Różnorodność płci w miejscu pracy

• Wskaźniki - IQ, EQ, GQ…
• Utarte wzorce płci i ich skutki
• Pojęcia z obszaru gender
• Płeć biologiczna a kulturowa
• Tożsamość pierwotna a wtórna

Przy prowadzeniu polityki Human Resources w celu pozyskania jak najlepszej kadry pracowników warto uwzględniać różnice wynikające nie tylko z wartości jakie prezentują kwalifikacje i osiągnięcia poszczególnych kandydatów, ale i te wynikające z cech determinowanych przez płeć – zarówno natury biologicznej jak i społecznej. 

Wskaźniki - IQ, EQ, GQ…

Przyjmuje się, iż proces kompletnej identyfikacji człowieka (w każdym środowisku – praca, szkoła, grupa towarzyska) przebiega na podstawie trzech wskaźników: 

• ilorazu inteligencji ogólnej - IQ,
• inteligencji emocjonalnej - EQ
• oraz inicjującego proces tzw. współczynnika inteligencji płci – GQ .

GQ (Gender Quotient) to emocjonalne i intelektualne zrozumienie płci przeciwnej, dotyczące w szczególności ich priorytetów w podejmowaniu decyzji, budowania relacji i strategii, tworzeniu wzajemnie korzystnych relacji, pozyskiwanie ich szacunku.

Zobacz także: Pozycja kobiet na rynku pracy

Utarte wzorce płci i ich skutki

Pomimo, iż różnorodność służy biznesowi, polska praktyka pokazuje, że wśród członków zarządów średnich i dużych przedsiębiorstw tylko 27% stanowią kobiety, w wyniku czego decyzje strategiczne podejmują głównie mężczyźni.

W systemach prawnych krajów takich jak Norwegia, Finlandia, Hiszpania, Islandia, Holandia, Włochy czy Francja funkcjonuje pojęcie tzw. kwot w biznesie. Owo rozwiązanie prawne polega na obowiązku wprowadzenia procentowo ustalonej reprezentacji obu płci w zarządach/radach nadzorczych firm.  W większości przypadków ich niespełnienie powoduje sankcje.

Niewiele firm wbudowało politykę różnorodności w kulturę organizacyjną (szczególnie na najwyższych szczeblach). Herminia Ibarra, Robin Ely i Deborah Kolb, autorki artykułu "Niewidzialne bariery w drodze na szczyt", stwierdzają, że podstawowym problemem związanym z różnorodnością jest ludzka tożsamość. Jej zmiana jest konieczna, aby kobiety same siebie zaczęły postrzegać jako liderów i aby tak widziało je otoczenie.

Pojęcia z obszaru gender

Kontrowersje toczące się wokół słowa gender można łatwo zrozumieć czytając kilka wyjaśnień z literatury naukowej i kobiecej.

Polecamy również: Zarządzanie różnorodnością w środowisku pracy z korzyścią dla pracodawcy

Płeć biologiczna a kulturowa

Poprzez płeć biologiczną rozumie się wszystko to, co odnosi się do biologicznych różnic między kobietami a mężczyznami a zatem pierwszo-i drugorzędowe cechy płciowe, funkcje reprodukcyjne, gospodarkę hormonalną itp. Płeć biologiczna odnosi się do tych różnic między kobietami a mężczyznami, które są uniwersalne i niezmienne.
W przypadku płci kulturowej mówimy o cechach nabytych, nie wrodzonych, które przypisywane są kobietom i mężczyznom w danej kulturze.

Gender equality a sex equality

Pojęcia gender w nauce zaczęto używać pod koniec lat 60. XX wieku, aby pokazać różnicę między tym, co biologiczne, a tym, co oczekiwane w danej kulturze od kobiet i mężczyzn. Gender to cechy, atrybuty, oczekiwania i role społeczne przypisywane kobietom i mężczyznom przez szeroko rozumianą kulturę. Gender Studies wywodzą się wprost z tradycji women’s studies, których powstawanie datuje się na początek Drugiej Fali, czyli tak zwanego Drugiego Ruchu Kobiecego, rozwijającego się od 1968 roku (kategoria kobiecości została tu zastąpiona szerszą - gender).

Płeć społeczno-kulturowa:

• dotyczy cech nabytych,
• zmienia się w czasie i w przestrzeni,
• jest konstruowana i podzielana społecznie.

Ważne dla odróżnienia płci biologicznej od kulturowej jest to, że płeć kulturowa jest konstruowana społecznie, a więc zmienna. Jest to kluczowe dla zrozumienia polityki równościowej. Jeżeli płeć kulturowa jest konstruowana społecznie, to znaczy, że możemy na nią wpływać poprzez celowe działania.

Zapisz się na nasz newsletter

Warto zwrócić uwagę, że w języku angielskim polityka równościowa to gender equality, nie zaś sex equality. Jest to istotne, ponieważ wiele mitów dotyczących polityki równościowej dotyczy obaw, że planuje się zaprzeczyć biologii.

Źródło:http://ojcowski.kulturaonline.pl/upload/minisites/ojcowski/rownosc_szans_kobiet_i_mezczyzn_a_rynek_pracy.pdf

Gender w literaturze polskiej często występuje w brzmieniu oryginalnym lub jest tłumaczony jako „płeć kulturowa" bądź „płeć społeczno-kulturowa”. Ten rodzaj męsko-żeński uwypukla cechy związane z różnicą płci, podkreśla odmienność: sytuacji społecznej, predyspozycji zawodowych, szans awansowych, wzorów kariery itp.
Dlatego też z pojęciem gender łączy się zarządzanie różnorodnością osób zatrudnionych (diversity).

Odmienność może dotyczyć takich przesłanek jak: płeć, przynależność rasowa, przynależność narodowa i etniczna, religia, wyznanie (lub bezwyznaniowość), światopogląd, stopień i rodzaj niepełnosprawności, stan zdrowia, wiek, orientacja psychoseksualna czy tożsamość płciowa, a także status rodzinny, styl życia, jak również inne możliwe przesłanki dyskryminacyjne.

Zadaj pytanie na: Forum Kadry

Tożsamość pierwotna a wtórna

Różnica między tożsamością pierwotną a wtórną, polega na tym, że tożsamości pierwotnej nie możemy kształtować ani zmienić - rodzimy się z nią, natomiast tożsamość wtórna jest zmienna.

W tożsamości pierwotnej znajdują się następujące kategorie: płeć, wiek, rasa, pochodzenie etniczne, stopień sprawności, orientacja psychoseksualna. Kategorie te należą do twojej tożsamości pierwotnej, dlatego że nie masz wpływu na to, czy urodziłaś/urodziłeś się kobietą czy mężczyzną, czy jesteś osobą homo-, bi- czy heteroseksualną, osobą białą bądź czarnoskórą, sprawną czy niepełnosprawną. Twoja tożsamość pierwotna nie zależy od ciebie, nie jest tylko –jak w przypadku tożsamości osobistej – tylko twoją sprawą.

Do tożsamości wtórnej zaliczamy te kategorie, które są zmienne, tj. takie, na które możemy wpływać i które możemy samodzielnie kształtować , np. : miejsce zamieszkania, stan cywilny, status rodzicielski, status materialny, edukacja, poziom wykształcenia, status ekonomiczny, zawód, styl życia, hobby, itd.

Wydaje się, że zrozumienie płci przeciwnej (GQ) w miejscu pracy przyniosłoby wiele spektakularnych korzyści biznesowych, a synergia stałaby się powszechnie używanym wskaźnikiem efektywności biznesowej.

Alicja Moszyńska, Właścicielka firmy Architektura Biznesu: doradza MSP w zakresie budowania marki i kultury firmy, marketingu, negocjacji i obsługi klienta.

Współpracowała z wieloma koncernami zagranicznymi (m.in. Johnson & Johnson, Bayer, Mercedes-Benz, Tyco, US Pharmacia, Samsung ). Wykładowca akademicki, specjalizacja: synergia płci w biznesie, komunikacja interpersonalna i negocjacje. Autorka artykułów, organizatorka seminariów i akcji medialnych promujących kobiety w biznesie.