Kategorie

Nie można przedłużyć okresu wykonywania pracy

Ewa Wronikowska
Trzecia umowa o pracę na czas określony zawarta pomiędzy tymi samymi stronami przekształca się na podstawie przepisów kodeksu pracy w umowę na czas nieokreślony, pod warunkiem jednak, że przerwy pomiędzy nimi nie przekraczają jednego miesiąca. Podpisanie aneksu w celu przedłużenia terminu trwania umowy terminowej jest nieważne.
Artykuł 251 k.p. statuuje zasadę limitowania umów na czas określony. Polega ona na ograniczeniu możliwości zawierania nieograniczonej liczby umów na czas określony pomiędzy stronami. Zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła jednego miesiąca. Powyższa zasada nie ma zastosowania do umów o pracę na czas określony zawartych w celu zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy, oraz w celu wykonywania pracy o charakterze dorywczym lub sezonowym albo zadań realizowanych cyklicznie.

Długość przerwy

Jednym z warunków potrzebnych do przekształcenia umowy na czas określony w umowę na czas nieokreślony jest istnienie pomiędzy pierwszą a drugą umową oraz drugą i trzecią przerwy nieprzekraczającej jednego miesiąca. Kodeks pracy nie określa w sposób precyzyjny, jak należy liczyć wskazaną wyżej przerwę. Odpowiedź na pytanie, w jaki sposób obliczać terminy, znajdziemy w art. 112 i art. 114 kodeksu cywilnego. Według pierwszego z nich termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było, w ostatnim dniu tego miesiąca. Natomiast art. 114 wskazuje, że jeżeli termin jest oznaczony w miesiącach lub latach, a ciągłość terminu nie jest wymagana, miesiąc liczy się za dni 30, a rok za dni 365.

Sąd Najwyższy w wyroku z 15 lutego 2000 r. (I PKN 512/99, OSNP 2001/13/439) stwierdził, że przekroczenie jednego miesiąca w rozumieniu art. 251 k.p. następuje, gdy przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę trwa co najmniej 31 dni (art. 114 k.c. w związku z art. 300 k.p.). Wyrok ten pomimo dość szerokiej krytyki jest jedynym stanowiskiem Sądu Najwyższego w zakresie rozumienia pojęcia przerwy. Stosowanie art. 114 k.c. jest w tym przypadku jasne i czytelne zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy, bowiem nie uzależnia długości przerwy od długości miesiąca kalendarzowego. Taka sytuacja miałaby miejsce wówczas, gdybyśmy stosowali art. 112 k.c.

Zawieszenie obowiązywania

Warto przypomnieć, że od 29 listopada 2002 r. do czasu wejścia Polski do Unii Europejskiej zostało zawieszone stosowanie art. 251 k.p. Zatem do 1 maja 2004 r. nie funkcjonowało ograniczenie zawierania umów terminowych. Po przystąpieniu Polski do UE pojawił się problem, którą umowę zawartą na czas określony należy uznać za przekształcającą się z mocy prawa w umowę na czas nieokreślony. Umowy zawarte w okresie od 29 listopada 2002 r. do 1 maja 2004 r. nie są wliczane do rachunku umów terminowych. Dopiero trzecia kolejna umowa na czas określony zawarta po 1 maja 2004 r. przekształca się na podstawie kodeksu pracy w umowę na czas nieokreślony.

Niekorzystne aneksowanie

W związku z przekształceniem na mocy art. 251 k.p. umów zawartych na czas określony w umowę na czas nieokreślony w praktyce powstaje pytanie, od którego momentu mamy do czynienia z umową zawartą na czas nieokreślony. Podobne wątpliwości związane z terminem rozpoczęcia umowy na czas nieokreślony mogą pojawiać się w sytuacji, gdy mamy do czynienia z podpisywaniem aneksu do umowy na czas określony.


Zgodnie z kodeksem pracy zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła jednego miesiąca.

Jeżeli więc strony zawarły następujące po sobie kolejno trzy umowy o pracę na czas określony, wówczas trzecia z nich przekształci się automatycznie w umowę na czas nieokreślony. Dwie poprzednie na gruncie prawa nadal będą traktowane jako umowy na czas określony.

Na gruncie kodeksu pracy nie jest obecnie możliwe obchodzenie art. 251 k.p. poprzez tzw. aneksowanie postanowień umowy w zakresie zmiany terminu jej rozwiązania. Polega ono na tym, że strony zawierają umowę na czas określony, a następnie przed terminem jej rozwiązania podpisują aneks, w którym wskazują inny odpowiednio przesunięty w czasie moment jej rozwiązania. Artykuł 251 par. 2 k.p. wyraźnie stwierdza, że uzgodnienie między stronami w trakcie trwania umowy o pracę na czas określony dłuższego okresu wykonywania pracy na podstawie tej umowy uważa się za zawarcie, od dnia następującego po jej rozwiązaniu, kolejnej umowy o pracę na czas określony. Zatem wbrew woli stron okres przesunięcia terminu rozwiązania umowy jest traktowany jako kolejna umowa zawarta na czas określony. Należy więc podkreślić, że na gruncie art. 251 par. 2 k.p. uznaje się, że taka umowa rozpoczyna się w kolejnym dniu następującym po dacie, do której miała pierwotnie trwać aneksowana umowa, czyli po rozwiązaniu umowy.

PRZYKŁAD

BRAK PRZEKSZTAŁCENIA

Zygmunt K. zawarł z pracodawcą dwie umowy o pracę na czas określony. Pierwsza z nich została podpisana od 1 stycznia 2003 r. do 30 kwietnia 2005 r. Druga od 15 maja 2005 r. do 31 grudnia 2007 r. Trzecia umowa prawdopodobnie zostanie podpisania od 1 stycznia 2008 r. Jednak nie przekształci się ona w umowę na czas nieokreślony, ponieważ będzie dopiero drugą umową na czas określony podpisaną po 1 maja 2004 r.

PRZYKŁAD

ZMIANA RODZAJU UMOWY

Pracodawca zawarł z pracownikiem umowę na czas określony od 15 stycznia do 31 grudnia 2005 r. Następnie podpisał kolejną od 1 stycznia do 31 grudnia 2006 r. Trzecia umowa została zawarta od 10 stycznia 2007 do 31 stycznia 2008 r. W opisywanej sytuacji zatrudnienie na podstawie umowy na czas nieokreślony rozpoczyna się od 10 stycznia 2007 r.

Z ORZECZNICTWA

Zawarcie długoterminowej umowy o pracę na czas określony (9 lat) z dopuszczalnością jej wcześniejszego rozwiązania za dwutygodniowym wypowiedzeniem może być kwalifikowane jako obejście przepisów prawa pracy, ich społeczno-gospodarczego przeznaczenia oraz zasad współżycia społecznego - wyrok SN z 7 września 2005 r., sygn. akt II PK 294/04, OSNP 2006/13-14/207)

Przedłużenie przez strony czasu trwania drugiej umowy o pracę na czas określony, w sytuacji gdy zawarcie trzeciej umowy terminowej prowadziłoby do skutku określonego w art. 251 k.p., bez istnienia szczególnych okoliczności usprawiedliwiających takie przedłużenie, należy uznać za zmierzające do obejścia prawa. Zgodnie z art. 58 par. 1 k.c. w związku z art. 300 k.p. oraz art. 18 par. 2 k.p. w miejsce nieważnych postanowień umowy przedłużającej czas trwania umowy o pracę na czas określony wchodzą wówczas postanowienia art. 251 k.p., a więc dochodzi do zawarcia trzeciej umowy terminowej, powodując jej przekształcenie w umowę o pracę na czas nieokreślony - wyrok SN z 7 lutego 2001 r., sygn. akt I PKN 155/00, OSNP 2002/15/359)

EWA WRONIKOWSKA

PODSTAWA PRAWNA

- Art. 251 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kodeks pracy art. 30

    Kodeks pracy w art. 30 wylicza sposoby rozwiązania umowy o pracę: porozumienie stron, wypowiedzenie, dyscyplinarka i upływ czasu.

    Kontroferta dla pracownika - co to jest?

    Kontroferta dla pracownika - co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy warto przyjąć kontrofertę?

    Jesienna rekrutacja w logistyce - jak zachęcić do pracy w firmie?

    Startuje jesienna rekrutacja w logistyce. Jakich pracowników brakuje? Jak zachęcić do pracy w danej firmie? Co przyciąga pracowników?

    Kontrole PIP na małych budowach 2021 - wyniki

    Kontrole PIP na małych budowach zostały wzmożone w 2021 r. Z danych statystycznych wynika, że to właśnie na małych budowach jest najwięcej wypadków przy pracy. Jakie są wyniki kontroli PIP?

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców przez cały rok

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców nie są sezonowe. Przypomina o tym PIP w kampanii "Prawa przez cały rok". Jak zatrudnić cudzoziemca na podstawie zezwolenia na pracę sezonową? Czym jest umowa o pomocy przy zbiorach?

    Europejskie Porozumienie dotyczące aktywnego starzenia się

    Europejskie Porozumienie podpisane w 2017 r. dotyczy aktywnego starzenia się i podejścia międzypokoleniowego w pracy. Realizując je, w Polsce powstało "Porozumienie strony pracowników oraz strony pracodawców RDS na rzecz aktywnego starzenia". Wypracowano w nim szereg rozwiązań na rzecz aktywnego starzenia się.

    Kiedy zmiana czasu na zimowy w 2021?

    Kiedy jest zmiana czasu na zimowy w 2021 r.? Czy ostatni raz przestawiamy zegarki jesienią? Jak zmiana czasu wpływa na czas pracy w nocy?

    Wypłata wynagrodzenia za pracę w sobotę, niedzielę

    Wypłata wynagrodzenia za pracę to podstawowy obowiązek pracodawcy. Co w przypadku, gdy dzień wypłaty wynagrodzenia wypada w sobotę lub niedzielę?

    Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na 4 falę covid?

    4 fala covid przewidywana jest na jesień 2021 r. Statystyki wskazują na tendencję wzrostową zakażeń. Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na ten trudny czas?

    Weryfikacja szczepień pracowników - projekt

    Weryfikacja szczepień pracowników - trwają prace nad projektem nowych przepisów. Czy pracodawcy będą mogli sprawdzić fakt zaszczepienia się przeciw COVID-19 przez pracowników?

    Umowa o dzieło - ZUS, zgłoszenie

    Umowa o dzieło - zgłoszenie do ZUS jest obowiązkowe od 2021 r. Jaki jest termin na zgłoszenie? Kto musi zgłosić umowę do ZUS?

    Zmiany w ubezpieczeniach społecznych od 18 września 2021 r.

    Najnowsze zmiany w ubezpieczeniach społecznych weszły w życie 18 września 2021 r. Sprawdź, co się zmieni.

    Wypalenie zawodowe podstawą zwolnienia lekarskiego od 2022 r.

    Wypalenie zawodowe od 2022 r. będzie podstawą do otrzymania zwolnienia lekarskiego (l4). Czym jest wypalenie? Jakie są objawy? Jak przeciwdziałać?

    Przeniesienie urlopu na kolejną umowę - wzór porozumienia

    Przeniesienie urlopu wypoczynkowego na kolejną umowę o pracę może nastąpić na mocy porozumienia stron. Jak je prawidłowo sporządzić? Oto wzór porozumienia.

    Ostatnie dni na wniosek o zwolnienie z ZUS!

    Wniosek o zwolnienie z ZUS - sklepiki szkolne i piloci muzealnych wycieczek mają ostatnie dni na ubieganie się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek ZUS.

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń - covid

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń została przewidziana w tarczy na czas pandemii COVID-19. Kogo dotyczy? Ile wynosi?

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy - szczepienie

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy z powodu szczepienia - kiedy jest możliwe? Czy szczepienie dziecka uzasadnia zwolnienie od pracy?

    Kobiety najwięcej ucierpiały na pandemii

    Kobiety najwięcej straciły w czasie pandemii. To one częściej były zwalniane. Spadł na nie ciężar opieki nad dziećmi i pracy jednocześnie. Jak wpłynęło to na ich zdrowie?

    Płace rosną, bo firmy walczą o pracowników

    Płace rosną wszędzie. Wszystkie kody PKD odnotowały w sierpniu 2021 r. podwyżki wynagrodzeń. Firmy walczą w ten sposób o pracowników.

    Jak można podzielić urlop ojcowski?

    Urlop ojcowski przysługuje w wymiarze 2 tygodni. Jak można go podzielić? Do kiedy należy go wykorzystać?

    Skrócenie izolacji i dopuszczenie pracownika do pracy

    Skrócenie izolacji i dopuszczenie pracownika do pracy - czy jest możliwe? Co na to prawo? Jakie świadczenia przysługują za czas izolacji?

    Składki KRUS - IV kwartał 2021 r.

    Składki KRUS w IV kwartale 2021 r. - ile wynosi miesięczna składka na ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Dyscyplinarka za brak szkolenia BHP

    Czy brak szkolenia BHP może być podstawą dyscyplinarki? Czy można uznać to za ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracownika?

    Dzień Pracownika Służby BHP

    Dzień Pracownika Służby BHP przypada na 19 września każdego roku. Z tej okazji Minister Rodziny i Polityki Społecznej przygotowała list z podziękowaniami i życzeniami dla pracowników służb BHP.

    Dobre i złe nawyki pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna pomaga łączyć pracę z życiem prywatnym. Jakie są dobre i złe nawyki zdalnych pracowników? Oto wyniki badania przeprowadzonego w Wielkiej Brytanii, Francji i Niemczech.