Kategorie

Na jakich zasadach i w jakim wymiarze ojciec dziecka może korzystać z urlopu macierzyńskiego?

Marzena Królak-Makowska
Pracownik – ojciec dziecka złożył wniosek do pracodawcy o urlop macierzyński. Czy pracodawca może nie udzielić urlopu? Jakie obowiązki z zakresu bhp będą ciążyły na pracodawcy po powrocie pracownika do pracy z urlopu macierzyńskiego?

Pracodawca ma obowiązek udzielić pracownikowi – ojcu wychowującemu dziecko urlopu macierzyńskiego w wymiarze określonym w Kodeksie pracy. Po powrocie z urlopu macierzyńskiego na pracodawcy nie ciążą żadne dodatkowe obowiązki z zakresu bhp, pod warunkiem że pracownik powróci na to samo stanowisko, które zajmował przed skorzystaniem z urlopu macierzyńskiego.

UZASADNIENIE

Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem zawarte są w dziale ósmym Kodeksu pracy. Wiążą się one ściśle z wymiarami urlopu, z którego korzystała matka.

Pracownica, po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego, ma prawo zrezygnować z pozostałej częś-ci tego urlopu. W takiej sytuacji niewykorzystanej części urlopu macierzyńskiego udziela się pracownikowi – ojcu wychowującemu dziecko, na jego pisemny wniosek.

WSKAZÓWKA!

Przy udzielaniu pracownikowi – ojcu wychowującemu dziecko urlopu macierzyńskiego należy zachować odpowiednie procedury. Pracownica zgłasza pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego, a do wniosku dołącza zaświadczenie pracodawcy zatrudniającego pracownika – ojca wychowującego dziecko, potwierdzające termin rozpoczęcia urlopu macierzyńskiego przez pracownika, wskazany w jego wniosku o udzielenie urlopu, przypadający bezpośrednio po terminie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego przez pracownicę.

Pracodawca musi mieć świadomość, że pracownik – ojciec wychowujący dziecko w okresie korzystania z urlopu podlega podobnej ochronie jak matka w przypadku urlopu macierzyńskiego:

  • pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie korzystania z urlopu macierzyńskiego pracownika – ojca wychowującego dziecko, chyba że zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z jego winy i reprezentująca pracownika zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy,
  • rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę za wypowiedzeniem w okresie urlopu macierzyńskiego pracownika – ojca wychowującego dziecko może nastąpić tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy.

Wymiar przysługującego pracownikowi urlopu macierzyńskiego, udzielonego po wykorzystaniu wskazanych wyżej minimum 14 tygodni urlopu przez pracownicę – matkę wynosi odpowiednio:

– 6 tygodni – w przypadku urodzenia 1 dziecka przy jednym porodzie,

– 17 tygodni – w przypadku urodzenia 2 dzieci przy jednym porodzie,

– 19 tygodni – w przypadku urodzenia 3 dzieci przy jednym porodzie,

– 21 tygodni – w przypadku urodzenia 4 dzieci przy jednym porodzie,

– 23 tygodnie – w przypadku urodzenia 5 i więcej dzieci przy jednym porodzie.

Po zakończeniu urlopu macierzyńskiego pracodawca ma obowiązek dopuścić pracownika do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom zawodowym, za wynagrodzeniem za pracę, jakie otrzymywałby, gdyby nie korzystał z urlopu.

Zasadniczo po urlopie macierzyńskim pracownik – ojciec powraca na zajmowane poprzednio stanowisko, a na pracodawcy nie ciążą żadne dodatkowe obowiązki w zakresie bhp.

Jeśli jednak pracownik zachorował i choroba ta trwała dłużej niż 30 dni, może dopuścić pracownika do pracy po uzyskaniu zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku. Ponadto, jeżeli pracodawca zmienia pracownikowi stanowisko pracy bezpośrednio po powrocie z urlopu macierzyńskiego, ma obowiązek zapewnienia szkolenia stanowiskowego z zakresu bhp, jak również poinformowania go o ryzyku zawodowym występującym na nowo zajmowanym stanowisku pracy. Pamiętać jednak należy, że dopuszczenie do pracy po urlopie macierzyńskim powinno nastąpić wyłącznie na stanowisko, które pracownik opuścił w związku z udzieleniem urlopu macierzyńskiego.

WAŻNE!

Za czas urlopu macierzyńskiego, w tym również urlopu macierzyńskiego udzielonego ojcu – przysługuje zasiłek macierzyński.


Reklama

W przypadku konieczności korzystania z opieki szpitalnej matki ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający jej sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem, po 8 tygodniach urlopu macierzyńskiego wykorzystywanego przez nią, na wniosek pracownika – ojca wychowującego dziecko, pracodawca ma również obowiązek udzielić mu urlopu macierzyńskiego. Dotyczy to jednak okresu, w jakim matka przebywa w szpitalu. Wtedy łączny wymiar urlopu macierzyńskiego w powyższych okolicznościach nie może przekroczyć długości przysługującego wymiaru urlopu macierzyńskiego.

W razie zgonu pracownicy (matki) w czasie urlopu macierzyńskiego, pracownikowi – ojcu wychowującemu dziecko pracodawca musi udzielić urlopu w wysokości niewykorzystanej części tego urlopu.

Od 2010 r. pracownicom przysługuje prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Okres możliwego do wykorzystania urlopu będzie wydłużany aż do 2014 r.

Z dodatkowego urlopu macierzyńskiego mogą korzystać także pracownicy – ojcowie, pod warunkiem wykorzystania wskazanej wyżej pierwszej części (tj. 14 tygodni) urlopu macierzyńskiego przez matkę.

Wymiary dodatkowego urlopu macierzyńskiego wynoszą:

  • w przypadku urodzenia jednego dziecka – do 2 tygodni w latach 2010–2011, do 4 tygodni w latach 2012–2013, do 6 tygodni od 2014 r.;
  • w przypadku urodzenia dwojga lub więcej dzieci przy jednym porodzie – do 3 tygodni w latach 2010–2011, do 6 tygodni w latach 2012–2013, do 8 tygodni od 2014 r.

Niezależnie od powyższego od 1 stycznia 2010 r. przysługuje im również urlop ojcowski. Jest on udzielany w wymiarze tygodnia, a od 1 stycznia 2012 r. w wymiarze 2 tygodni, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 12 miesięcy. Urlop ojcowski przysługuje niezależnie od urlopu macierzyńskiego i dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Pracodawca ma obowiązek ten wybór respektować.

Żądanie dodatkowego urlopu jest jednorazowe (brak możliwości dzielenia urlopu na części, żądania dodatkowej niewykorzystanej części urlopu).

PODSTAWA PRAWNA

  • Art. 177 § 1, art. 180 § 1, 5–7, art. 1821–1823 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (DzU z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.),
  • Art. 12 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (DzU nr 237, poz. 1654).
Poszerzaj swoją wiedzę, czytając naszą publikację
Karta Nauczyciela. Komentarz (PDF)
Karta Nauczyciela. Komentarz (PDF)
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.