Kategorie

Wyrok SN z dnia 2 grudnia 2004 r. sygn. I PK 71/04

Dla zakresu odpowiedzialności pracownika na podstawie art. 120 § 2 k.p. nie ma znaczenia, że po wyrządzeniu szkody doszło do zmiany pracodawcy w trybie art. 231 k.p. Przewodniczący SSN Herbert Szurgacz (sprawozdawca) Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk, Andrzej Wróbel Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2004 r. sprawy z

Dla zakresu odpowiedzialności pracownika na podstawie art. 120 § 2 k.p. nie ma znaczenia, że po wyrządzeniu szkody doszło do zmiany pracodawcy w trybie art. 231 k.p.

Przewodniczący SSN Herbert Szurgacz (sprawozdawca)

Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk, Andrzej Wróbel

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2004 r. sprawy z powództwa Skarbu Państwa - Wojewody Ś. w K. przeciwko Krzysztofowi W. o zapłatę, na skutek kasacji strony powodowej od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku z dnia 28 października 2003 r. [...]

oddalił kasację.

Uzasadnienie

Reklama

W pozwie skierowanym przeciwko pozwanemu Krzysztofowi W. powód Skarb Państwa - Wojewoda Ś. domagał się zasądzenia tytułem roszczenia regresowego kwoty 25.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia powództwa oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na pozew pozwany Krzysztof W. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, jednocześnie wyrażając gotowość uznania powództwa w rozmiarze do wysokości 3- miesięcznego zarobku, jaki uzyskiwał w 1996 r.

Wyrokiem z dnia 22 maja 2003 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Wodzisławiu Śląskim zasądził, od pozwanego Krzysztofa W. na rzecz powoda Skarbu Państwa-Wojewody Ś. w K., kwotę 4.258,74 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 11 czerwca 2002 r. oraz od powoda na rzecz pozwanego kwotę 2980,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Reklama

W dniu 6 czerwca 2003 r. powód wniósł o uzupełnienie wyroku z dnia 22 maja 2003 r. co do kwoty 20.741,26 zł, która nie została zasądzona na rzecz powoda, oraz co do odsetek od zasądzonej kwoty od dnia 17 maja 2002 r. do dnia 10 czerwca 2003 r. Wyrokiem z dnia 1 lipca 2003 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Wodzisławiu uzupełnił wyrok z dnia 22 maja 2003 r. poprzez dodanie pkt 4 o następującej treści: „w pozostałej części oddala powództwo".

Sąd pierwszej instancji ustalił, iż pozwany Krzysztof W. był zatrudniony w Zespole Opieki Zdrowotnej w R. na Oddziale Urazowo-Ortopedycznym. Z dniem 31 grudnia 1998 r. Zespół Opieki Zdrowotnej w R. jako jednostka budżetowa Skarbu Państwa został przekształcony w samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej. W dniu 7 lipca 1995 r. pozwany Krzysztof W., w ramach dyżuru pełnionego na Oddziale Urazowo-Ortopedycznym Szpitala Miejskiego w R., przyjął małoletniego pacjenta Krzysztofa S. z otwartym złamaniem ręki. Poprzez niezachowanie należytej ostrożności w trakcie unieruchomiania kończyny, spowodował ciężki uszczerbek na zdrowiu małoletniego S., co zostało potwierdzone prawomocnym, skazującym wyrokiem Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 10 kwietnia 2000 r.

Działający w imieniu małoletniego Krzysztofa S. rodzice wnieśli pozew przeciwko Skarbowi Państwa o zadośćuczynienie za doznany ból i ustalenie odpowiedzialności Skarbu Państwa na przyszłość. Sąd Okręgowy w Katowicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku wyrokiem z dnia 7 listopada 2000 r. zasądził od pozwanego Skarbu Państwa - Wojewody Ś. w K. na rzecz małoletniego Krzysztofa S. kwotę 25.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia oraz ustalił odpowiedzialność Skarbu Państwa na przyszłość za skutki nieprawidłowego zabiegu lekarskiego. Powód uiścił zasądzone odszkodowanie.

Sąd Rejonowy przyjął, iż powództwo zasługuje na uwzględnienie w części. Powód jest następcą prawnym zespołu opieki zdrowotnej. Roszczenie w stosunku do pozwanego znajduje podstawę w art. 120 § 2 k.p.

Powód zaskarżył wyrok z dnia 1 lipca 2003 r. apelacją. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 114 i 119 oraz 120 § 2 k.p., naruszenie prawa procesowego, a w szczególności art. 262 § 1 pkt 1 k.p. w związku z art. 476 §1 k.p.c., naruszenie art. 415 w związku z art. 417 i 441 § 3 k.c. oraz art. 476 i 481 k.c. Skarżący wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku i zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 25.000,00 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia powództwa oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

Wyrokiem z dnia 28 października 2003 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach - Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku zmienił zaskarżony wyrok w pkt 1 w odniesieniu do odsetek i ustawowe odsetki zasądził od 18 maja 2002 r., w pozostałej części oddalił apelację. Sąd Okręgowy uznał, iż zaskarżony wyrok jest trafny, stanowi wynik prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego i wykładni prawa materialnego oraz prawidłowego zastosowania przepisów proceduralnych, a zasadnie apelujący zakwestionował jedynie „początek biegu zasądzanych odsetek".

W kasacji powód zaskarżył powyższy wyrok w części oddalającej apelację ponad kwotę 4.258,74 zł, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 1, 2 i 3 k.p., oraz naruszenie przez błędną wykładnię art. 231 § 1 i 2 k.p., a także naruszenie art. 114,119,120 § 1 i 2 k.p., art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), art. 415, 417 i 441 § 3 k.c. oraz naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 262 § 1 i art. 476 § 1 pkt 1 k.p.c., przez niewłaściwe ich zastosowanie. Skarżący podniósł, iż w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne sprowadzające się do rozstrzygnięcia, czy przejmujący zobowiązania państwowych jednostek budżetowych Skarb Państwa jest następcą prawnym tych jednostek (przekształconych w samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej) w stosunkach pracy i w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy, a w konsekwencji, czy do roszczeń regresowych Skarbu Państwa wobec pracowników tych jednostek uzasadnione jest stosowanie przepisów Kodeksu pracy o odpowiedzialności materialnej pracowników. Zdaniem skarżącego nie był on pracodawcą pozwanego, nie był również następcą prawnym pracodawcy pozwanego. W konsekwencji nie mają też zastosowania przepisy Kodeksu pracy przewidujące ograniczenie wysokości odpowiedzialności odszkodowawczej pracownika do 3-miesięcz-nego wynagrodzenia. W dalszej konsekwencji należało więc przyjąć odpowiedzialność regresową pozwanego Krzysztofa W. w oparciu o przepisy Kodeksu cywilnego, mianowicie art. 415, 417 oraz 441 § 3 k.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W rozpoznawanej sprawie zasadnicze znaczenie ma kwestia podstawy i zakresu odpowiedzialności pozwanego Krzysztofa W. za szkodę wyrządzoną pacjentowi nieprawidłowo przeprowadzonym zabiegiem chirurgicznym. Z punktu widzenia podstawy prawnej istotna jest przede wszystkim okoliczność, czy szkoda została wyrządzona pacjentowi przy wykonywaniu przez pozwanego jego obowiązków pracowniczych, czy też jedynie „przy okazji" wykonywania tych obowiązków. W razie wyrządzenia przez pracownika szkody osobie trzeciej (w tym przypadku małoletniemu Krzysztofowi S.) przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych zobowiązany do naprawienia szkody jest wyłącznie pracodawca (art. 120 k.p.). Wobec pracodawcy, który naprawił szkodę wyrządzoną osobie trzeciej, pracownik ponosi odpowiedzialność przewidzianą w przepisach działu V, rozdziału I k.p. (art. 114 i nast. k.p.). Nie jest objęte tą regulacją wyrządzenie przez pracownika szkody osobie trzeciej przy okazji wykonywania obowiązków pracowniczych; znajdują wówczas zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego o odpowiedzialności za wyrządzona szkodę (wyrok składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 1975 r., I PRN 2/75, OSNCP1976nr2, poz. 70).

W okolicznościach sprawy nie jest sporne, że pozwany wyrządził pacjentowi szkodę w postaci uszkodzenia ciała przy wykonywaniu swoich obowiązków pracowniczych jako chirurg zatrudniony w zespole opieki zdrowotnej w R. Zarzut kasacji naruszenia art. 415, 417 i 441 § 3 k.c. przez ich niezastosowanie przez Sądy orzekające nie jest uzasadniony. Kodeks pracy uregulował w sposób szczególny odpowiedzialność materialną pracownika, co zasadniczo wyłącza stosowanie w tym zakresie przepisów Kodeksu cywilnego. Reguły odpowiedzialności cywilnej znajdują zastosowanie w stosunku do pracowników jedynie w zakresie wyraźnie wskazanym w Kodeksie pracy (art. 291 § 3 k.p.). Strona powodowa nie kwestionuje ustalenia Sądu Okręgowego, że pozwany wyrządził szkodę Krzysztofowi S. (osobie trzeciej) nieumyślnie. W tych warunkach zakres odpowiedzialności pozwanego za wyrządzoną szkodę wyznacza przepis art. 120 w związku z art. 119 k.p., tzn. że pozwany nie odpowiada za szkodę w pełnej wysokości (25.000 zł), lecz w granicach do wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia.

Należy podkreślić, że odpowiedzialność pozwanego jako pracownika wyznacza przepis art. 120 k.p. Dla zakresu tej odpowiedzialności nie ma żadnego znaczenia okoliczność, iż po wyrządzeniu szkody doszło do zmiany po stronie pracodawcy w trybie art. 231 k.p. lub w innym trybie. Wskutek zmiany pracodawcy polegającej na przekształceniu zespołu opieki zdrowotnej w R. na samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej w R. pozwany Krzysztof W. nie utracił statusu pracownika tych jednostek organizacyjnych i dochodzenie od niego odszkodowania w rozmiarze przekraczającym jego maksymalną wysokość określoną art. 120 w związku z art. 119 k.p. nie znajduje żadnego uzasadnienia w obowiązującym prawie.

Inną zupełnie kwestią, której nie można było rozważać w niniejszym procesie jest sprawa, czy Skarb Państwa - Wojewoda Ś., czy też inny podmiot będący następcą prawnym zespołu opieki zdrowotnej w R. był zobowiązany do zapłaty odszkodowania poszkodowanemu Krzysztofowi S. za wyrządzoną mu szkodę. Zarzuty kasacji dotyczące tej kwestii musiały pozostać bez rozpoznania.

Z przytoczonych motywów - w oparciu o art. 39312 k.p.c. - należało orzec jak w sentencji wyroku.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: Orzeczenia Sądu Najwyższego - Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?