Kategorie

Matki, które opłacały składki ZUS z działalności prowadzonej w trakcie urlopu wychowawczego, nie otrzymają ich zwrotu

Joanna Stolarska
Trybunał Konstytucyjny 12 lipca 2012 r. orzekł o zgodności z konstytucją przepisów regulujących zasady umorzenia składek na ubezpieczenia społeczne za osoby, które w trakcie urlopu wychowawczego prowadziły działalność gospodarczą. Oznacza to, że przedsiębiorcze matki, które w tym okresie rzetelnie opłacały składki ZUS, nie uzyskają możliwości ich zwrotu, w przeciwieństwie do osób, które w tej samej sytuacji składek nie opłacały – im należności mogły i nadal mogą być umorzone.

Przepisy ustawy z 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy – Prawo bankowe (Dz.U. Nr 71, poz. 609 ze zm.) umożliwiły ubieganie się o umorzenie składek osobom, które w trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego oraz przebywania na urlopie wychowawczym prowadziły działalność gospodarczą. Zgodnie z błędną, chociaż rozpowszechnioną interpretacją przepisów ustawy systemowej, wiele spośród tych osób nie zgłaszało się do ubezpieczeń z tytułu prowadzenia działalności (lub współpracy) i nie opłacało należnych z tego tytułu składek.

Odmienne uregulowania grup płatników

Osoby, które prowadziły działalność gospodarczą w czasie pobierania zasiłku macierzyńskiego, uzyskały na mocy ww. ustawy (tzw. ustawy abolicyjnej) możliwość umorzenia należności składkowej zarówno wówczas, gdy składki były przez nie prawidłowo opłacane, jak i wówczas, gdy składki nie zostały odprowadzone, a na koncie płatnika powstało zadłużenie. Inaczej natomiast została rozstrzygnięta sytuacja osób, które wykonywały działalność w trakcie urlopu wychowawczego – w ich przypadku prawo do umorzenia należności uzyskały tylko te osoby, które nie opłaciły należnych składek. Przedsiębiorcy sumiennie regulujący zobowiązania na rzecz ZUS nie otrzymali możliwości umorzenia, a tym samym zwrotu opłaconych składek. Ten przepis wzbudzał wątpliwości co do jego zgodności z ustawą zasadniczą – różnicował bowiem osoby, które znajdowały się w tej samej sytuacji wobec prawa, w dodatku na niekorzyść rzetelnych płatników, którzy prawidłowo wywiązywali się z obowiązku składkowego.

Zróżnicowanie płatników zgodne z konstytucją

Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zróżnicowanie dotyczące płatników zobowiązanych do opłacania składek ubezpieczeniowych z tytułu pozarolniczej działalności za czas przebywania na urlopie wychowawczym, dokonane na podstawie kryterium niewywiązania się z tej powinności, nie może być traktowane jako przejaw faworyzowania podmiotów naruszających prawo. Istniejący wcześniej niejasny stan prawny mógł wprowadzać w błąd w kwestii istnienia obowiązku opłacania składek. Ponadto, jedną z wartości chronionych przez ustawę zasadniczą, istotną również w kontekście spraw związanych z zabezpieczeniem społecznym, jest równowaga budżetowa. Wzgląd na tę równowagę usprawiedliwia, zdaniem sędziów Trybunału, wprowadzone odstępstwo od zasady równości. Tym samym, mając na względzie niejasność przepisów obowiązujących przed 1 września 2009 r. (które zresztą na mocy tej samej ustawy zostały częściowo zmodyfikowane) oraz równowagę budżetową państwa, TK orzekł, że naruszenie zasady równości w przypadku przedsiębiorczych matek, które opłaciły należne składki, w stosunku do płatników, którzy tego nie uczynili, jest uzasadnione i nie może zostać uznane za niezgodne z konstytucją.

WAŻNE!

Przedsiębiorcze matki, które opłaciły należne składki z działalności w czasie urlopu wychowawczego, nie uzyskają możliwości ich umorzenia.

Nadal można wnioskować o umorzenie

Przypomnijmy, że możliwość nadzwyczajnego umorzenia należności składkowych przez ww. grupę płatników została wprowadzona od 1 września 2009 r. O umorzenie można było się ubiegać pierwotnie tylko od 1 września 2009 r. do 1 września 2010 r. Na mocy nowelizacji przepisów z 28 lipca 2011 r. możliwość złożenia wniosku o umorzenie została przyznana zainteresowanym płatnikom bez ograniczenia terminu. Umorzenie dotyczy należności powstałych od stycznia 1999 r. do sierpnia 2009 r. z tytułu prowadzenia działalności lub współpracy przy tej działalności, za okresy łączenia działalności z pobieraniem zasiłku macierzyńskiego (lub w wysokości macierzyńskiego) oraz urlopu wychowawczego.

● wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 lipca 2012 r. sygn. akt P 24/10 (Dz.U. z 2012 r. poz. 841),

● art. 3–4 ustawy z 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy – Prawo bankowe (Dz.U. Nr 71, poz. 609 ze zm.).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.

    Składka zdrowotna 2022 - Nowy Ład

    Składka zdrowotna w 2022 r. - jaką składkę wprowadza Nowy Ład? O ile wzrośnie składka na ubezpieczenie zdrowotne w 2022 r.?

    Wyższe wynagrodzenie młodocianych od 1 września 2021 r.

    Wyższe wynagrodzenie młodocianych pracowników przysługuje od 1 września 2021 r. Jakie są minimalne stawki?