Kategorie

Jak potrącać z wynagrodzenia kary i odszkodowania

Monika Wacikowska
Z wynagrodzenia można potrącić m.in. karę pieniężną oraz kwotę odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez pracownika w mieniu pracodawcy. Jednak w każdej z tych sytuacji pracownik powinien otrzymać pensję w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia.

Pracownik może zostać ukarany przez pracodawcę karą pieniężną, natomiast jeżeli przewinienie powoduje szkodę w mieniu pracodawcy, może również zostać zobowiązany do naprawienia tej szkody. Karę pieniężną oraz odszkodowanie pracownik powinien wpłacić pracodawcy. Możliwe jest również dokonanie jej potrącenia z wynagrodzenia.

Potrącanie kar pieniężnych z wynagrodzenia

Pracodawca może nałożyć na pracownika kary porządkowe (upomnienia, nagany lub kary pieniężnej).

Dodatkowo, gdy pracownik nie przestrzega przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy lub przepisów przeciwpożarowych albo opuszcza pracę bez usprawiedliwienia, stawia się do pracy w stanie nietrzeźwym lub spożywa alkohol w czasie pracy – pracodawca może zastosować w stosunku do niego również karę pieniężną.

Czy pracodawca może ujawnić wysokość wynagrodzenia pracownika >>

Wysokość kary pieniężnej zarówno za jedno przekroczenie, jak i za każdy dzień nieusprawiedliwionej nieobecności, nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika.

Przykład

Pracownik zatrudniony w podstawowym systemie czasu pracy, wynagradzany stawką miesięczną w wysokości 3000 zł, w lipcu 2011 r. został ukarany przez pracodawcę za naruszanie przepisów bhp karą pieniężną, w wysokości 100 zł. Stawka kary została ustalona w sposób prawidłowy, gdyż w tym miesiącu nie mogła przekroczyć 142,88 zł:

3000 zł / 168 godz. = 17,86 zł – stawka wynagrodzenia za jedną godzinę pracy,

17,86 zł x 8 godz. = 142,88 zł – stawka wynagrodzenia za jeden dzień pracy.

Łącznie w miesiącu kary pieniężne nie mogą przewyższać jednej dziesiątej części wynagrodzenia przypadającego pracownikowi do wypłaty (chodzi tu zatem o kwotę netto), po dokonaniu ewentualnych innych potrąceń.

Przykład

Pracownik zatrudniony w podstawowym systemie czasu pracy, wynagradzany stawką miesięczną netto w wysokości 2156,72 zł (3000 zł brutto), został ukarany przez pracodawcę za naruszanie przepisów bhp karą pieniężną. Ponadto, pracownik ma potrącane co miesiąc z wynagrodzenia alimenty w wysokości 1200 zł. Kara pieniężna oprócz tego, że nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia, nie może przekroczyć kwoty 1/10 wynagrodzenia pozostałego pracownikowi do wypłaty po potrąceniu alimentów, czyli 95,67 zł:

2156,72 zł – 1200 zł = 956,72 zł,

956,72 x 1/10 = 95,67 zł.

Potrącanie odszkodowania za szkodę wyrządzoną pracodawcy

Pracownik, który wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych ze swej winy wyrządził pracodawcy szkodę, ponosi za tę szkodę odpowiedzialność materialną względem pracodawcy. Odszkodowanie ustala się w wysokości wyrządzonej szkody (rzeczywistej straty poniesionej przez pracodawcę), jednak nie może ono przewyższać kwoty 3-miesięcznego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dniu wyrządzenia szkody.

Przykład

Pracownik wynagradzany stawką miesięczną w wysokości 2500 zł na skutek zawinionego nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych nieumyślnie wyrządził w mieniu pracodawcy szkodę w wysokości 12 000 zł. Chociaż wartość szkody jest tak duża, odszkodowanie, które należy się pracodawcy od pracownika, nie może być wyższe niż 7500 zł.

Jeżeli pracownik umyślnie wyrządził szkodę w mieniu pracodawcy, jest zobowiązany do jej naprawienia w pełnej wysokości.


Przykład

Pracownik wynagradzany stawką miesięczną w wysokości 2500 zł na skutek zawinionego nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych umyślnie wyrządził w mieniu pracodawcy szkodę w wysokości 12 000 zł. Odszkodowanie, które należy się pracodawcy od pracownika wynosi 12 000 zł.

Potrącenie odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez pracownika w mieniu pracodawcy podlega zupełnie innym zasadom niż potrącanie kar pieniężnych.

Po pierwsze potrąceniom obowiązkowym, a więc niewymagającym pisemnej zgody pracownika, podlegają tylko odszkodowania, które zostały prawomocnie stwierdzone w toku postępowania sądowego. Stanowią one wtedy sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne.

Potrącenia obowiązkowe obejmują jedynie:

  • sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych,
  • sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne,
  • zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi,
  • kary pieniężne.

Jeśli zatem pracodawca posiada tytuł wykonawczy na zaspokojenie kwoty odszkodowania, może je potracić w miesięcznej wysokości nieprzekraczającej 1/2 wynagrodzenia netto pracownika.

Czy pracownik może żądać wypłaty wynagrodzenia na konto po ustaniu stosunku pracy >>

Przykład

Reklama

Pracownik wynagradzany stawką miesięczną w wysokości 2156,72 zł na mocy tytułu wykonawczego jest zobowiązany pokryć wyrządzoną pracodawcy szkodę w wysokości 1000 zł. Pracodawca może mu potracić z wynagrodzenia miesięcznego całą kwotę odszkodowania, nie przekracza ona bowiem 1/2 kwoty wynagrodzenia.

Potrącając prawomocnie stwierdzone odszkodowanie, pracodawca musi dodatkowo pamiętać, że wysokość takiego potrącenia wraz z ewentualnie potrącanymi w pierwszej kolejności alimentami nie może przekroczyć 3/5 wynagrodzenia netto. Ponadto potrącenie odszkodowania nie może naruszać kwoty wolnej od potrąceń w wysokości minimalnego wynagrodzenia netto w danym roku kalendarzowym. Po jego potraceniu pracownikowi musi zostać zatem wypłacone co najmniej minimalne wynagrodzenie.

Jeśli odszkodowanie nie zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem, jego potracenie z wynagrodzenia pracownika możliwe jest tylko w sytuacji, gdy pracownik na takie potracenie wyraża zgodę. Zgoda taka może być wyrażona dopiero po tym, jak pracownik uzna swoją winę i zgadza się z nałożoną na niego odpowiedzialnością za powstałą szkodę oraz uznaje jej wysokość. Zgoda musi być wyrażona w formie pisemnej. Nawet jednak w takim przypadku potracenie nie jest nieograniczone. Ponieważ jest dokonywane na rzecz pracodawcy, nie może naruszać kwoty wolnej od potrąceń, którą stanowi wynagrodzenie minimalne netto.

Przykład

Pracownik wynagradzany stawką miesięczną w wysokości 2156,72 zł netto na skutek zawinionego niewykonania obowiązków pracowniczych wyrządził w mieniu pracodawcy szkodę w wysokości 2200 zł. Pracownik wyraził pisemną zgodę na potrącenie odszkodowania z przysługującego mu wynagrodzenia. W danym miesiącu pracodawca może potrącić mu jednak tylko 1124, 38 zł:

2156,72 zł – 1032,34 zł = 1124,38 – kwota możliwa do potrącenia, która nie narusza minimalnego wynagrodzenia pracownika.

Pozostałą część odszkodowania pracodawca będzie mógł potrącić z wynagrodzenia przysługującego pracownikowi za kolejny miesiąc pracy.

Podstawa prawna:

  • art. 87 § 1 i 4, art. 871 § 1 pkt 1, art. 91 § 1 i § 2 pkt 1, art. 108 § 1–3, art. 114, 115, 119, 122 Kodeksu pracy.
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?