Kategorie

Czy opłacić składki od odszkodowania za zakaz konkurencji, jeśli pracownik został przywrócony do pracy

Michał Jarosik
Nasz pracownik, który był zatrudniony na kierowniczym stanowisku, otrzymywał po ustaniu zatrudnienia odszkodowanie z tytułu zakazu konkurencji – oczywiście nieoskładkowane. Wniósł pozew do sądu i został przywrócony do pracy. Czy w związku z tym od wypłaconego mu odszkodowania musimy teraz naliczyć składki?

Od odszkodowania wypłaconego pracownikowi za okres do dnia jego powrotu do pracy nie należy opłacać składek na ubezpieczenia społeczne ani zdrowotne. Odszkodowanie to należy potraktować jak odszkodowanie za zakaz konkurencji obowiązujący po ustaniu zatrudnienia.

UZASADNIENIE

Pracownicy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w okresie od dnia nawiązania do dnia ustania stosunku pracy. Rozwiązanie umowy o pracę, chociaż z naruszeniem przepisów Kodeksu pracy, wywiera skutki w zakresie podlegania przez pracownika ubezpieczeniom społecznym. Po rozwiązaniu umowy o pracę i ustaniu zatrudnienia pracodawca ma obowiązek wyrejestrować pracownika z ubezpieczeń na druku ZUS ZWUA w terminie 7 dni od dnia zwolnienia (art. 36 ust. 11 ustawy systemowej).

Orzeczenie sądu przywracające pracownika do pracy na poprzednich warunkach ma charakter mieszany, konstytutywno-deklaratoryjny. Warunkiem reaktywowania stosunku pracy na mocy prawomocnego orzeczenia sądu przywracającego pracownika do pracy jest zgłoszenie przez pracownika gotowości do niezwłocznego podjęcia pracy w terminie 7 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, chyba że niezgłoszenie się w tym terminie do pracy nie wynikało z przyczyn zależnych od pracownika (art. 48 Kodeksu pracy).

W przypadku gdy pracownik zgłosi się do pracy w terminie 7 dni od uprawomocnienia się orzeczenia i nastąpi reaktywacja stosunku pracy, ZUS uznaje, że cały okres pozostawania bez pracy jest okresem ubezpieczenia.

WAŻNE!

Jeśli następuje reaktywacja stosunku pracy na podstawie wyroku o przywróceniu pracownika do pracy, ZUS uznaje, że nie wystąpiła przerwa w ubezpieczeniach pracownika.


Taka interpretacja nie wynika wprost z obowiązujących przepisów, ale jest korzystna dla ubezpieczonego i oznacza, że osoba przywrócona do pracy podlegała ubezpieczeniom społecznym jako pracownik przez cały ten czas – w tym także w okresie od dnia ustania stosunku pracy wskutek wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę do dnia przywrócenia do pracy.

Tym samym pracodawca powinien zgłosić przywróconego pracownika do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego na druku ZUS ZUA z kodem 01 10 xx od następnego dnia po rozwiązaniu umowy wskutek wadliwego jej wypowiedzenia. Powinien również złożyć deklaracje rozliczeniowe korygujące wraz z zerowymi imiennymi raportami miesięcznymi z podaną zerową podstawą wymiaru składek i z zerową kwotą składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, jeśli w poszczególnych miesiącach pracownik nie otrzymał żadnego przychodu. Natomiast składki od wynagrodzenia należnego za okres pozostawania bez pracy powinny zostać rozliczone w raporcie ZUS RCA składanym za miesiąc, w którym nastąpiła wypłata tego wynagrodzenia. W przypadku pracowników podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia za dany miesiąc jest bowiem przychód wypłacony lub postawiony do dyspozycji pracownika w tym miesiącu, bez względu na to, za jaki okres przysługuje (§ 2 ust. 6 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek...).

Z pracownikami, którzy w trakcie zatrudnienia mają dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie może narazić pracodawcę na szkodę, pracodawcy mają możliwość zawarcia umowy o zakazie konkurencji, o której mowa w art. 1012 Kodeksu pracy.

Odszkodowania wypłacane byłym pracownikom po rozwiązaniu stosunku pracy, na podstawie takiej umowy, są zwolnione ze składek na ubezpieczenia społeczne, a także na ubezpieczenie zdrowotne (§ 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz art. 81 ust. 1 ustawy zdrowotnej).

Wypłacane pracownikowi odszkodowanie jest swego rodzaju ekwiwalentem za to, że pracownik powstrzymuje się w tym okresie od wykonywania pracy konkurencyjnej na rzecz innych podmiotów niż były pracodawca. Charakter tej wypłaty nie ulega zmianie, gdy pracownik równocześnie występuje na drogę sądową podnosząc naruszenie przepisów Kodeksu pracy przy rozwiązywaniu z nim umowy o pracę i żądając przywrócenia go do pracy. W okresie trwania sprawy w sądzie pracownika również wiąże zakaz konkurencji i jeżeli wypełni warunki zawartej umowy, to odszkodowanie jest należne.

WAŻNE!

Mimo wyroku o przywróceniu pracownika do pracy, pracownik zachowuje prawo do odszkodowania za zakaz konkurencji.


Odszkodowanie nie przysługuje pracownikowi od dnia jego powrotu do pracy. Jeżeli za okres po powrocie do pracy płatnik nadal wypłacałby takie odszkodowanie, to przychód ten nie byłby już zwolniony ze składek.

Jeżeli odszkodowanie obejmowało np. okres 1 roku i zostało wypłacone jednorazowo za cały okres, a po 9 miesiącach pracownik został przywrócony do pracy, to część odszkodowania za okres 3 miesięcy jest nienależna i w pierwszej kolejności powinna zostać przez pracownika zwrócona jako świadczenie nienależne.

Gdyby pracodawca „zrezygnował” z dochodzenia zwrotu tej części odszkodowania, to należy uznać, że pracownik uzyska przychód ze stosunku pracy, od którego powinny być naliczone składki. Przychód powstałby w miesiącu, w którym pracodawca zrezygnował z dochodzenia zwrotu.

Zatem pracownik uzyskałby przychód, od którego zaliczka na podatek nie byłaby pobierana, gdyż całe odszkodowanie zostało opodatkowane w miesiącu jego wypłaty. Powrót pracownika spowodowałby jednak ten skutek, że „umorzona” część odszkodowania (za okres po powrocie do pracy) powinna być uwzględniona w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne ze względu na to, iż po powrocie pracownika do pracy świadczenie za ten okres przestało mieć charakter odszkodowawczy i tym samym nie byłoby podstawy do zwolnienia tej części przychodu ze składek.

Podstawa prawna

  • art. 36 ust. 11 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.),
  • § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 78, poz. 465 ze zm.),
  • § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz.U. Nr 161, poz. 1106 ze zm.),
  • art. 81 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.).
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.