Kategorie

Jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy

Ryszard Sadlik
Ryszard Sadlik
Orzeczenie lekarza orzecznika stanowi podstawę wydania decyzji o przyznaniu lub odmowie prawa do jednorazowego odszkodowania. Od tej decyzji pracownik może wnieść odwołanie do sądu pracy. Odpowiednie pouczenie w tym zakresie powinno być zawarte w treści decyzji.

Pracownik, który w wyniku wypadku przy pracy doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, otrzyma jednorazowe odszkodowanie określone w ustawie o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (zwanej dalej ustawą).

Definicję wypadku przy pracy zawiera art. 3 ust. 1 ustawy, w myśl którego przyjmuje się, że pracownik doznał wypadku przy pracy, wówczas gdy doszło do nagłego zdarzenia wywołanego przyczyną zewnętrzną powodującą uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą.

Co oznacza, że do zdarzenia musi dojść:

  • podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych,
  • podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia,
  • w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.

Przy czym tylko łączne zaistnienie przesłanek w postaci nagłości zdarzenia, przyczyny zewnętrznej, powstania urazu oraz związku z pracą daje podstawę do uznania, że doszło do wypadku przy pracy.

Jednorazowe odszkodowanie

Reklama

Z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej pracownikowi przysługuje jednorazowe odszkodowanie, jeśli doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu (art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy). A zatem pracownik otrzyma odszkodowanie tylko w sytuacji, gdy wskutek wypadku przy pracy doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Brak takiego rodzaju uszczerbku oznacza, że pracownik nie otrzyma jednorazowego odszkodowania.

Przy czym przez stały uszczerbek na zdrowiu uważa się takie naruszenie sprawności organizmu, które powoduje upośledzenie czynności organizmu nierokujące poprawy. Chodzi tu więc o sytuacje, gdy upośledzenie czynności organizmu poszkodowanego wskutek wypadku pracownika ma charakter nieodwracalny (np. utrata palca wskutek amputacji). Stały uszczerbek na zdrowiu oznacza więc, że nie jest możliwe odzyskanie w pełni sprawności organizmu poszkodowanego pracownika.

Reklama

Natomiast za długotrwały uszczerbek na zdrowiu uważa się takie naruszenie sprawności organizmu, które powoduje upośledzenie czynności organizmu na okres przekraczający 6 miesięcy, mogące ulec poprawie (art. 11 ust. 2 i 3 ustawy). W tym przypadku istnieje więc możliwość powrotu do stanu zdrowia istniejącego przed zaistniałym wypadkiem przy pracy. Przy czym ustawowy termin 6 miesięcy należy liczyć od momentu doznania przez pracownika urazu wskutek wypadku przy pracy. Oceny, czy uszczerbek na zdrowiu ma charakter stały czy też długotrwały, dokonuje lekarz orzecznik ZUS. Szczegółowe zasady tej oceny określa rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania.

Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS lub komisji lekarskiej, która rozpoznaje sprzeciwy od orzeczeń lekarza orzecznika, stanowi podstawę decyzji ZUS o przyznaniu lub odmowie prawa do jednorazowego odszkodowania. Jeżeli więc zostanie określone, że pracownik doznał w wyniku wypadku przy pracy stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, wówczas oddział ZUS wydaje decyzję przyznającą jednorazowe odszkodowanie w wysokości zależnej od ustalonego procentu uszczerbku na zdrowiu. Jeżeli zaś nie zostanie stwierdzone, że pracownik wskutek wypadku przy pracy doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, to oddział ZUS wyda decyzję odmawiającą prawa do jednorazowego odszkodowania.


Przed sądem

Od decyzji w sprawie jednorazowego odszkodowania pracownik może wnieść odwołanie do wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych sądu rejonowego. Właściwy do rozpoznania tego rodzaju spraw jest sąd, w którego rejonie pracownik ma miejsce zamieszkania. Odpowiednie pouczenie w tym zakresie powinno być zawarte w treści decyzji ZUS. Jeśli pracownik chce z niego skorzystać, powinien wnieść odwołanie na piśmie do oddziału ZUS, który wydał decyzję, lub do protokołu sporządzonego przez ten organ, w terminie miesiąca od doręczenia odpisu decyzji. ZUS następnie przekazuje niezwłocznie to odwołanie wraz z aktami sprawy do sądu (art. 4779 § 1 i 2 k.p.c.).

Przykład

Pani Anna zatrudniona jako prasowaczka na skutek awarii maszyny, na której pracowała, doznała porażenia prądem i oparzenia dłoni. Pracodawca po ustaleniu, że był to wypadek przy pracy, przesłał wniosek pani Anny o jednorazowe odszkodowanie wraz z protokołem powypadkowym do ZUS. Lekarz orzecznik ZUS po zbadaniu pani Anny i zapoznaniu się z dokumentacją medyczną uznał, że doznała ona długotrwałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości 8%. Tak samo orzekła komisja lekarska ZUS. Na tej podstawie została wydana decyzja ZUS przyznająca pani Annie odszkodowanie za 8% długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Od tej decyzji pani Anna wniosła odwołanie do ZUS, który przesłał je do sądu rejonowego wraz z aktami sprawy. Sąd wyznaczył rozprawę oraz dopuścił dowód z opinii biegłego lekarza. Następnie sąd po zapoznaniu się z opinią biegłego, który stwierdził długotrwały uszczerbek na zdrowiu będący skutkiem wypadku przy pracy w wysokości 12%, zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał pani Annie prawo do jednorazowego odszkodowania za 12% długotrwałego uszczerbku na zdrowiu.

Na drodze cywilnej

Jednorazowe odszkodowanie jest wypłacane poszkodowanemu pracownikowi tylko raz i w zryczałtowanej wysokości, a zatem zwykle stanowi jedynie częściową kompensację doznanej wskutek wypadku szkody. W przypadku niepokrycia w ten sposób pełnej szkody lub krzywdy poszkodowanego może on dochodzić dalszych roszczeń odszkodowawczych od pracodawcy na podstawie przepisów prawa cywilnego, w szczególności art. 444 i 445 k.c. Złożenie wniosku o jednorazowe odszkodowanie nie przerywa biegu przedawnienia roszczenia skierowanego przeciwko pracodawcy (wyrok SN z 25 października 2007 r.).

Podstawa prawna:

  • art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 4, art. 11 ust. 2 i 3 ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU z 2009 r. nr 167, poz. 1322 ze zm.),
  • rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 18 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania (DzU nr 234, poz. 1974),
  • art. 4779 § 1 i 2 Kodeksu postępowania cywilnego,
  • art. 444 i 445 Kodeksu cywilnego.

Orzecznictwo:

  • wyrok SN z 25 października 2007 r. (II PK 78/07, niepubl.).

 

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - projekt ustawy

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - komisje sejmowe pozytywnie zaopiniowały projekt ustawy. Projekt reguluje zasady tworzenia, organizowania i działania kas w zakładach pracy.

    Pracownicy PIP z dodatkowym urlopem wypoczynkowym

    Dodatkowy urlop wypoczynkowy zostanie przyznany niektórym pracownikom PIP. Ile dni?

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. - ponowne przeliczenie

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. będą ponownie przeliczone. Takie rozwiązanie przewiduje nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. - projekt

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. przewiduje projekt nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym. Co się zmieni?

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 - stanowisko PIP

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 są celowe i zasadne, lecz mają charakter dobrowolny. To oficjalne stanowisko PIP na temat szczepień pracowników.

    Pracownik niepełnosprawny - zwolnienie lekarskie, czas pracy

    Pracownik niepełnosprawny - jakie ma uprawnienia? Jakie są zasady przebywania na zwolnieniu lekarskim? Jaki jest wymiar czasu pracy pracownika niepełnosprawnego? Co z urlopem wypoczynkowym?

    5 korzyści z audytu wynagrodzeń

    Audyt wynagrodzeń przynosi liczne korzyści. Poniższy artykuł omawia 5 najważniejszych z nich.

    Badania do celów sanitarno-epidemiologicznych

    Badania sanitarno-epidemiologiczne to dodatkowa weryfikacja zdrowotna wymagana do pracy, przy wykonywaniu której istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.

    Reforma rynku pracy w Polsce

    Reforma rynku pracy w Polsce jest częścią Krajowego Planu Odbudowy. Jakie zmiany zakłada nowy model polityki zatrudnienia?

    Zakaz noszenia hidżabu w miejscu pracy - wyrok TSUE

    Hidżab w miejscu pracy - pod pewnymi warunkami można wprowadzić zakaz noszenia hidżabu w pracy. Tak zdecydował TSUE w swoim wyroku. Krytykuje go Prezydent Turcji.

    Ile osób odbiera telefony służbowe na urlopie?

    Telefon służbowy na urlopie? Ile osób odbiera je podczas urlopowego wypoczynku?

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - czerwiec i II kwartał 2021

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - ile wyniosło w czerwcu i II kwartale 2021 r.? GUS podaje kwoty.