Kategorie

Zakaz dyskryminacji a dodatki stażowe

Bolesta-Borkowska Agnieszka
Nie można pozbawiać pracowników zatrudnionych na czas określony uprawnień przysługujących zatrudnionym na czas nieokreślony, jeżeli to zróżnicowane traktowanie nie zostanie obiektywnie uzasadnione.

Pracownicy zatrudnieni na innej podstawie niż tradycyjna forma zatrudnienia, czyli umowa na czas nieokreślony, mogą doświadczać dyskryminacji z różnych przyczyn. Dotyczy to także zatrudnienia na podstawie umowy na czas określony. Mimo że jest to umowa o pracę, często pracownicy pracujący na jej podstawie traktowani są jako pracownicy drugiej kategorii: mają ograniczony dostęp do wielu uprawnień należnych zatrudnionym na umowę o pracę na czas nieokreślony. Często dyskryminacja może sprowadzać się do pozbawiania tych pracowników np. prawa do premii czy dodatków. Taka sytuacja miała właśnie miejsce w hiszpańskiej sprawie C-307/05 Yolanda Del Cerro Alonso v. Osakidetza Serviscio Vasco de Salud. Kwestia będąca przedmiotem rozstrzygnięcia Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich dotyczyła dyskryminacji osób zatrudnionych na czas określony, gdyż przepisy hiszpańskie przewidywały dodatek za staż pracy tylko dla osób zatrudnionych na stałe.

Prawo krajowe

Prawo krajowe dzieliło pracowników na personel stały i tymczasowy. Z kolei zgodnie z przepisami wynagrodzenie składało się z wynagrodzenia zasadniczego i wynagrodzenia dodatkowego. Wynagrodzenie zasadnicze obejmowało wynagrodzenie podstawowe, premie i dodatki przyznawane za każde 3 lata pracy. Przy czym, przepisy wyraźnie przewidywały, że personel tymczasowy otrzymuje zarówno wynagrodzenie zasadnicze, jak i dodatkowe, jednak z wyjątkiem dodatków 3-letnich. Aby otrzymać ten dodatek, trzeba było należeć do personelu stałego.

Stan faktyczny

Reklama

Pani Yolanda Del Cerro Alonso pracowała od 1990 r. jako pracownik administracyjny, należąc do tymczasowego personelu urzędniczego. Od połowy 2004 r. stała się członkiem personelu stałego. Wystąpiła do pracodawcy o uznanie jej 12 lat zatrudnienia na czas określony, jako równowartości czterech dodatków 3-letnich. Pracodawca uwzględnił ten wniosek i podniósł jej wynagrodzenie o cztery dodatki, począwszy od daty jej przystąpienia do personelu stałego.

Wkrótce pani Del Cerro Alonso wystąpiła o zapłatę dodatków za rok poprzedzający rozpoczęcie pracy na czas nieokreślony. Opierała się na przepisie, zgodnie z którym skutki ekonomiczne wynikające z uznania stażu pracy mogą rozciągać się wstecz na okres jednego roku poprzedzającego złożenie wniosku o uznanie wykonywanej pracy.

Reklama

Pracodawca nie odpowiedział na ten wniosek. W związku z tym pracownica zwróciła się do sądu, twierdząc, że odmowa uznania jej stażu pracy stanowi dyskryminację personelu zatrudnianego na czas określony. Pracodawca nie zgodził się z nią, podnosząc, że bezwzględną przesłanką uzyskania dodatku jest posiadanie statusu członka personelu stałego. A zatem pani Del Cerro Alonso może nabyć prawo do dodatku tylko od daty otrzymania tego statusu, a nie wcześniej.

Sąd krajowy uznał, że dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenie ma interpretacja Klauzuli 4.1 dyrektywy Rady 99/70/WE z 28 czerwca 1999 r. dotyczącej Porozumienia ramowego w sprawie pracy na czas określony, zawartego przez UNICE, CEEP oraz ETUC. W szczególności, należy rozstrzygnąć, czy pojęcie „warunków pracy” w rozumieniu tej klauzuli obejmuje wynagrodzenie otrzymywane przez pracownika. Jeżeli obejmuje, to czy zgodnie z zasadą niedyskryminacji zawartą w tym przepisie pracownica może skorzystać z rozwiązania korzystniejszego niż rozwiązanie wynikające z prawa krajowego. Kolejnym problemem, z jakim zwrócił się sąd krajowy do TS WE było pytanie, czy fakt, że różnica w traktowaniu pracowników wynika z ustawy bądź z porozumienia partnerów społecznych, stanowi „obiektywny powód” w rozumieniu Klauzuli 4.1 Porozumienia w sprawie pracy na czas określony.

Zakaz dyskryminacji a warunki pracy

Zgodnie z Klauzulą 1 Porozumienia ramowego celem jego jest poprawa warunków pracy na czas określony przez zagwarantowanie przestrzegania zasady niedyskryminacji oraz zapobieganie nadużyciom wynikającym z wykorzystywania kolejnych umów lub stosunków pracy na czas określony. Kluczowa dla rozstrzygnięcia sprawy jest Klauzula 4.1. Stanowi ona, że jeśli chodzi o warunki pracy, pracownicy zatrudnieni na czas określony nie będą traktowani w sposób mniej korzystny niż porównywalni pracownicy zatrudnieni na czas nieokreślony, jedynie z tego powodu, że pracują na czas określony, chyba że zróżnicowane traktowanie jest uzasadnione powodami o charakterze obiektywnym.

Należy zauważyć, że zasady równego traktowania i niedyskryminacji są podstawowymi zasadami prawa wspólnotowego. Mają one fundamentalne znaczenie. Dyrektywa 99/70/WE wpisuje się w te zasady.

Z drugiej strony, ustalanie wysokości wynagrodzeń - jak to zauważył TS WE - wchodzi w zakres kompetencji państw członkowskich, jak również w zakres swobody układowej partnerów społecznych na szczeblu krajowym. Nie oznacza to jednak, że państwa i partnerzy społeczni mają zupełną swobodę w kształtowaniu wynagrodzeń. Muszą oni brać pod uwagę wiele czynników. W tym także właśnie zasady równego traktowania i niedyskryminacji.

Odpowiadając na pytanie postawione przez sąd hiszpański, TS WE w istocie potwierdził, że pojęcie „warunków pracy” w rozumieniu Klauzuli 4.1 Porozumienia ramowego obejmuje także wynagrodzenie otrzymywane przez pracownika.

„Obiektywne powody” uzasadniające różne traktowanie

Problem pojęcia „obiektywnych powodów” nie jest problemem nowym ani specyficznym akurat dla tego porozumienia ramowego. W szczególności można zauważyć, że TS WE orzekał już co do wykładni tego pojęcia, ale w odniesieniu do Klauzuli 5.1 lit. A) Porozumienia. Wypowiadał się co do obiektywnych powodów uzasadniających odnawianie kolejnych umów na czas określony. TS WE uznał wtedy, że przez pojęcie „obiektywnych powodów” należy rozumieć powody odnoszące się do ściśle określonych i konkretnych okoliczności danej działalności, które to okoliczności mogą uzasadniać zawieranie kolejnych umów na czas określony. Samo abstrakcyjne i ogólne zezwolenie na zawieranie kolejnych umów w przepisie rangi nawet ustawowej nie jest zgodne z wymogami dyrektywy. W szczególności nie można na podstawie takiego przepisu zweryfikować, czy zawieranie kolejnych umów zaspokaja rzeczywistą potrzebę, prowadzi do osiągnięcia zakładanego celu i czy jest niezbędne do jego osiągnięcia.

Biorąc powyższe pod uwagę, w omawianej obecnie sprawie TS WE uznał, że pojęcie „obiektywnych powodów” należy rozumieć w ten sposób, że nie wystarcza wprowadzenie zróżnicowanego traktowania przez ogólny i abstrakcyjny przepis prawa krajowego, taki jak ustawa lub porozumienie zbiorowe. Różnica w traktowaniu musi być „uzasadniona istnieniem precyzyjnych i konkretnych elementów charakteryzujących warunek pracy, do którego się odnosi. Wszystkie te warunki mają na celu zapewnienie, aby ewentualne różne traktowanie odpowiadało rzeczywiście istniejącej potrzebie, prowadziło do osiągnięcia określonego celu i było do tego niezbędne.

Agnieszka Bolesta-Borkowska

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Niedziela handlowa - lipiec 2021

    Niedziela handlowa - lipiec 2021 r. ma 4 niedziele. Czy 4 lipca, 11 lipca, 18 lipca albo 25 lipca to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    System kadrowo-płacowy - o co pytać dostawcę

    System kadrowo-płacowy - o co należy pytać dostawcę przy wyborze oprogramowania HR?

    Praca zdalna - Kodeks pracy [PROJEKT]

    Praca zdalna - Kodeks pracy będzie zawierał przepisy dotyczące pracy zdalnej. Jakie regulacje przewiduje projekt?

    Prace sezonowe a bezpieczeństwo pracowników

    Prace sezonowe zalewają portale z ofertami pracy. Co z bezpieczeństwem pracowników?

    Zmiana warunków pracy cudzoziemca a zezwolenie na pracę

    Czy zmiana warunków pracy cudzoziemca wiąże się z koniecznością zmiany zezwolenia na pracę lub uzyskania nowego?

    Ochrona danych przy pracy zdalnej - 5 wskazówek na wakacje

    Ochrona danych przy pracy zdalnej czyli jak nie narazić firmy na kradzież wrażliwych danych. Oto 5 wskazówek na wakacje dla pracowników zdalnych.

    Wyższe wynagrodzenia lekarzy rezydentów od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe wynagrodzenia lekarzy rezydentów od 1 lipca 2021 r. przewiduje projekt rozporządzenia ministra zdrowia o zasadniczych wynagrodzeniach dla rezydentów. Ile wyniosą?

    "Blaski i cienie PPK" - niezależne badanie naukowe

    PPK - jakie są opinie o programie? Poznaj wyniki niezależnego badania naukowego "Blaski i cienie PPK".

    Tata wybiera urlop ojcowski

    Urlop ojcowski to urlop najczęściej wykorzystywany przez ojców urlop po narodzinach dziecka. Najrzadziej korzystają z urlopu rodzicielskiego.

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika a przepisy

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika - jakie są przepisy prawne? Czy to nie narusza dóbr osobistych pracownika?

    Zasiłek macierzyński i opiekuńczy - będzie okres wyczekiwania?

    Okres wyczekiwania przy zasiłku macierzyńskim i opiekuńczym? To propozycja ZUS mająca zapobiegać nadużyciom.

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy wniosek?

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy można złożyć wniosek o zwolnienie ze składek za grudzień 2020, styczeń, luty, marzec i kwiecień 2021 r. z tarczy 9.0?

    Pracownik niepełnosprawny – jakie prawa?

    Pracownik niepełnosprawny - jakie prawa przyznaje Kodeks pracy i ustawa o rehabilitacji zawodowej? Jaki jest wymiar czasu pracy i urlopu?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzeniu go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?