyciel może jednak podjąć inną pracę poza zawodem nauczycielskim.

Przykład

Katarzyna J., nauczycielka gimnazjum, na dzień 31 grudnia 2008 r. posiadała 32-letni ogólny okres zatrudnienia, w tym 19 lat, 11 miesięcy i 15 dni w charakterze nauczyciela. W sierpniu 2010 r. rozwiązała na swój wniosek stosunek pracy w związku z przejściem na emeryturę i złożyła w ZUS wniosek o przyznanie prawa do tego świadczenia. ZUS wydał jednak decyzję odmowną z uwagi na to, że na dzień 31 grudnia 2008 r. Katarzyna J. nie spełniła warunku odpowiedniego okresu zatrudnienia w szczególnym charakterze wynoszący 20 lat. Dlatego powinna podjąć zatrudnienie w szkole jako nauczyciel i po ukończeniu 55. roku życia skorzystać z nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego.

Podstawa prawna:

  • art. 32, 125, 184 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (DzU z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zm.),
  • art. 88 ustawy z 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (DzU z 2006 r. nr 97, poz. 674 ze zm.),
  • art. 4 ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (DzU nr 237, poz. 1656),
  • art. 4 ustawy z 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (DzU nr 97, poz. 800).
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online na praca.gov.pl

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii przygotowuje projekt ustawy o zawieraniu i rozliczaniu umów w sposób elektroniczny przez niektórych pracodawców. Ustawa ta ma pozwolić mikroprzedsiębiorcom, rolnikom, a także osobom fizycznym, zatrudniającym pracowników, czy zleceniobiorców, na zawieranie umów o pracę i umów zlecenia według gotowych szablonów na portalu praca.gov.pl. Ten nowy sposób zawierania ww. umów ma być dodatkową opcją dla wspomnianych pracodawców i zleceniodawców. Zawsze będzie można zatrudnić pracownika czy zleceniobiorcę w tradycyjny sposób. Projekt ten ma zostać przyjęty przez Radę Ministrów w III kwartale 2021 r.

    Wypadki przy pracy - I kwartał 2021 [GUS]

    Wypadki przy pracy - GUS podał dane za I kwartał 2021 r. Czy liczba wypadków spadła w porównaniu do roku 2020?

    HR-owca portret własny 2021 [RAPORT]

    HR-owca portret własny 2021 - raport przedstawia jak HRowcy radzili sobie w pandemii, jakie mają zadania, wyzwania i motywacje. Jak oceniają swoją pracę?

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r.

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r. - ile wynosi Mindestlohn? Ile wynosi netto?

    Urlop rodzinny na opiekę nad rodzicami lub wnukami

    Urlop rodzinny - 12 miesięczny urlop na opiekę nad chorymi rodzicami bądź wnukami dla babci lub dziadka to nowa propozycja urlopu. Czy będzie wprowadzony do Kodeksu pracy?

    Składka zdrowotna - Nowy Ład

    Składka zdrowotna a Nowy Ład - jaka zmiana w naliczaniu składki na ubezpieczenie zdrowotne została przewidziana od 2022 r.?

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika przewidziana jest w projekcie ustawy o zmianie ustawy kodeksowej. Jaka miałaby być nowa definicja pracownika?

    Jedna płaca minimalna dla całego kraju to złe rozwiązanie?

    Płaca minimalna - jedna kwota dla całego kraju to złe rozwiązanie? Przedsiębiorcy proponują wprowadzenie minimalnego wynagrodzenia za pracę na poziomie 50% średniej płacy w danym regionie.

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Czego dotyczy? Kto na niej skorzysta?

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r. - takie rozwiązanie proponuje Senat. Sprawdź, ile wzrośnie wynagrodzenie lekarzy, pielęgniarek, położnych i innych pracowników medycznych.

    Ile osób w Polsce pracuje zdalnie? [GUS]

    Praca zdalna - ile osób w Polsce pracuje zdalnie? Gdzie najwięcej osób pracuje z domu?

    Płaca minimalna - średnie wynagrodzenie w powiecie

    Płaca minimalna będzie zależała od powiatu? Proponuje się, aby wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła tyle, ile średnie wynagrodzenie w powiecie.

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w 2021 r.?

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w III kwartale 2021 r.? Znamy nowy wskaźnik waloryzacji podstawy wymiaru zasiłku chorobowego.

    Powrót do pracy stacjonarnej czy praca zdalna?

    Powrót do pracy stacjonarnej - czy Polacy chcą wracać do biur? Czy praca zdalna zostanie? Jakie wyzwania stoją przed pracodawcami i pracownikami?

    12 czerwca - Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci

    Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci przypada na 12 czerwca. Pandemia COVID-19 wpłynęła negatywnie na to zjawisko.

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją już funkcjonuje

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Jakie kwestie reguluje?