REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kodeksowe dodatki do wynagrodzeń (cz. 1)

REKLAMA

W Kodeksie pracy polski ustawodawca zawarł wiele dodatków do wynagrodzenia zasadniczego, które niejednokrotnie znacząco powiększają dochód pracownika.
Wynagrodzenie pracownika to nie tylko stawka godzinowa lub miesięczna i ewentualne premie czy prowizje. Oprócz wskazanych składników niejednokrotnie pracownikom przysługuje wiele dodatków do wynagrodzenia wynikających z przepisów Kodeksu pracy lub aktów wewnątrzzakładowych, takich jak regulaminy wynagradzania, układy zbiorowe pracy. Poniżej przedstawione zostaną dodatki do wynagrodzeń, które pracodawca ma obowiązek wypłacić pracownikom, na podstawie przepisów Kodeksu pracy, w zależności od wystąpienia określonych okoliczności.

Dodatek w związku z wykonywaniem pracy w ruchu ciągłym

REKLAMA

Autopromocja

Wypłacany jest tylko u tych pracodawców, którzy stosują system pracy w ruchu ciągłym. Jest to system stosowany przy pracach, które ze względu na technologię produkcji lub konieczność ciągłego zaspokajania potrzeb ludności nie mogą być wstrzymane. Przepisy Kodeksu pracy dopuszczają w takich sytuacjach wydłużenie czasu pracy do 43 godzin przeciętnie tygodniowo w przyjętym okresie rozliczeniowym, który maksymalnie może wynosić 4 tygodnie. Ponadto jednego dnia w niektórych tygodniach w okresie rozliczeniowym można wydłużyć wymiar czasu pracy do 12 godzin na dobę.

Za każdą godzinę pracy ponad 8 godzin należy wypłacić pracownikom dodatek w wysokości 100% wynagrodzenia, obliczony według zasad obowiązujących dla godzin nadliczbowych.

Dodatek dla osób zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy

Osoby zatrudnione w niepełnym wymiarze czasu pracy muszą mieć ustalony w umowie limit godzin pracy, których przekroczenie będzie uprawniało je do dodatku jak za godziny nadliczbowe. Limit ten powinien zostać ustalony przez pracodawcę i pracownika i mieścić się w przedziale między niepełnym a pełnym wymiarem czasu pracy. Na przykład w przypadku pracownika zatrudnionego na 1/2 etatu i świadczącego pracę codziennie przez 4 godziny można ustalić, że przekroczenie 6. godziny pracy uprawnia go do dodatku, o którym mowa w art. 1511 § 1 k.p.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

A zatem pracownik ten, wykonując pracę w 7. i 8. godzinie, będzie uprawniony do stosownego dodatku w wysokości:

- 100% wynagrodzenia - za pracę ponadwymiarową w nocy, w niedziele i święta niebędące dla pracownika dniami pracy zgodnie z rozkładem czasu pracy, a także za pracę wykonywaną w dniu wolnym, który udzielony został pracownikowi w zamian za pracę w niedzielę lub święto,

- 50% wynagrodzenia - jeżeli praca ponadwymiarowa wystąpi w każdym innym dniu niż wskazane powyżej.

Dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych

Godziny nadliczbowe mogą wystąpić tylko wówczas, gdy prowadzona jest akcja ratownicza lub gdy po stronie pracodawcy wystąpią szczególne potrzeby uzasadniające zatrudnianie pracowników w przedłużonym czasie pracy (np. terminowa konieczność realizacji kontraktu po awarii maszyny, polecenie pracy w związku z koniecznością nagłego zastępstwa nieobecnego pracownika itp.). Godziny nadliczbowe mogą wystąpić jako przekroczenia dobowe lub przekroczenia przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy.

Przekroczenia dobowe występują wówczas, gdy pracownik wykonuje pracę w danym dniu powyżej zaplanowanych na dany dzień 8 godzin lub w przypadku równoważnego czasu pracy większej liczby godzin pracy.

Na przykład pracownik, który miał zaplanowane w danym dniu 8 godzin, a przepracował 10, ma dwie godziny nadliczbowe. Natomiast pracownik wykonujący pracę w systemie równoważnego czasu pracy, jeżeli miał zaplanowane w danym dniu 10 godzin, a przepracował 12, to w efekcie wypracował 2 godziny nadliczbowe.

Zasadą jest, że za godziny nadliczbowe wynikające z przekroczenia normy dobowej, oprócz normalnego wynagrodzenia, należy wypłacić dodatek w wysokości 50% wynagrodzenia.

Wyższy 100% dodatek będzie przysługiwał pracownikom, którzy godziny nadliczbowe wypracują:

- w nocy,

- w niedziele i święta niebędące dla pracownika dniami pracy zgodnie z rozkładem czasu pracy,

- w dniu wolnym, który udzielony został pracownikowi w zamian za pracę w niedzielę lub święto.

100% dodatek do wynagrodzenia przysługuje również pracownikom, którzy wypracowali godziny nadliczbowe w związku z przekroczeniem przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym.

REKLAMA

Pracownikom przysługuje tylko jeden dodatek z tytułu pracy w nadgodzinach. Jeżeli więc przekroczenie przeciętnej tygodniowej normy czasu nastąpiło w związku z wypracowaniem tzw. dobówek, pracodawca nie ma obowiązku wypłacania drugiego dodatku w związku z przekroczeniem przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy.

Trzeba również pamiętać, że godziny nadliczbowe mogą być rekompensowane czasem wolnym, w proporcjach odpowiednio 1 : 1 na wniosek pracownika lub 1 : 1,5 z inicjatywy pracodawcy. W przypadku udzielenia czasu wolnego pracodawca nie ma obowiązku wypłacania dodatku do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.

Podstawę obliczenia dodatku do wynagrodzenia stanowi wynagrodzenie zasadnicze pracownika określone stawką miesięczną lub godzinową. Jeżeli natomiast taki składnik nie został wyodrębniony, wówczas za podstawę bierzemy 60% wynagrodzenia.

Dodatek za pracę w niedzielę lub święto

Zasadą jest, że za pracę w niedzielę lub święto należy udzielić pracownikowi dnia wolnego. W razie jednak braku takiej możliwości pracownikowi należy wypłacić stosowny dodatek za każdą godzinę przepracowaną w niedzielę lub w święto w wysokości 100% wynagrodzenia zasadniczego.

Pracownik, który będzie wykonywał pracę w niedzielę, za którą nie otrzyma dnia wolnego, a jednocześnie praca ta będzie pracą w godzinach nadliczbowych, ma prawo tylko do jednego dodatku.

Należny pracownikowi dodatek z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych oblicza się według wynagrodzenia wynikającego z jego osobistego zaszeregowania (art. 1511 § 3 k.p.), które może być określone stawką godzinową lub miesięczną. W sytuacji gdy tego typu składniki nie zostały jednak określone, np. pracownik wynagradzany jest według akordu lub objęty tylko systemem prowizyjnym, podstawę obliczenia dodatku stanowi 60% otrzymanego przez pracownika wynagrodzenia.

Szczegółowe zasady obliczania dodatku zawarte zostały w rozporządzeniu z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (DzU nr 62, poz. 289 ze zm.).

Pracownikom, których wynagrodzenie określone zostało stałą stawką miesięczną, wynagrodzenie za 1 godzinę pracy oblicza się, dzieląc stawkę miesięczną przez liczbę godzin przypadającą do przepracowania w danym miesiącu.

Natomiast w przypadku pracowników, których wynagrodzenie będzie określone procentowo, zgodnie z § 4 rozporządzenia, należy stosować zasady obowiązujące przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy.

Stawkę za godzinę pracy obliczamy, dzieląc zmienne składniki wynagrodzenia przez liczbę godzin, które pracownik przepracowałby w okresie, z którego ustalane jest wynagrodzenie.

Beata Naróg

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać?

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać na urlop? Jakie wskazania może zawierać L4? Czy wyjazd na wakacje do rodziny do innego miasta lub wyjazd za granicę jest dopuszczalny w czasie zwolnienia lekarskiego?

Lewiatan: Minimalne wynagrodzenie powiązane z sytuacją gospodarczą? Przedsiębiorcy postulują wyższy wzrost wynagrodzeń w budżetówce

W 2025 r. wzrośnie wynagrodzenie minimalne, a płace w budżetówce mogą być podwyższone więcej niż wynika to ze wstępnego stanowiska rządu – komentuje rezultaty ostatniego posiedzenia Rady Dialogu Społecznego prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan.

Nazwa "urlop macierzyński" jest nieadekwatna? Kojarzy się z wypoczynkiem

44 proc. badanych jest zdania, że należy zmienić nazwę "urlop macierzyński". Obowiązująca nazwa sugeruje, że opieka nad dzieckiem jest czasem odpoczynku. Ruszyła kampania edukacyjna #ToNieUrlop, zmieniająca krzywdzące przekonania społeczne na temat opieki nad małym dzieckiem i urlopów macierzyńskich. 

Wkrótce będą wyższe świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Wzrost o 100 proc. – od kiedy?

Wraz ze wzrostem kosztów utrzymania rosną też potrzeby osób uprawnionych do alimentów. Nowelizacja przepisów o ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zwiększy wysokość wsparcia materialnego z funduszu alimentacyjnego.

REKLAMA

4650 zł brutto płacy minimalnej w 2025 roku: postulat wszystkich związków zawodowych. Czy rząd się zgodzi? Finanse publiczne z reguły zyskują na podwyżce najniższej krajowej

Na posiedzeniu w dniu 15 lipca 2024 r. Radzie Dialogu Społecznego nie udało się wypracować wspólnego stanowiska w sprawie propozycji wzrostu minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2025 r. To oznacza, że rząd do 15 września ma czas na podjęcie ostatecznej decyzji w tej sprawie.

Zmiany w raportach ZUS RPA i ZUS RIA. Będą nowe kody tytułu ubezpieczenia

Zmienią się wzory imiennego raportu miesięcznego o przychodach ubezpieczonego/okresach pracy nauczycielskiej – o symbolu ZUS RPA oraz wzoru raportu informacyjnego – o symbolu ZUS RIA. Pojawią się też nowe kody tytułu ubezpieczenia. Trwają prace nad nowelizacją przepisów.

Będzie zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ile wyniosą świadczenia zależne od płacy minimalnej?

Minimalne wynagrodzenie za pracę zmieni się od 1 stycznia 2025 r. Wraz z minimalną płacą zmieni się także wysokość świadczeń powiązanych z minimalnym wynagrodzeniem. Jakie to świadczenia? Ile wyniosą?

Odpowiedzialność pracodawcy za pogorszenie stanu zdrowia pracowników w czasie upału. Jaka jest, czy polisa ochroni

Jeżeli pracownik zasłabnie lub dozna udaru słonecznego lub cieplnego w czasie pracy, pracodawca naraża się na ewentualne roszczenie z żądaniem wypłaty odszkodowania. Przed tego rodzaju finansowymi konsekwencjami upałów firmy mogą się ubezpieczyć. Słuzy do tego polisa OC pracodawcy.

REKLAMA

Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co robić?

Dlaczego pracownicy niezadowoleni z pracy wciąż w niej tkwią? Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co można zrobić, aby podnieść swoją atrakcyjność na rynku pracy? Jak rozwijać kompetencje i szkolić się u dotychczasowego pracodawcy? Dlaczego tak mało pracowników decyduje się na rozmowę o podwyżce wynagrodzenia? Oto wskazówki eksperta rynku pracy, Mateusza Żydka.

Świadczenie urlopowe w szkołach. Czy powinno uwzględniać kryterium socjalne?

Do 31 sierpnia 2024 r. nauczyciele powinni otrzymać świadczenia urlopowe. Świadczenie, wypłacane wszystkim nauczycielom, jest finansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Czy powinny uwzględniać kryterium socjalne?

REKLAMA