Kategorie

Czy prowadzenie działalności gospodarczej w trakcie zwolnienia lekarskiego powoduje utratę prawa do świadczenia chorobowego

Joanna Grzelińska-Darłak
Jestem zatrudniony na podstawie umowy o pracę od 1 listopada 2010 r. Od marca 2011 r. rozpocząłem prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Czy powinienem zgłosić się z tego tytułu do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego? Czy mogę przedstawić swojemu pracodawcy zwolnienie lekarskie i w dalszym ciągu prowadzić pozarolniczą działalność gospodarczą?

Prowadzenie działalności gospodarczej w razie stwierdzonej niezdolności do pracy (ZUS ZLA) może być uznane przez ZUS za wykonywanie pracy zarobkowej w trakcie zwolnienia lekarskiego lub wykorzystywanie zwolnienia niezgodnie z jego przeznaczeniem i skutkować utratą prawa do świadczenia chorobowego za cały okres zwolnienia lekarskiego. Możliwość przystąpienia do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej zależy od podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu stosunku pracy.

UZASADNIENIE

Reklama

Zasiłek chorobowy przysługuje osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym dobrowolnie lub obowiązkowo. Obowiązkowo ubezpieczeniem chorobowym są objęte m.in. osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę. Dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą ubezpieczenie chorobowe jest, co do zasady, dobrowolne. Jednak do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego mogą przystąpić tylko te osoby, które obowiązkowo podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

W przypadku gdy osoba jest objęta ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z tytułu umowy o pracę, to z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej ubezpieczenia te są dla niej, co do zasady, dobrowolne. Taka osoba nie spełnia wówczas warunków do objęcia jej dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. W takiej sytuacji, gdy osoba jest jednocześnie zatrudniona i prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, może uzyskać prawo do zasiłku chorobowego jedynie z tytułu zatrudnienia.

WAŻNE!

Do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego może przystąpić osoba, która obowiązkowo podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Obowiązkowymi ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej jest objęty pracownik, którego podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu stosunku pracy w przeliczeniu na okres miesiąca jest niższa niż minimalne wynagrodzenie za pracę. Wówczas ubezpieczenia emerytalne i rentowe są dla takiej osoby obowiązkowe również z działalności, co oznacza, że może ona przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.


PRZYKŁAD

Reklama

Anna K. jest zatrudniona w niepełnym wymiarze czasu pracy i z tego tytułu otrzymała wynagrodzenie za luty 2011 r. w kwocie 685,50 zł. W lutym br. rozpoczęła również prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Ze względu na to, że jej miesięczne wynagrodzenie jest niższe od minimalnego (w 2011 r. jest to kwota 1386 zł), powinna się zgłosić do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Może się również zgłosić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Jeśli to zrobi, w razie niezdolności do pracy może uzyskać zasiłek chorobowy zarówno z tytułu zatrudnienia, jak i z tytułu prowadzenia działalności. Jeśli nie przystąpi do ubezpieczenia chorobowego z tytułu działalności, może starać się o zasiłek chorobowy jedynie z tytułu zatrudnienia.

W przypadku gdy pracownik przedkłada swojemu pracodawcy zwolnienie lekarskie, nie powinien prowadzić działalności gospodarczej, gdyż może być to uznane za wykonywanie pracy zarobkowej w trakcie zwolnienia lekarskiego lub za wykorzystywanie zwolnienia w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem. W konsekwencji może to skutkować utratą prawa do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia lekarskiego.

Przez pracę zarobkową należy rozumieć każdą pracę przynoszącą przychód ubezpieczonemu, niezależnie od jej podstawy prawnej, tzn. czy jest świadczona na podstawie umowy o pracę, umowy cywilnoprawnej czy w ramach własnej działalności gospodarczej. Dotyczy to również wykonywania pracy „na czarno”.

Jednak sądy podkreślają w orzeczeniach, że wykonywanie pewnych czynności, które mają służyć zachowaniu prowadzonej działalności, nie powinny być uznawane za wykonywanie pracy zarobkowej w trakcie zwolnienia lekarskiego. Na przykład, można wskazać wyrok Sądu Najwyższego z 6 maja 2009 r. (II UK 359/2008; OSNP 2001/1–2/16), w którym uznał on, że wykonywanie przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą w okresie orzeczonej niezdolności do pracy czynności formalno-prawnych związanych z posiadanym przez nią statusem pracodawcy (podpisywanie dokumentów) nie może być traktowane jako prowadzenie działalności gospodarczej powodujące utratę prawa do zasiłku chorobowego. Ale np. w orzeczeniu z 5 czerwca 2008 r. (III UK 11/08; OSNP 2009/21–22/292) Sąd Najwyższy wskazał, że zawarcie przez przedsiębiorcę w okresie pobierania zasiłku chorobowego umowy o pracę z nowym pracownikiem w ramach prac interwencyjnych powoduje utratę prawa do tego zasiłku.

W razie wątpliwości, czy zwolnienie lekarskie jest wykorzystywane prawidłowo, można wystąpić o rozstrzygnięcie do ZUS. ZUS zwraca się wówczas o opinię do lekarza leczącego, a następnie w razie sporu wydaje decyzję, od której przysługuje odwołanie do właściwego miejscowo sądu rejonowego – wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych w terminie miesiąca od otrzymania ww. decyzji.

Podstawa prawna

  • art. 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 4, art. 9 ust. 1 i ust. 1a, art. 83 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.),
  • art. 1 ust. 1, art. 17 ust. 1, art. 63 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 ze zm.),
  • art. 4778 § 2 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego.
Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?