REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zwolnienie lekarskie - jak pracodawca może je skontrolować

Bogusław Nowakowski

REKLAMA

Jeżeli pracodawca podejrzewa, że pracownik (lub inny ubezpieczony podlegający ubezpieczeniu chorobowemu) wykorzystuje zwolnienie lekarskie niezgodnie z celem, na jaki zostało wydane, może sam skontrolować pracownika lub wystąpić do ZUS o taką kontrolę. Gdy okaże się, że pracownik nie wykorzystywał tego okresu na rekonwalescencję, tylko np. świadczył pracę u innego pracodawcy czy wyjechał na wycieczkę, wówczas utraci prawo do świadczenia chorobowego za cały okres orzeczony zwolnieniem lekarskim.

Płatnik składek jest zobowiązany do przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu choroby lub konieczności sprawowania osobistej opieki (art. 68 ust. 1 pkt 1 ustawy zasiłkowej). Sposób kontroli przeprowadzanej przez pracodawcę został uzależniony od liczby zatrudnionych przez niego pracowników lub innych osób podlegających ubezpieczeniu chorobowemu. W przypadku zatrudniania więcej niż 20 ubezpieczonych podlegających ubezpieczeniu chorobowemu pracodawca posiada uprawnienia do osobistego skontrolowania pracownika (lub ubezpieczonego) podlegającego ubezpieczeniu chorobowemu i korzystającego ze zwolnienia lekarskiego. Jeżeli zatrudnia do 20 ubezpieczonych, nie posiada takiego uprawnienia, ale może zwrócić się do ZUS, aby przeprowadził taką kontrolę. Jednak ZUS przeprowadza kontrolę tylko w stosunku do osób pobierających m.in. zasiłek chorobowy czy świadczenie rehabilitacyjne. Nie przeprowadza kontroli osób, którym jest wypłacane wynagrodzenie chorobowe.

Autopromocja

Kontrola prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu choroby przeprowadzona zarówno przez pracodawcę, jak i przez ZUS polega na ustaleniu, czy pracownik:

  • w okresie orzeczonej niezdolności do pracy nie wykonuje pracy zarobkowej albo
  • nie wykorzystuje zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z jego celem.

Okres wakacyjny zarówno dla płatnika, jak i ZUS powoduje też konieczność dodatkowego sprawdzenia, czy zwolnienia lekarskie nie są wykorzystywane przez osoby przebywające na zwolnieniu w celu np. wyjazdu na wycieczkę, wyremontowania mieszkania czy porządków na działce.

ZUS ZLA wystawione z powodu choroby

Chory pracownik przebywający na zwolnieniu lekarskim nie może wykonywać żadnych czynności, które powodują, że wydłuża się okres powrotu do zdrowia i rekonwalescencji. Jeżeli w trakcie kontroli zostanie ustalone, że pracownik w czasie niezdolności do pracy orzeczonej zaświadczeniem lekarskim wystawionym na druku ZUS ZLA wykonuje pracę zarobkową lub wykorzystuje to zwolnienie niezgodnie z jego celem, traci prawo do zasiłku chorobowego. Nie jest istotne, czy praca była świadczona na podstawie np. umowy o pracę, umowy zlecenia czy była wykonywana „na czarno”. Zasiłek chorobowy nie przysługuje w takim przypadku za cały okres objęty zaświadczeniem lekarskim, w czasie którego została stwierdzona choćby jedna z tych okoliczności.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

PRZYKŁAD

Pracownik przebywa na zwolnieniu lekarskim od 2 marca do 18 maja br. w związku z urazem nadwyrężenia ścięgna ręki. Kolejne zwolnienia lekarskie przedłożył na okresy od 19 do 23 maja, a następnie od 24 do 31 maja br. W wyniku przeprowadzonej kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnienia lekarskiego od pracy, która miała miejsce 25 maja br., ustalono, że pracownik kosił trawę na własnej posesji. Ustalenia te zostały zapisane w protokole z kontroli. Na tej podstawie pracownik został pozbawiony prawa do zasiłku chorobowego za cały okres objęty drugim zaświadczeniem lekarskim wystawionym na okres od 24 do 31 maja br.

Zwolnienie lekarskie szpitalne i poszpitalne

Inna zasada pozbawienia prawa do zasiłku chorobowego, w trakcie którego stwierdzono wykonywanie pracy zarobkowej, obowiązuje w przypadku wystawienia zaświadczenia lekarskiego obejmującego okres pobytu w szpitalu i poszpitalny okres niezdolności do pracy.

W przypadku gdy zwolnienie lekarskie wystawione na druku ZUS ZLA, w czasie którego przeprowadzono kontrolę, obejmuje okres pobytu w szpitalu i poszpitalny okres niezdolności do pracy, wówczas utrata prawa do zasiłku chorobowego dotyczy tylko okresu niezdolności do pracy po wypisaniu ze szpitala. Takie stanowisko zaprezentował Sąd Najwyższy w wyroku z 4 lipca 2000 r. (II UKN 634/99, OSNP 2002/2/48).

WAŻNE!

Jeżeli zwolnienie lekarskie obejmuje okres pobytu w szpitalu oraz poszpitalny okres niezdolności do pracy, utrata prawa do zasiłku dotyczy tylko okresu poszpitalnego.

PRZYKŁAD

Pracownik przedłożył zwolnienie lekarskie na okres od 30 maja do 10 czerwca 2012 r., z czego pierwszych 7 dni przypada na pobyt w szpitalu. Zgodnie z informacją od pracownika, pobyt w szpitalu był spowodowany urazem kręgosłupa. W związku z tym, że pracownik w 2012 r. wykorzystał już 33 dni wynagrodzenia za czas choroby, na podstawie przedłożonego zwolnienia lekarskiego ma prawo do zasiłku chorobowego. Pracodawca 6 czerwca przeprowadził kontrolę wykorzystywania zwolnienia, w wyniku której stwierdzono, że pracownik sadził drzewka iglaste. Ustalenia te zostały zapisane w protokole kontroli. Na tej podstawie pracownik został pozbawiony prawa do zasiłku chorobowego za okres po wypisaniu ze szpitala, tj. od 6 do 10 czerwca br.

Nieobecność pracownika w miejscu zamieszkania lub pobytu

Często zdarza się, że w trakcie przeprowadzania kontroli w miejscu zamieszkania lub pobytu pracownika stwierdza się jego nieobecność. W takim przypadku kontrola powinna być w miarę możliwości ponowiona, a kontrolowany pracownik jest zobowiązany wyjaśnić przyczynę tej nieobecności.

Nie oznacza to, że osoba przebywająca na zwolnieniu lekarskim ma całkowity zakaz wychodzenia z domu. Nieobecność w miejscu zamieszkania lub pobytu w czasie przeprowadzania kontroli może być usprawiedliwiona, jeżeli pracownik wyjaśni, że w okresie przeprowadzonej kontroli był np. z wizytą kontrolną u lekarza, realizował receptę w aptece, odbywał rehabilitację. Odmowa wyjaśnienia przyczyny nieobecności w domu w czasie kontroli albo nieudzielenie wyjaśnień w wyznaczonym terminie jest podstawą do uznania, że zwolnienie lekarskie jest wykorzystywane niezgodnie z jego celem, a tym samym do odmówienia prawa do zasiłku chorobowego. Pracodawca ma też podstawy do odmowy prawa do wynagrodzenia za okres choroby.

Autopromocja

WAŻNE!

Jeżeli ubezpieczony odmawia udzielenia wyjaśnień, z jakich powodów był nieobecny w domu w trakcie kontroli, lub nie udziela wyjaśnień w terminie, jest to podstawa do odmowy prawa do zasiłku i wynagrodzenia chorobowego.

PRZYKŁAD

Pracownica w wieku 38 lat przebywa na zwolnieniu lekarskim od 4 do 14 czerwca br. W tym roku kalendarzowym wykorzystała już okres 33 dni wynagrodzenia za czas choroby, dlatego na podstawie przedłożonego zwolnienia lekarskiego ma prawo do zasiłku chorobowego. Pracodawca 8 czerwca br. przeprowadził kontrolę wykorzystywania zwolnienia lekarskiego, jednak nikogo nie zastał w domu pracownicy. Kontrolę ponowił 12 czerwca i również nikogo nie zastał w domu. Pracownica wróciła do pracy 15 czerwca br. Pracodawca poprosił ją o złożenie wyjaśnień w sprawie nieobecności w dniach przeprowadzonej kontroli. Pracownica odmówiła złożenia wyjaśnień w tej sprawie. Na tej podstawie pracownica została pozbawiona prawa do zasiłku chorobowego od 4 do 14 czerwca br.

Gdy pracodawca otrzyma informację o ubezpieczonym

Pracownik może być pozbawiony prawa do zasiłku chorobowego w związku z niewłaściwym wykorzystywaniem zwolnienia lekarskiego od pracy niezgodnie z jego celem lub wykonywaniem pracy zarobkowej nie tylko w wyniku przeprowadzenia bezpośredniej kontroli, ale także wtedy, gdy pracodawca uzyska informacje wskazujące na niewłaściwe wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego od pracy przez ubezpieczonego, np. o wykonywaniu pracy zarobkowej u innego pracodawcy, udziale w bójce, wyjeździe na zorganizowane wczasy, zawiadomieniu z policji, urzędu celnego. Taka sytuacja może również zaistnieć już po wypłacie zasiłku chorobowego.

W przypadku uzyskania przez pracodawcę takich informacji jest on zobowiązany do sporządzenia protokołu kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnienia lekarskiego, w którym opisuje na podstawie uzyskanych dokumentów, na czym polegało nieprawidłowe wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego od pracy lub fakt podjęcia pracy zarobkowej. Protokół jest podpisywany przez osoby upoważnione przez pracodawcę. Protokół należy przedłożyć pracownikowi, którego dotyczy, w celu wniesienia przez niego ewentualnych uwag do ustaleń zawartych w protokole. Wpis w protokole pracownik potwierdza podpisem.

PRZYKŁAD

Pracownik mieszkający i pracujący we Wrocławiu otrzymał zaświadczenie lekarskie na druku ZUS ZLA na okres od 1 do 13 czerwca br. Za okres tej niezdolności do pracy pracownikowi przysługuje prawo do zasiłku chorobowego. Pracodawca otrzymał informację z policji, że 8 czerwca br. pracownik pod wpływem alkoholu brał udział w bójce w Kołobrzegu. Na podstawie otrzymanej informacji pracodawca sporządził protokół kontroli wpisując jako wyniki ustaleń treść informacji uzyskanej z policji. Protokół jest podstawą dla pracodawcy do pozbawienia pracownika prawa do zasiłku chorobowego za okres od 1 do 13 czerwca br.

Zwolnienie lekarskie nie może również służyć do organizowania wyjazdów rodzinnych, zakładowych czy na wczasy organizowane przez biura podróży. Informacja o wykorzystywaniu zwolnienia lekarskiego do tego właśnie celu spowoduje utratę prawa do świadczenia chorobowego.

PRZYKŁAD

Pracownica w wieku 52 lat dostarczyła do zakładu zwolnienie lekarskie na okres od 8 do 24 czerwca br. z powodu nadciśnienia tętniczego. Na początku roku wykorzystała 14 dni wynagrodzenia chorobowego, dlatego od 8 czerwca nabywa prawo do zasiłku chorobowego. Po powrocie ze zwolnienia lekarskiego pracownica pokazywała koleżankom z pracy zdjęcia z tygodniowego pobytu na wycieczce we Włoszech, zorganizowanej przez zakład pracy jej męża. O tym fakcie dowiedział się pracodawca, dlatego pozbawił pracownicę prawa do zasiłku chorobowego za okres całego zwolnienia lekarskiego, tj. od 8 do 24 czerwca br. Wykorzystywanie w ten sposób zwolnienia lekarskiego jest nadużyciem, a tym samym skutkuje pozbawieniem prawa do świadczenia chorobowego.

Więcej na ten temat znajdziesz w płatnej części serwisu w artykule: Jak kontrolować prawidłowość wykorzystywania przez pracowników zwolnień lekarskich

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Jak uzyskać świadczenie wspierające z ZUS: wnioski, terminy, kwoty

    Świadczenie wspierające jest formą pomocy dla osób niepełnosprawnych. W 2024 r. świadczenie dostępne jest dla osób z niepełnosprawnościami z najwyższymi poziomami potrzeby wsparcia, tj. od 87 do 100 punktów. Jak wygląda procedura uzyskania świadczenia wspierającego?

    28 lutego 2024 r. upływa termin przekazania ubezpieczonym informacji ZUS IMIR

    Płatnicy składek są zobowiązani do sporządzenia informacji rocznej (ZUS IMIR) dotyczącej ubezpieczonych, za których w 2023 r. rozliczali składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. Ww. informację należy przekazać ubezpieczonym do 28 lutego 2024 r.

    1780,96 najniższej emerytury, renty rodzinnej i renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz renty socjalnej od 1 marca 2024

    Są już znane kwoty najniższych świadczeń z ZUS i KRUS, które będą należne od 1 marca 2024 r.! Będzie to przykładowo: 1780,96 najniższej emerytury, renty rodzinnej i renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz renty socjalnej. Skąd taki wzrost i na czym polega waloryzacja świadczeń emerytalno-rentowych? Czy trzeba złożyć wniosek o waloryzację emerytury? Jakie świadczenia podlegają waloryzacji? Czy będzie 13 i 14 emerytura w 2024? 

    Dofinansowanie z ZUS na poprawę BHP. Można dostać nawet 300000,00 zł dofinansowania!

    ZUS organizuje konkurs na projekty dotyczące utrzymania zdolności do pracy przez cały okres aktywności zawodowej realizowane w 2025 r. (Konkurs nr 2024.01). Można zdobyć dofinansowanie w wysokości 300000,00 zł. Wnioski o dofinansowanie należy składać od 26 lutego do 27 marca 2024 r.

    REKLAMA

    Szkolenia policjantów i skoszarowanie: ważny komunikat MSWiA

    Szkolenia w systemie skoszarowanym w Policji mogą odbywać jedynie osoby realizujące w Policji powszechny obowiązek obrony, albo funkcjonariusze odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w nadzwyczajnych okolicznościach jak np. w stanie klęski żywiołowej. Wynika z tego, że policjanci odbywający szkolenie/doskonalenie zawodowe w zwykłych okolicznościach nie mogą być szkoleni w systemie skoszarowanym. Jak być powinno? Komenda Główna Policji zadeklarowała szczegółową analizę postanowień aktów wewnętrznych obowiązujących w poszczególnych jednostkach szkoleniowych. Szykują się kontrole!

    Zatrudnianie cudzoziemców. Zezwolenie na pracę ma aż sześć typów: A, B, C, D, E, S. Który wybrać?

    Zezwolenie na pracę to dokument legalizujący pracę w Polsce cudzoziemca, który nie jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia. Polskie przepisy przewidują zezwolenia sześciu typów. Rodzaj zezwolenia na pracę, który musi posiadać cudzoziemiec zależy od tego, przez jaki okres zamierza pracować w Polsce, jaki charakter ma mieć jego praca, oraz – czy będzie pracował dla podmiotu polskiego, czy zagranicznego.

    Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych

    Postępowanie karne o umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe w zawodach medycznych - to zagadnienie okazało się problematyczne, na etapie ubiegania się o wykonywanie zawodu lekarza, pielęgniarki, położnej czy dentysty. W związku z tym Minister Zdrowia Izabela Leszczyna rozważy propozycję zmiany legislacyjnej w zakresie składanego oświadczenia co do prowadzonego postępowania karnego przeciwko osobom mającym wykonywać zawód medyczny. Być może dojdzie do zmiany w sprawie procedury otrzymywania przez lekarzy, lekarzy dentystów oraz pielęgniarki i położne uprawnień do wykonywania tych zawodów.

    Szukasz dobrej pracy? Pamiętaj o liście motywacyjnym. Musi być profesjonalnie przygotowany!

    List motywacyjny to dokument, w którym składająca go osoba wyjaśnia, z jakich powodów ubiega się np. o zatrudnienie. Chociaż złożenie listu motywacyjnego nie zawsze jest wymagane przez potencjalnego pracodawcę, to warto mu pokazać, że składającemu naprawdę zależy na podjęciu zatrudnienia.

    REKLAMA

    Pracownicy naukowi dostaną podwyżki o 30%. Profesor zarobi co najmniej 9370 zł miesięcznie, profesor uczelni – 7777,10 zł, adiunkt – 6840,10 zł, inny nauczyciel akademicki – 4685 zł [Wyrównanie od 1 stycznia 2024 r.]

    Wynagrodzenia pracowników naukowych pójdą w górę. Minister nauki Dariusz Wieczorek podpisał rozporządzenie, dzięki któremu podwyżki otrzymają pracownicy naukowi zatrudnieni na uczelniach publicznych oraz w Polskiej Akademii Nauk. Wynagrodzenie zasadnicze profesora wzrośnie z 7210 zł do 9370 zł. Naukowcy dostaną podwyżki z wyrównaniem od 1 stycznia 2024 r.

    Urząd do spraw kombatantów ma nowego szefa. Został nim Lech Parell

    Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ma nowego szefa. Po odwołaniu Jana Józefa Kasprzyka premier Donald Tusk powołał na to stanowisko Lecha Parella. Akt powołania wręczyła mu minister rodziny, pracy i polityki społecznej.

    REKLAMA